VIII

Epi men oun tês pepseôs, ei kai talla panta parelipe, to goun hoti diapherei tês ektos hepsêseôs hê en tois zôois pepsis, epeirathê deiknynai, peri de tês kataposeôs oud' achri tosoutou. ti gar phêsin?

“Holkê men oun tês koilias oudemia phainetai einai.”

Kai mên dyo chitônas hê gastêr echei pantôs heneka tou gegonotas kai diêkousin houtoi mechri tou stomatos, ho men endon, hoios esti kata tên gastera, toioutos diamenôn, ho d' heteros epi to sarkôdesteron en tô stomachô trepomenos. hoti men oun enantias allêlais tas epibolas tôn inôn echousin hoi chitônes houtoi, to phainomenon auto martyrei. tinos d' heneka toioutoi gegonasin, Erasistratos men oud' epecheirêsen eipein, hêmeis d' eroumen.

Ho men endon eutheias echei tas inas, holkês gar heneka ge||169gonen; ho d' exôthen enkarsias hyper tou kata kyklon peristellesthai; hekastô gar tôn kinoumenôn organôn en tois sômasi kata tas tôn inôn theseis hai kinêseis eisin. ep' autôn de prôton tôn myôn, ei boulei, basanison ton logon, eph' hôn kai hai ines enargestatai kai hai kinêseis autôn horôntai dia sphodrotêta. meta de tous mys epi ta physika tôn organôn ithi kai pant' opsei kata tas inas kinoumena kai dia touth' hekastô men tôn enterôn strongylai kath' hekateron tôn chitônôn hai ines eisi; peristellontai gar monon, helkousi d' ouden. hê gastêr de tôn inôn tas men eutheias echei charin holkês, tas d' enkarsias heneka peristolês; hôsper gar en tois mysin hekastês tôn inôn teinomenês te kai pros tên archên helkomenês hai kinêseis gignontai, kata ton auton logon kan tê gastri; tôn men oun enkarsiôn inôn teinomenôn elatton anankê gignesthai to euros tês periechomenês hyp' autôn koilotêtos, tôn d' eutheiôn helkomenôn te kai eis heautas synagomenôn ouk endechetai mê ou synaireisthai to mêkos. alla mên || 170 enargôs ge phainetai katapinontôn synairoumenon kai tosouton ho larynx anatrechôn, hoson ho stomachos kataspatai, kai hotan ge symplêrôtheisês tês en tô katapinein energeias aphethê tês taseôs ho stomachos, enargôs palin phainetai katapheromenos ho larynx; ho gar endon chitôn tês gastros ho tas eutheias inas echôn ho kai ton stomachon hypaleiphôn kai to stoma tois entos meresin epekteinetai tou laryngos, hôst' ouk endechetai kataspômenon auton hypo tês koilias mê ou synepispasthai kai ton larynga.

Hoti d' hai periphereis ines, hais peristelletai ta t' alla moria kai hê gastêr, ou synairousi to mêkos, alla systellousi kai stenousi tên eurytêta, kai par' autou labein estin homologoumenon Erasistratou; peristellesthai gar phêsi tois sitiois tên gastera kata ton tês pepseôs hapanta chronon. all' ei peristelletai men, ouden de tou mêkous aphaireitai tês koilias, ouk esti tês peristaltikês kinêseôs idion to kataspan katô ton stomachon. hoper gar autos ho Erasistratos eipe, touto monon auto symbêsetai to tôn anô systel||171lomenôn diastellesthai ta katô. touto d' hoti, kan eis nekrou ton stomachon hydatos encheês, phainetai gignomenon, oudeis agnoei. tais gar tôn hylôn dia stenou sômatos hodoiporiais akolouthon esti to symptôma; thaumaston gar, ei dierchomenou tinos auton onkou mê diastalêsetai. oukoun to men tôn anô systellomenôn diastellesthai ta katô koinon esti kai tois nekrois sômasi, di' hôn hopôsoun ti diexerchetai, kai tois zôsin, eite peristelloito tois dierchomenois eith' helkoito.

