Bibliografia
Pierwsze wydanie Umowy: Du Contrat social ou Principes du Droit politique, par J. J. Rousseau, citoyen de Genève, à Amsterdam, chez M. M. Rey, 1762.
Przekładu dokonano z wydania: J. J. Rousseau: Du Contrat social. Publié avec une introduction et des notes explicatives par Georges Beaulavon, professeur de philosophie au Lycée Louis-le-Grand. 3e édition, revue et corrigée. Paris. F. Rieder et Cie, Éditeurs. 1922.
(Tłumacz korzystał w kilku miejscach swego komentarza z objaśnień Beaulavona, zwłaszcza w przypisach do ks. III).
Przekłady poprzednie
1) O wolności człowieka b. m. i d. (1778). Jest to tłumaczenie ks. I Umowy, bez podania, że to przekład.
2) W rękopisie Warszawskiej Biblioteki Uniwersyteckiej całkowity przekład anonimowy z 1799 r. (podaje Szyjkowski, s. 95).
3) Umowa towarzyska, czyli zasady prawa politycznego. Napisał po francusku Jan Jakób Rousseau. Przetłumaczył Józef Wien. W Agen, czcionkami J. A. Quellota, 1839. (8°, s. 160).
Toż. Nowe wydanie (tytułu). Berlin, Behr, 1859.
Toż. Nowe wydanie. 1862.
(Wien zaopatruje swój przekład przypisami, przeważnie odnoszącymi się do historycznych zdarzeń i osób wspomnianych w Umowie, nie sięgając głębiej w treść dzieła).
4) Jan Jakób Rousseau: Umowa społeczna. Przełożył i objaśnił dr Antoni Peretiatkowicz, prof. Uniwersytetu Poznańskiego. Wydanie drugie. Poznań 1920.
Wydania dzieł Russa
Oeuvres complètes de J. J. Rousseau. 13 Vol. (Paris, Hachette).
Oeuvres et Correspondance inédites de Jean Jacques Rousseau, publiés par M. G. Streckeisen-Moultou (Paris, Michel Lévy frères, 1861).
Correspondance générale de J. J. Rousseau. Collationnée sur les originaux, annotée et commentée par Théofile Dufour. Paris, A. Colin, 1924 (dotąd pięć tomów).
The political writings of Jean Jacques Rousseau edited from the original manuscripts and authentic editions with introductions and notes by C. E. Vaughan. In two volumes. Cambridge, University Press 1915.
E. Dreyfus-Brisac. Le Contrat social, édition comprenant, avec le texte définitif, les versions primitives de l’ouvrage, collationnées sur les Mss. autographes de Genève et de Neufchâtel, une introduction et des notes. Paris, Alcan, 1896.
Dzieła o Russie i Umowie społecznej
Z olbrzymiej literatury o Russie i Umowie społecznej podaje się jedynie dzieła najdostępniejsze:
Dr Antoni Peretiatkowicz: Filozofia społeczna J. J. Rousseau. Wydanie drugie. Poznań 1921.
M. Liepmann: Die Staatstheorie des Contrat social. Halle 1896.
— Die Rechtsphilosophie des J. J. Rousseau, Berlin 1898.
F. Haymann: J. J. Rousseau’s Sozialphilosophie. Leipzig 1898.
Emile Faguet: Vie de Rousseau. — Rousseau penseur. 2 tomy. Paris 1912.
— La politique comparée de Montesquieu, Rousseau et Voltaire. Paris 1902.
H. Rodet: Le Contrat social et les Idées politiques de Rousseau. Paris 1909.
Leçons faites à l’École des Hautes Études sociales: J. J. Rousseau, par M. M. Baldensperger, Beaulavon, Benrubi, Bouglé, A. Cahen, Delbos, Dwelshauvers, Gastinel, Momet, Parodi et Vial. Paris 1912.
A. Chuquet: J. J. Rousseau. Paris 1896.
Harald Höffding: Jean Jacques Rousseau et sa Philosophie. Paris 1912.
E. Seillière: J. J. Rousseau. Paris 1921.
Stosunku Wielkiej Rewolucji do Russa dotyczą:
A. Meynier: J. J. Rousseau révolutionnaire. Paris 1911.
E. Champion: J. J. Rousseau et la Révolution française. Paris 1909.
A. Dide: J. J. Rousseau, le protestantisme et la Révolution française. Paris 1911.
R. Redslob: Die Staatstheorien der französischen Nationalversammlung von 1789. Leipzig 1912.
O wpływie Russa w Polsce:
Marian Szyjkowski: Myśl Jana Jakóba Rousseau w Polsce XVIII wieku. Kraków 1913.
Stanisław Grabski: Zarys rozwoju idei społeczno-gospodarczych w Polsce, tom I: Od pierwszego rozbioru do trzeciego. Kraków 1903.
Z innych dzieł Russa wyszły w Bibliotece Narodowej, seria II, nr 32: Uwagi nad rządem Polski w przekładzie i opracowaniu dra Macieja Starzewskiego.
O Umowie społecznej, czyli zasady prawa politycznego przez J. J. Rousseau, obywatela genewskiego
Foederis aequas
Dicamus leges...53
Verg., Aeneid., XI.