C. Exaudi Christe.

R. Exercitui Francorum, Romanorum, et Teutonicorum vitam et victoriam.

C. Sancte Theodore (thrice).

R. Tu illos adiuva.

C. Christus vincit, Christus regnat, Christus imperat. (Twice, and R. the same.)

C. Rex regum, Christus vincit, Christus regnat. (R. the same.)

Here follow a series of acclamations.

Rex noster Christus vincit, Christus regnat. Spes nostra Christus vincit. Gloria nostra Christus vincit. Misericordia nostra Christus vincit. Auxilium nostrum Christus vincit. Fortitudo nostra Christus vincit. Victoria nostra Christus vincit. Liberatio et redemptio nostra Christus vincit. Victoria nostra Christus vincit. Arma nostra Christus vincit. Murus noster inexpugnabilis Christus vincit. Defensio nostra et exaltatio Christus vincit. Lux, via, et vita nostra Christus vincit. Ipsi soli imperium, gloria, et potestas per immortalia saecula, Amen. Ipsi soli virtus, fortitudo, et victoria per omnia saecula saeculorum, Amen. Ipsi soli honor, laus, et iubilatio per infinita saecula saeculorum, Amen.

In conjunction with this rite Martène gives another very close to it but differing in some respects. The form at the crowning is different, Accipe coronam a Domino Deo tibi praedestinatam. Habeas, teneas, possideas, ac filiis tuis post te in futurum ad honorem, Deo auxiliante, derelinquas. Then follows at once the prayer Deus Pater aeternae gloriae. The Collect is given of the Mass, Deus regnorum. It is to be noted that the earliest Milanese rite[47] of the coronation of a king, of the ninth century, is almost identical with this rite of the Gemunden Codex.

II