To de tês tou mêkous synaireseôs idion tôn tas eutheias inas echontôn organôn, hin' epispasôntai ti. alla mên edeichthê kataspômenos ho stomachos, ou gar an heilke ton larynga; dêlon oun, hôs hê gastêr helkei ta sitia dia tou stomachou.

Kai hê kata ton emeton de tôn emoumenôn achri tou stomatos phora pantôs men pou kai autê ta men hypo tôn anapheromenôn diateinomena merê tou stomachou diestôta kektêtai, tôn prosô d' ho ti an hekastot' epilambanêtai, tout' archomenon diastelletai, to d' || 172 opisthen kataleipei dêlonoti systellomenon, hôsth' homoian einai pantê tên diathesin tou stomachou kata ge touto tê tôn katapinontôn; alla tês holkês mê parousês to mêkos holon ison en tois toioutois symptômasi diaphylattetai.

Dia touto de kai katapinein rhaon estin ê emein, hoti katapinetai men amphoin tês gastros tôn chitônôn energountôn, tou men entos helkontos, tou d' ektos peristellomenou te kai synepôthountos, emeitai de thaterou monou tou exôthen energountos, oudenos helkontos eis to stoma. ou gar dê hôsper hê tês gastros orexis proêgeito tou katapinein ta sitia, ton auton tropon kan tois emetois epithymei ti tôn kata to stoma moriôn tou gignomenou pathêmatos, all' amphô tês gastros autês eisin enantiai diatheseis, oregomenês men kai prosiemenês ta chrêsima te kai oikeia, dyscherainousês de kai apotribomenês ta allotria. dio kai to katapinein auto tois men hikanôs oregomenois tôn oikeiôn edesmatôn tê gastri tachista gignetai, saphôs helkousês auta kai kataspôsês prin ê masêthênai, tois d' êtoi pharmakon ti kat' anan||173kên pinousin ê sition en chôra pharmakou prospheromenois aniara kai mogis hê kataposis autôn epiteleitai.

Dêlos oun estin ek tôn eirêmenôn ho men endon chitôn tês gastros ho tas eutheias echôn inas tês ek tou stomatos eis autên holkês heneka gegonôs kai dia tout' en tais kataposesi monais energôn, ho d' exôthen ho tas enkarsias echôn heneka men tou peristellesthai tois enyparchousi kai proôthein auta toioutos apotelestheis, energôn d' ouden hêtton en tois emetois ê tais kataposesin. enargestata de martyrei tô legomenô kai to kata tas channas te kai tous synodontas gignomenon; heurisketai gar eniote toutôn hê gastêr en tô stomati kathaper kai ho Aristotelês en tais peri zôôn egrapsen historiais kai prostithêsi ge tên aitian hypo laimargias autois touto symbainein phaskôn.

Echei gar hôde; kata tas sphodroteras orexeis anô prostrechei pasi tois zôois hê gastêr, hôste tines tou pathous aisthêsin enargê schontes exerpein hautois phasi tên koilian, eniôn de masômenôn eti kai mêpô || 174 kalôs en tô stomati ta sitia katergasamenôn exarpazei phanerôs akontôn. eph' hôn oun zôôn physei laimargôn hyparchontôn hê t' eurychôria tou stomatos esti dapsilês hê te tês gastros thesis engys, hôs epi synodontos te kai channês, ouden thaumaston, hotan hikanôs peinasanta diôkê ti tôn mikroterôn zôôn, eit' êdê plêsion ê tou syllabein, anatrechein epeigousês tês epithymias eis to stoma tên gastera. genesthai d' allôs amêchanon touto mê ouch hôsper dia cheiros tou stomachou tês gastros epispômenês eis heautên ta sitia. kathaper gar kai hêmeis hypo prothymias eniote tê cheiri synepekteinomen holous hêmas autous heneka tou thatton epidraxasthai tou prokeimenou sômatos, houtô kai hê gastêr hoion cheiri tô stomachô synepekteinetai. kai dia tout' eph' hôn zôôn hama ta tria tauti synepesen, ephesis te sphodra tês trophês ho te stomachos mikros hê t' eurychôria tou stomatos dapsilês, epi toutôn oligê rhopê tês epektaseôs eis to stoma tên koilian holên anapherei.

