Taut' ara kai ho tês phlebos chitôn heis ôn ek polyeidôn inôn egeneto kai tôn tês artêrias ho men exôthen ek tôn strongylôn, ho d' esôthen ek men tôn eutheiôn pleistôn, oligôn de tinôn syn autais kai tôn loxôn, hôste tas men phlebas tais mêtrais kai tais kystesin eoikenai kata ge tên tôn inôn synthesin, ei kai tô pachei leipontai, tas d' artêrias tê gastri. mona de pantôn organôn ek dyoin th' hama kai amphoterôn enkarsias echontôn tas inas egeneto ta entera. to d' hoti beltion ên || 182 tôn t' allôn hekastô toioutô tên physin hyparchein, hoionper kai nyn esti, tois t' enterois ek dyoin homoiôn chitônôn synkeisthai, tês peri chreias moriôn pragmateias estin. oukoun nyn chrê pothein akouein peri tôn toioutôn, hôsper oude dia ti peri tou plêthous tôn chitônôn hekastou tôn organôn diapephônêtai tois anatomikois andrasin. hyper men gar toutôn autarkôs en tois peri tês anatomikês diaphônias eirêtai; peri de tou dioti toiouton hekaston egeneto tôn organôn, en tois peri chreias moriôn eirêsetai.

XII

Nyni d' oudeteron toutôn prokeitai legein, alla tas physikas dynameis monas apodeiknyein en hekastô tôn organôn tettaras hyparchousas. epi tout' oun palin epanelthontes anamnêsômen te tôn emprosthen eirêmenôn epithômen te kephalên êdê tô logô panti to leipon eti prosthentes. epeidê gar hekaston tôn en tô zôô moriôn helkein eis heauto ton oikeion chymon apodedeiktai kai prôtê schedon hautê tôn physikôn esti dynameôn, ephexês || 183 ekeinô gnôsteon, hôs ou proteron apotribetai tên helchtheisan <trophên> êtoi sympasan ê kai ti perittôma autês, prin an eis enantian metapesê diathesin ê auto to organon ê kai tôn periechomenôn en autô ta pleista. hê men oun gastêr, epeidan men hikanôs emplêsthê tôn sitiôn kai to chrêstotaton autôn eis tous heautês chitônas enapothêtai bdallousa, tênikaut' êdê to loipon apotribetai kathaper achthos allotrion; hai kysteis d', epeidan hekaston tôn helchthentôn ê tô plêthei diateinon ê tê poiotêti daknon aniaron genêtai.

Tô d' autô tropô kai hai mêtrai; êtoi gar, epeidan mêketi pherôsi diateinomenai, to lypoun apothesthai speudousin ê tê poiotêti daknomenai tôn ekchythentôn eis autas hygrôn. hekateron de tôn eirêmenôn gignetai men kai biaiôs estin hote kai amblôskousi tênikauta, gignetai d' hôs ta polla kai prosêkontôs, hoper ouk amblôskein all' apokyïskein te kai tiktein onomazetai. tois men oun amblôthridiois pharmakois ê tisin allois pathêmasi diaphthei||184rousi to embryon ê tinas tôn hymenôn autou rhêgnyousin hai amblôseis hepontai, houtô de kapeidan aniathôsi poth' hai mêtrai kakôs echousai tê diatasei, tais de tôn embryôn autôn kinêsesi tais sphodrotatais hoi tokoi, kathaper kai touth' Hippokratei kalôs eirêtai. koinon d' hapasôn tôn diatheseôn hê ania kai tautês aition tritton ê onkos perittos ê ti baros ê dêxis; onkos men, epeidan mêketi pherôsi diateinomenai, baros d', epeidan hyper tên rhômên autôn ê to periechomenon, dêxis d', epeidan êtoi ta proteron en tois hymesin hygra stegomena rhagentôn autôn eis autas ekchythê tas mêtras ê kai sympan apophtharen to kyêma sêpomenon te kai dialyomenon eis mochthêrous ichôras houtôs erethizê te kai daknê ton chitôna tôn hysterôn.

