[D] Uchte heißt die Morgenfrühe, oder der Tag in seiner Geburt; von: üchten, gebären.
Anrede
an den
norddeutschen Mäßigkeitsapostel, Caplan Matthias Seling zu Osnabrück, an seinem Namenstage den 24sten Februar 1842. bei Überreichung des nachstehenden Gedichts.
Herr Caplaun! Se hebb't mi düsser Daage sau'n elennige wualfeil[1] Gesankbook toschicket, daar sau viele schäune Leeder inne staaet up hauge un platt (man de plattdüütsken sind aparte de besten) de hebb't Se wisse alle sülwenst maaket. Ick woll'r wual wat ümme schüllig sienen, dat'k dat auck verstönne un dat'k't auck man sau uut'r Mowwen schüdden konne. De Versoek is't Naaste[2]; plieg'k wual to seggen, un dau gönk ick simmeleeren un studeeren un hewwe daar auck sau'n paar Riige tohaupe stüsselt[3], de awerst wual nich to biister viele bedüüen willt. Ick woll Se wual versööken[4], dat Se se ens uäwerlöösen un mi dann uprichtig siäen, wat Se'r van meenet un wann't Se nich allsto leige[5] sien scholl, dann woll de Heer Bookbiiner Lellmann Se auck wual fründlick begiären, den Versk in düssen bunten Klapp[6] to doonen un bi de annern schäunen Saaken to'm Andenken daaltoleggen.
Man wo Se saunen Haup Leeder vor sau wenig Geld maaken un wegdoonen kiönet, dat kann ick aparte nich begriipen; dat ganze Book kostet wisse nich es 'n Oortsdaaler[7] un'r sind dach wual hunnert fiif un siewentig enkel[8] schäune Leeder inne. Wann me sick to'r Kierm'sse man es sau'n enkelt[9] Leed van'n Marketschregger[10] of'n Lyrendregger kaupen will, dat kann me siin Liewe unner'n Mattier nich e kriigen un dann is't nau na nicks as eesk[11] dumm Tüüg. Hebb't Se nau wat van de Bööker liggen, dann woll'k se wual bi düsser Geliegenheet rekummedeeren, dat se nich allsto rööterig[12] wöören; dann'r is sieker nau wual een of anner Fründ hier, de se auck wual geeren neime un siine Kinner singen leerde.
Ick hebbe daar auck sau'n half Stiige junge Lüüe met'e bracht, de sick beröömet, dat se Allens singen kiönen, 't sii Hauge of Platt.
Daar fällt mi'n Dööntken bi in, dat ick vor'n Stiige Jahren faaken vertellen häärt hebbe un dat'k, met Verläuwe, abslut eerst to'm Besten giiwen mot.
Et sind je wual al'n Stiige Jahr verlieen[13], dat'r wisse auck sau'n verdüüwelt Fruuminske up'n Tuage[14] was, dat vor Geld in allen Spraucken singen konn, up fransk, türk'sk, poolsk un wat alle mehr. Me scholl vorwahr nich gläuwen, dat söckes wat müügelick wööre up 'r Welt, wann se 't Eene nich vor Wahrheet vertellt harren; man 't steht wisse auck drücket un wat'r drücket is mot dann dach wual wahr sien. Tööf es[15], wau hedde dat Minskenkiind dach gliiks? Mudamme Ka.. Ka.. Katte ... jau, jau, Kattelhahne, »Mudamme Kattelhahne,« nich wahr?..
Dat Wiif kloppede alle Büske un Braaken af un löt't sick mächtige düür betaalen. Man düütsk mot't aparte dach wual sau recht nich e konnt hebben, dann se vertellden datomaulen en putzig Dööntken, war ick dat uut schluute.
Dat Wiif was auck na Göttingen gaunen, dat het, et was'r in'r Kutsken henföhrt, un de Studenten, weet me wual, sittet jümmeran aller Nücke vull, un heb't ju dat Fruuminske es nütte up'n Tant follt, af 't auck wual düütsk verstönne. Se heb't sau'n eesk Leed, dat fänkt an: »Gooe Nacht, gooe Nacht, Junfer Anne Dorothee etc.« un dann kümmt 'r 'n Huupen unnüüsel Tüüg inne vor. Nu luurden se dat Fruusminske een's Auwends up, as 't jüst tüsken de Piöle kruapen was, un föngen up 'r Strauten unner'n Kaamerfenster sau unwiis an to kerjöölen, dat 't Wiif bii'n besten Willen nich in'n Bedde duuren konn. — Dat 't Fruusvolk alltohaupe niesgierig is, weet Jedereene. Et stönd up, un sprünk na der Fensterlucht un woll ens sehn, wat 'r vor 'n Austermaul[16] sii; Dau mierkede 't eerst, dat 't em sülwenst geelen scholl; dann se rööpen alle wisseweg: Vivat Mudamme Kattelhahne! Vivat Mudamme Kattelhahne! un dau föngen se dat eeske, fuule[17] Leed an to singen, dat allerdingsens up 'ne schäune Wiise[18] geht. As nu de fuulste Stiie kwam, dau wöören se ganz blieken dull un bölkeden asse Ossen; man dat geföllt den aabeln Wiiwe sau diiger[19] goot, dat 't sick up fransk ganz elendige niederträchtig[20] un fründlick bedankede.