Êrkei men oun isôs andri physikô par' autês monês tês kataskeuês tôn orga||175nôn tên endeixin tês energeias lambanein. ou gar dê matên g' an hê physis ek dyoin chitônôn enantiôs allêlois echontôn apeirgasato ton oisophagon, ei mê kai diaphorôs hekateros autôn energein emellen. all' epei panta mallon ê ta tês physeôs erga diagignôskein hoi peri ton Erasistraton eisin hikanoi, phere kak tês tôn zôôn anatomês epideixômen autois, hôs hekateros tôn chitônôn energei tên eirêmenên energeian. ei dê ti labôn zôon, eita gymnôsas autou ta perikeimena tô stomachô sômata chôris tou diatemein tina tôn neurôn ê tôn artêriôn ê tôn phlebôn tôn autothi tetagmenôn ethelois apo tês genyos heôs tou thôrakos eutheiais tomais dielein ton exô chitôna ton tas enkarsias inas echonta kapeita tô zôô trophên prosenenkois, opsei katapinon auto kaitoi tês peristaltikês energeias apolôluias. ei d' au palin eph' heterou zôou diatemois amphoterous tous chitônas tomais enkarsiais, theasê kai touto katapinon ouket' energountos tou entos. hô dêlon, hoti kai dia thaterou men autôn katapinein hoion t' estin, || 176 alla cheiron ê di' amphoterôn. pros gar au tois allois kai tout' esti theasasthai saphôs epi tês eirêmenês anatomês, hôs en tô katapinein hypopimplatai pneumatos ho stomachos tou synkatapinomenou tois sitiois, ho peristellomenou men tou exôthen chitônos ôtheitai rhadiôs eis tên gastera syn tois edesmasi, monou de tou endon hyparchontos empodôn histatai tê phora tôn sitiôn diateinon t' auton kai tên energeian empodizon.

All' oute toutôn ouden Erasistratos eipen outh' hôs hê skolia thesis tou stomachou diaballei saphôs to dogma tôn nomizontôn hypo tês anôthen bolês monês podêgoumena mechri tês gastros ienai ta katapinomena. monon d' hoti polla tôn makrotrachêlôn zôôn epikekyphota katapinei, kalôs eipen. hô dêlon, hoti to phainomenon ou to pôs katapinomen apodeiknysin, alla to pôs ou katapinomen; hoti gar mê dia monês tês anôthen bolês, ek toutou dêlon; ou mên eith' helkousês tês koilias eite paragontos auta tou stomachou, dêlon êdê pô. all' hêmeis ge || 177 pantas tous logismous eipontes tous t' ek tês kataskeuês tôn organôn hormômenous kai tous apo tôn allôn symptômatôn tôn te pro tou gymnôthênai ton stomachon kai gymnôthentos, hôs oligô prosthen elegomen, hikanôs enedeixametha tou men helkein heneka ton entos chitôna, tou d' apôthein ton ektos gegonenai.

Prouthemetha men oun apodeixai tên kathektikên dynamin en hekastô tôn organôn ousan, hôsper en tô prosthen logô tên helktikên te kai proseti tên alloiôtikên. hypo de tês akolouthias tou logou tas tettaras apedeixamen hyparchousas tê gastri, tên helktikên men en tô katapinein, tên kathektikên d' en tô pettein, tên apôstikên d' en tois emetois kai tais tôn pepemmenôn sitiôn eis to lepton enteron hypochôrêsesin, autên de tên pepsin alloiôsin hyparchein.