THE DISTRACTED PURITANE.
Am I madd, O noble Festus,
When zeale and godly knowledge
Have put me in hope
To deal with the Pope,
As well as the best in the Colledge?
Boldly I preach, hate a crosse, hate a surplice,
Miters, copes, and rotchets:
Come heare mee pray nine times a day,
And fill your heads with crotchets.
In the house of pure Emanuel
I had my education;
Where my friends surmise
I dazeled mine eyes
With the Light of Revelation.
Boldly I preach, &c.
They bound mee like a bedlam,
They lash’t my foure poore quarters;
Whilst this I endure,
Faith makes mee sure
To be one of Foxes martyrs.
Boldly I preach, &c.
These injuryes I suffer
Through Anti-Christs perswasions:
Take off this chaine,
Neither Rome nor Spaine
Can resist my strong invasions.
Boldly I preach, &c.
Of the Beasts ten hornes (God blesse us!)
I have knock’t off three already:
If they let mee alone,
I’ll leave him none;
But they say I am too heady.
Boldly I preach, &c.
When I sack’d the Seaven-hill’d Citty
I mett the great redd Dragon:
I kept him aloofe
With the armour of proofe,
Though here I have never a rag on.
Boldly I preach, &c.
With a fiery sword and targett
There fought I with this monster:
But the sonnes of pride
My zeale deride,
And all my deedes misconster.
Boldly I preach, &c.
I unhorst the whore of Babel
With a launce of inspirations:
I made her stinke,
And spill her drinck
In the cupp of abominations.
Boldly I preach, &c.
I have seene two in a vision,
With a flying booke betweene them:
I have bin in dispaire
Five times a yeare,
And cur’d by reading Greenham[122].
Boldly I preach, &c.
I observ’d in Perkins Tables[123]
The black lines of damnation:
Those crooked veines
Soe struck in my braines,
That I fear’d my reprobation.
Boldly I preach, &c.
In the holy tongue of Chanaan
I plac’d my chiefest pleasure:
Till I prickt my foote
With an Hebrew roote,
That I bledd beyond all measure.
Boldly I preach, &c.
I appear’d before the arch-bishopp,
And all the high commission:
I gave him noe grace,
But told him to his face
That he favour’d superstition.
Boldly I preach, hate a crosse, hate a surplice,
Miters, copes, and rotchets:
Come heare mee pray nine times a day,
And fill your heads with crotchets.
ORATIO
DOMINI DOCTORIS CORBET,
EX ÆDE CHRISTI,
IN FUNUS HENRICI PRINCIPIS.
(Mus. Ashm. No. 1153.)
Quam sit semper vobis facile, et pronum, justo servire, sobriisque lachrimis obtemperare, ipsi mihi vos dixistis modo, qui egregio oratori, et invicto argumento fideliter cessistis, mihi tantum post consumptum humorem, et historiæ, meæ fidem vestram et suspiria præstituri. Si qua autem unquam ageretur causa quæ suis viribus staret, neque patrono aliquo, aut oratore indigeret, hæc ipsa profecto hodierna est, quæ nec adversarium infestum habet, nec facilem auditorem postulat; hæc ipsa est, quæ in omni familia versata, vexata, compressa, ad forum postea, et cœlum provocat, humano generi se dat obviam, et una Britannia nunc orbem replet. Tam multa, variaque unius mors est, ut ubique moriatur; tam frequens dolor ut humanitatem omnem hac ipsa cogitatione imbuat. Nescit enim domestica esse aut paucorum fama, pervia simul et ambitiosa, utrumque simul minatur polum, rumpetque mœnia aut transibit caprificus: ideoque facti repetitione aliqua opus est; ad metus vestros, et necessitates descendite, affectus vestros interrogate, quis desiderii modus aut finis. Dicite tandem utrum timere quicquid possitis, aut amare sine Henrico, sitque ille miseriæ vestræ vera causa, qui felicitati vestræ sola spes emicuit—quare aures ego hodie vestras non appello, sed oculos, neque auditores ut olim neque censores alloquar, sed homines, sed Britannos. Adeste igitur, Anglosissimi Academici, lassi, queruli, mihique per hunc mensem a primo hujus nuncio ruinæ, non tacito sed muto post lachrimas jam deliberatas aspirate, et dolorem illum, quem vel vita nostra vincere non possumus, data quasi opera dolendo leniamus. Exanimat enim possessorem ægrum luctus longus, et prodigus mentem sine sensu vulnerat, et quasi jam humanitas potius aut natura, quæ morbus dici vellet, lachrimarum suarum epulis impleri gaudet, et imperiosa consuetudine satiatur. Quare redeat jam ad se oculus unusquisque vestrûm, animamque in oculos arripiat. Henricum cogitet sive principem sive nostrum et vincet, credo ratio, aut suadebit pietas, ut omnes hodie simus Heracliti sive enim ad majorum sepulchra et