Raj amerykański. Część druga
Fabrykanci gumy do żucia twierdzą: pierwotni mieszkańcy Ameryki Środkowej podczas swych polowań trzymali w ustach żywicę drzewa sapotylli 1 ( Achras sapota ), aby pobudzić wydzielanie się śliny i przemóc w ten sposób pragnienie.
To twierdzenie jest niezgodne z prawdą. Prawdą jest za to, że podobnej uwagi nie znajdzie się w żadnym opisie hiszpańskich konkwistadorów 2 i że właśnie w tych okolicach, gdzie rośnie ten gatunek sosny 3 , żująca zaraza nie znalazła do dziś dnia ofiary.
Prawdopodobniejsza jest inna historia jej powstania. Pewien kupiec w Nowym Jorku otrzymał z Meksyku ładunek okrętowy tej żywicy z żądaniem przerobienia jej na gumę. Było to jednak niemożliwe, gdyż materiał okazał się niepodatny. Co trzeba było zrobić z przesyłką? Odbiorca — chyba ten Mr. Thomas Adams 4 , którego przemysł gumowy pragnie obdarzyć mianem największego dobroczyńcy narodu — był zwolennikiem amerykańsko-teologicznego poglądu na przyrodę.
„Ryż rośnie w Chinach — rozumował Jankes 5 — nie dlatego, że Chińczycy chętnie go jedzą, lecz dlatego, że w Chinach rośnie ryż, stał on się narodową potrawą Chińczyków; nie dlatego trafiają się w Antarktyku 6 białe niedźwiedzie i psy morskie, ponieważ Eskimosi chętnie odziewają się w ich futra i smarują tranem, lecz na odwrót.
A zatem — myślał Mr. Thomas Adams z właściwą mu bystrością — Amerykanie będą musieli pożerać moją żywicę po prostu z tej przyczyny, że jest ona na miejscu”.
Będą musieli! A od czegóż reklama? W połowie zeszłego stulecia zaczęły ukazywać się krzykliwe plakaty.
Żucie tabaki jest trujące i niehigieniczne!
Żujcie chiclegummi !
Guma do żucia oczyszcza zęby!!
Guma do żucia dezynfekuje jamę ustną i podniebienie!!!
Guma do żucia czyni zęby śnieżnobiałymi!!!
Kto żuje chicle , ma w krótkim czasie przyjemny zapach z ust!!!
Egon Erwin Kisch
E. Grodzki
---
Jej Królewska Mość guma do żucia
Nocny sąd
O robotnikach konfekcyjnych
Cmentarz bogatych psów
1. Jarmark ludzki
2. Floptown
3. Krowa pani O’Leary
4. Bomba
5. Skrzyżowanie uliczne krwawej zemsty
6. Jarmark tandeciarski
7. Kto zna ludy
8. Rewolucja niemiecka
Bank na Wall Street
Katowski obiad podany przez mistera Steina
Kostiumy filmowe
A pocztylion na trąbce gra...
W teatrze, który został zastrzelony
W każdej przegrodzie - trup
I to nazywa się piłką nożną
II. Na skraju boiska
III. Osłupiały ze zdziwienia
IV. Preludia gry
V. Naganiacze ekstazy
VI. Piłka
VII. Historia naturalna gry
VIII. Przebieg gry
IX. Jak rzuca się piłkę?
X. Czysto symboliczna piłka
XI. 45 000 wstających człowieczków
XII. Krytyczne uwagi doktora Beckera