[1039] Ib. “Robertus igitur amissa fiducia quam in principum traditione habebat, et non levem deputans excommunicationem Anselmi, quam sibi ut invasori (nisi cœpto desisteret) invehi certo sciebat, paci adquievit et in fraternum amorem reversus est, exercitusque in sua dimissus.”

[1040] Ib. “Quapropter in dubia licet assertione fateri, quoniam si post gratiam Dei fidelitas et industria non intercessisset Anselmi, Henricus rex ea tempestate perdidisset jus Anglici regni.”

[1041] Eadmer, Hist. Nov. 59. “Ipse igitur Anselmo jura totius Christianitatis in Anglia exercendæ se relicturum, atque decretis et jussionibus apostolicæ sedis se perpetuo obediturum summopere promittebat.”

[1042] Wace has a good deal of vivid description at this stage, but this specially stirring picture, which almost suggests a ballad, comes from William of Malmesbury (v. 395); “Quapropter ipse provincialium fidei gratus et saluti providus, plerumque cuneos circuiens, docebat quomodo militum ferociam eludentes, clypeos objectarent et ictus remitterent, quo effecit ut ultroneis votis pugnam deposcerent, in nullo Normannos metuentes.”

This is really almost a translation of the lines in the song of Maldon quoted in N. C. vol. i. p. 272.

From Orderic too (788 B) we get one vivid sentence strongly bringing out the nationality of the two armies; “Nobilis corona ingentis exercitus circumstitit, ibique terribilis decor Normannorum et Anglorum in armis effulsit.”

[1043] See [Appendix XX].

[1044] See [Appendix XX].

[1045] See [Appendix XX].

[1046] See [Appendix XX].