imagines, proavosque ejus multum remotissimos revertimur, honor est et crescit acervus, nec sine centum regibus potest prodire, si patremque matremque jam superstites, quod sæpius proferre juvat jam superstites, jam supra cyathum, et cultrum, pyram flammamque jam superstites, et si quid votis nostris precibusque jam litare possumus, sero superstaturos. Hos si repetimus Deus est in utroque parente. Si cunabula respicimus, et Lucinam ejus, quid in illa infantia non debuit esse plus quam mortale, quæ a sponsoribus Belgiis et immortali Elizabetha Christo initiata, et æternitati, pueritiam autem nullam habuit, qui annum ... unum excessit ex ephebis, et tanquam tempus præcipitare mallet, quam expectare, annos non ætate sed virtute æstimat, neque hominem se longævum esse sed virum cupit. In omni actione, rebusque gestis se juvenem præbuit, solum in affectu senem, et suos annos sic explevit, ut nonagenarium esse illum vellet quis libenter agnoscere. Senectutem pariter nec habuit nec exoptavit, neque exhæreditavit eum morbus, sed industriam, vitæque suum patrimonium reliquum aut laboribus vendidit, aut studio decoxit. Diuturnioris spem vitæ ei natura dederat, dare melioris non poterat; indicium prorsus quod illum cæca fortuna non vidisset maximum; mens pariter condidisset optimum, adeone raro succumbit tenuiori, et æternum elementum gloriæ perituræ auræ infeliciter serviet? Adeone virtus qua vivimus minor erit vilissimo illius aeris haustu, quo vivendum est. Atqui redeat in Chaos unde prognatum est, ingratum illud aeris elementum, si malis tantum indulgeat, invideat bonis, si inutili populo spiret, principibus lateat, principibus huic. Ecquis mihi vestrûm hanc Syntaxim imputat, illum ut dicam principibus, qui et multus erat, virtutemque in aliis fractam et remissam, totam sibi suisque imperiis mancipasset; unaque sua anima effecit præstantissima, ut si veteres philosophos interrogamus, infinitum animarum exercitum in hoc uno extitisse crederent? Sed consulite memoriæ vestræ et officio, historiam revocate, narrate Principem; quisquamne melior? quisquamne major? Deo scilicet et cœlo stirpeque sua animoque proximus: non tamen ideo humani oneris, aut terreæ vicinitatis immemor, Deumque immortalem quem metu subditissimo coluit, semper et admiratus est; precibus imperatoriis, et quasi libera servitute quotidie vincit; movet hortatu, docet Salomonis æmulus familiam sensu, populum fama concitat, prælucet ipse omnibus pietate, neque autoritate bonos sed exemplo facit. Irasci aliquando, neque potuit, neque vellet, neque pœna cujusque, sed pœnitentia contentus est, credo itaque ut qui sine felle viveret, sine sanguine imperaret. Neque amabilis magis, et mansuetus quam domesticus et frugalis; servorum nomina, studia, vitæque instituta cognovit, in domo sua mensaque ipse paterfamilias, nimirum ut qui Œcumenicus esse debuit, Œconomicus quandoque esse posset. Studia sua et exercitia corporis, (quam cœli et Decembris patientissimus erat) campestria plerumque et in sole fuerunt.
Gaudet equis, canibusque, et aprici gramine campi,
et quo longius a luxuria, oppidoque decessit, eo proxime accessit famæ et probitati. Rei militaris non tam studiosus, quam peritus fuit, eoque timore simul a transmarinis optimè ... redde Deo populum suum, I, curre per Alpes, Romamque diu personatam et histrionicam aut vero cultu induas, aut falso spolies. Hoc unum restat faciendum, tuisque illud artibus permissum est, et in tua solius sæcula servatum opus. Nec male præsagiebat Roma præstigiatrix illa famelica, quæ longo te jejunio et siti petiit, quæ ferro et igni liberalem dat operam, morti principum plus quam scientiæ et religioni incumbit, et quasi jam virtuti morbus adhæreret, potius quam invidiæ, nullam non pyxidem, herbamque eruit, quo suis exorcismis, et impudicæ nequitiæ superstes non fiat. Tu vero quam facile illudis ... ejus, et crudelem industriam antevertis, ni virtus ipsa pro Jesuita, et febris pro veneno est. His tu remediis hac demum medicina sanaris (H. P.) et dum medicus ... studium, gloria tua, et proprium meritum interficiunt, unus Peleo juveni non sufficit, Henrico sufficeret (ut transeam finitimos) Sabaudia et Hispania ab utraque India timeris, nec audet vexisse tuam Oceanus carinam, atque iisdem non ita pridem ægrotavit Henricus magnus ille Galliæ rex, qui ferro et hostili parricidio transfixus Henricis omnibus mortem propinavit.
