—Barcelona, Cortezo y C.ª, 1886 (al fin de la Diana de Montemayor).

[745] Gasp. Barthi Erotodidascalus, sive Nemoralium Libri V. Ad Hispanicvm Gasparis Gilli Poli. Cum figuris æneis. Hanoviæ, Typis Wechelianis, apud Danielem et Davidem Aubrios et Clementem Schleichium. Anno M.DC.XXV. 8.º, 6 hs. prels. sin foliar y 315 pp. Con una lámina en cada uno de los libros.

[746] Egregia vero compositio est, et quæ Græco Latinove sermone ante aliquot hæc secula concepta fuisset, dubio procul cum principibus scriptorum amabilium censeretur jam olim. Monita insunt insignia, et ex medio rerum usu petita quæ palmam merito omnibus aliis eripere censentur. Scopus ipse libelli minime turpis aut fœditatis consectator est; quo vitio non pauca, etiam antiquorum scriptorum monumenta vere prudentibus sordere debent. Historiæ obiter recensitæ, nulla prorsus obscænitate, multâ vero venere, artificiose et suaviter, ne juncturam videas, intextæ. Procul omnis sermonis et allusionum, quæ vernilitas dicitur, reipsa autem lascivia est. Carmina faventibus adeo Musis et Gratiis nata, ut horum inventiones potissimum omnis memoriæ artificibus, hoc quidem in genere, opponere velim.

Prometió también Gaspar Barth traducir la Diana de Montemayor, pero no hallo que cumpliese su promesa.

[747]

Per prata felix quæ rigat virentia
Guadalaviar, fluviûm parens,
Vectigal undarum inferens ponto suum,
Terrasque ditans ubere,
Galatea, fastuosa quod mori suo
Amore Lycium cerneret,
Ibat superba, littus ubi vicinia
Eluitur allapsi maris.
Lectura, pictos nunc lapillorum globos,
Conchasque arenarum è sinu:
Nunc voce cautes delicatâ personans,
Vicario undarum sono:
Modo ingruentis agmen expectans aquæ,
Sedebat ad littus vagum.
Fluctu reverso præpete aufugiens gradu,
Sed tacta sæpe album pedem.
Formosa nimpha, non ego te viderim
Cum fluctibus colludere.
Licet voluptas ista videatur tibi,
Fuge pontum, io, pontum fuge,
Galatea, Lycium ut efferâ fugis fugâ;
Parce, ô puella, his lusibus.
Nostri doloris hisce succrescit furor,
Nolis malum addere hoc meis.
Pelago propinquam te videns, Neptuno ego
Invideo, ne te amaverit...
............................................................
Relinque siccum littus, algas horrido
Infructuosas gramine.
Cave, marina ne qua bellua evolans,
Fœdo ore vulnus inferat.
............................................................
Exsultim adire littus adspicio? subit
Europa memoriam mihi,
Quam candidus bos insidentem per mares
A vexit in mœchi torum.
Subit deinde Hyppolitus, ut fastu tumens
Spretor novercæ, perierit.
Viso ille monstro, raptus in mille, æquoris
Frustrà pudicus, fragmina est.
...........................................................
Ades hanc amœnam mecum, iò, sub silvulam
Umbrosa in ista compita,
Et prata florum mille odora generibus,
Meridies ipsa hîc tepet!
Si capit aquarum te fluor, videas ibi
Fontem scatere limpidum.
Is inter omnes primus, expectat modô
In eo lavêre bella tu.
In siccâ arenâ hac, vela non suffecerint,
Nulla umbra faciem contegat,
Quin sole aprico denigrere candidam,
Sic forma perierit decens.
Nullæ Camœnæ hic mulceant, sed turbidi
Atrox tumultus marmoris.
Ventorum inane per furentium tumor
Aquæque fundo prorutæ,
Inaudiuntur; visui nil gratius
Obfertur, ac fracto maris
Furore tandem, naufragas ponto procul
Tabulas videre vertier.
At, ô, sub istud mî comes veni nemus,
Natura quod comit bonis.
Meridianum blanda quo sidus movet,
Sole ardido friguscula.
Huc crebra pastorum ingruunt collegia.
Veris potita gaudiis.
Fuge ô superbi vim maris; dulces veni
Audire voces Carminum.
Hîc, cura quicquid ardua ingerit, procul
Removemus, ac suspendimus...

Ni un rastro ni una línea de la inimitable gracia del original queda en esta reproducción pedantesca.

[748] La Diana de Montemayor, Nvevamente compuesta por Hyeronymo de Texeda Castellano, interprete de lenguas, residente en la villa de Paris, do se da fin a las Historias de la Primera y Segunda Parte. Dirigida al Excellentissimo Señor Don Francisco de Guisa, Principe de Ionuille. Tercera Parte. A Paris, impressa a costa del Auctor M.DC.XXVII. Con Privilegio Real.

Un tomo en 8.º, que realmente comprende dos volúmenes, el primero de 346 pp. y el segundo de 394.

[749] The Spanish Pastoral Romances, pp. 39-42.