Analogon oun en hapasi tois organois hekasta tôn t' ergôn autôn tôn physikôn kai mentoi tôn pathêmatôn te kai nosêmatôn phainetai gignomena, ta men enargôs kai saphôs houtôs, hôs apodeixeôs deisthai mêden, ta d' hêtton men enargôs, ou mên agnôsta ge pantapasi tois || 185 ethelousi prosechein ton noun.

Epi men oun tês gastros hai te dêxeis enargeis, dioti pleistês aisthêseôs metechei, ta t' alla pathêmata ta te nautian empoiounta kai hoi kaloumenoi kardiôgmoi saphôs endeiknyntai tên apokritikên te kai apôstikên tôn allotriôn dynamin, houtô de kapi tôn hysterôn te kai tês kysteôs tês to ouron hypodechomenês; enargôs gar oun kai hautê phainetai mechri tosoutou to hygron hypodechomenê te kai athroizousa, achris an êtoi pros tou plêthous autou diateinomenê mêketi pherê tên anian ê pros tês poiotêtos daknomenê; chronizon gar hekaston tôn perittômatôn en tô sômati sêpetai dêlonoti, to men elattoni, to de pleioni chronô, kai houtô daknôdes te kai drimy kai aniaron tois periechousi gignetai. ou mên epi ge tês epi tô hêpati kysteôs homoiôs echei; hô dêlon, hoti neurôn hêkista metechei. chrê de kantautha ton ge physikon andra to analogon exeuriskein. ei gar helkein te ton oikeion apedeichthê chymon, hôs phainesthai pollakis mestên, apokri||186nein te ton auton touton ouk eis makran, anankaion estin autên ê dia to plêthos barynomenên ê tês poiotêtos metaballousês epi to daknôdes te kai drimy tês apokriseôs ephiesthai. ou gar dê ta men sitia tên archaian hypallattei poiotêta tacheôs houtôs, hôst', epeidan empesê tois leptois enterois, euthys einai kopron, hê cholê d' ou poly mallon ê to ouron, epeidan hapax ekpesê tôn phlebôn, exallattei tên poiotêta, tachista metaballonta kai sêpomena. kai mên eiper epi te tôn kata tas hysteras kai tên koilian kai ta entera kai proseti tên to ouron hypodechomenên kystin enargôs phainetai diatasis tis ê dêxis ê achthos epegeiron hekaston tôn organôn eis apokrisin, ouden chalepon kapi tês cholêdochou kysteôs tauto tout' ennoein epi te tôn allôn hapantôn organôn, ex hôn dêlonoti kai hai artêriai kai hai phlebes eisin.

XIII

Ou mên oude to dia tou autou porou tên th' holkên gignesthai kai tên apokrisin en diapherousi || 187 chronois ouden eti chalepon exeurein, ei ge kai tês gastros ho stomachos ou monon edesmata kai pomata paragôn eis autên, alla kan tais nautiais tên enantian hypêresian hypêretôn enargôs phainetai, kai tês epi tô hêpati kysteôs ho auchên heis ôn hama men plêroi di' hautou tên kystin, hama d' ekkenoi, kai tôn mêtrôn ho stomachos hôsautôs hodos estin eisô men tou spermatos, exô de tou kyêmatos.

Alla kantautha palin hê men ekkritikê dynamis enargês, ou mên homoiôs g' autê saphês tois pollois hê helktikê; all' Hippokratês men arrhôstou mêtras aitiômenos auchena phêsi; “Ou gar dynatai auteês ho stomachos eirysai tên gonên.”

Erasistratos de kai Asklêpiadês eis tosouton hêkousi sophias, hôst' ou monon tên koilian kai tas mêtras aposterousi tês toiautês dynameôs alla kai tên epi tô hêpati kystin hama tois nephrois. kaitoi g' hoti mêd' eipein dynaton heteron aition ê ourôn ê cholês diakriseôs, en tô prôtô dedeiktai logô.