Credamus tragicis quicquid de Colchide torva
Dicitur et Progne: nam clamat Roma peregi,
Confiteor, puerisque meis aconita paravi,
Quæ deprensa patent; facinus tamen ipsa peregi.
Tune duos unâ sævissima vipera cœnâ?
Tune duos?—Septem, septem si forte fuissent[124].
Verum credo nihil horum est (Academici) orationis meæ horribilius est non religionis. Egoque cæsus olim pulvere Novembris, hodie cæcubio, hodie insanio. Nos utinam vani: Totus igitur est in apparatu Henricus noster quem quærimus, jamque aut equo insidet, aut choræis hasta vel gladio dominatur, ipse Hymenæus etiam et nuptias coronat, ovant et triumphant una dulcissima mortalium, pax, Anna et Jacobus, et fervet annis nitentibus fratri Carolus et totus in illos. Invitant, properant, parant Fredericus et Elizabetha, et ver illud perpetuum et poeticum hac solum in regione deprehenditur. Æstate prima Woodstochiam suam cogitat Henricus, et vicinam academiam adventu primo, scholaresque (quos vocat suos) accersit, ut habeat convivas musas, et si placuerit, convictores; juvat et meminisse potestis, qualis ibi tum in scena prodierit, in qua ipse erat pro triumpho, ipse pro spectaculo. Quotus illa nocte adest Henricus?—Quotus princeps, quam magnificus, quam innocens, cui vel esuriens Jesuita potuit ignoscere. O dementiam suavem, gratissimum errorem, et religiosum delirium, in vobis redivivum Principem, Britanni, jubilate Henricum, O beatum impostorem.
Qui istud nec audiunt, nec credunt malum, nos miseros, qui in illa hostium multitudine et via fortunæ viximus, et nescire dolorem non minus sit difficile, quam cognitum extinguere. Quod si vox populi, quæ aliquando Dei esse dicitur, eadem potuisset de morte tua et fama decernere, caruisses hodie lachrimis, et longo nostrorum funeri superfuisses. In te enim non tam morientis fatum, quam pacis, quam reipublicæ situm est; non peris sed destruis, neque mors hæc dat, sed confusio; diluvium est, nec caret prodigio. Oraculum est, nec sine sacerdote aut pontifice potest intelligi. Quam non mortalis eras Henricus, mortalis; adeone nonus esse nunquam potes, et nullus esses, brevis est quia bonus, minorque quia melior.
Nobis interim quod reliquum, quam ut festinetis juvenes, animamque principis fugitivam, per silentium et solitudinem sequamini: ut longitudinem vitamque inimicis posthac exoptetis, sociisque vestris, fratribusque suadeatis, quam sit senectus post fatum principis vilis et ignominiosa. Nos interim viri, qui in longiori ludibrio constituti sumus, consulamus huic vitio, facinusque ætatis lachrimis expiemus; et experiamur modo utrum anima principis excellens, quæ palatio sui corporis clarissimo valedixit, in nostris animis et hisce lachrimarum insulis habitare velit, certemus invicem pietate, et ingenioso luctu contendamus, summus ne dolor feriet non volentem satis, nec viventem minus. Dixi.
IN OBITUM
DOMINI THOMÆ BODLEII.
(Ex Libro cui Titulus “Bodleiomnema; seu, Carmina et Orationes in Obitum ejus.” Oxon. 1613. 4to.)
Obrue Bodleium saxis, prosterne colossis,
Adde libros oneri, dimidiasque scholas,
Aut lacrymis manes lassa, aut ululante papyro,
Quæ solet afflictis incubuisse rogis;
Non tamen efficies, quin summo in culmine victor
Imperet, et molem perforet ille suam;
Nam famæ cedunt lapides, et tecta sepulchris
Dum memorant dominos hæc monumenta suos.