[420] Ks. Jornand., de reb. Get. 48: — — "ut genti Gothorum semper unus proprius regulus, quamvis Hunnorum consilio, imperaret."
[421] Ks. Jornand., sam. paikk.: "Sed cum tali libertate vix anni spatio imperasset, non est passus Balamber, rex Hunnorum."
[422] Ks. Amm. Marcell. XXXI 3 seurr.
[423] Amm. Marcell, sanoo, että Fritigern ja Länsi-göthit olivat houkutelleet nämä parvet avuksensa Romalaisia vastaan; XXXI 8, 4: — "Chunorum et Alanorum aliquos ad societatem spe prædarum ingentium adsciverunt"; — 16, 3: "At Gothi Hunnis Alanisque permisti nimium bellicosis et fortibus, rerumque asperarum difficultatibus induratis, quos miris proemiorum illecebris sibi sociarat sollertia Fritigerni." — Zosimo mainitsee että Theodosio Suuri vihdoin pakoitti heidät palaamaan Tonavan yli; IV 34: "Σκύρους γαρ και Καρποδάκας Ούννοις αναμεμιγμένους ημύνατο, και ελαττωθέντες τη μάχη περαιωθήναι τον ʹIστρον και τα οικεία καταλαβείν συνηνάγκασεν."
[424] Ks. esim. S. Ambrosii Expl. in Ev. Luc., X [Opera Omnia, Paris 1661, III siv. 202]; "Quanta enim proelia et quot opiniones accipimus proeliorum. Hunni in Alanos, Alani in Gothos, Gothi in Taifalos et Sarmatas insurrexerunt. Nos quoque in Illyrico exsules patriæ Gothorum exsilia fecerunt, et nondum est finis. — — — Ergo quia in occasu sæculi sumus" — —.
[425] Ks. Philostorgius XI 8; — Claud. Claudian., contra Rufinum, II vrss. 26-35;
— — — — — "Alii per terga ferocis
Danubii solidata ruunt, expertaque remos
Frangunt stagna rotis. Alii per Caspia claustra
Armeniasque nives inopino tramite ducti
Invadunt Orientis opes: jam pascua fumant
Cappadocum, volucrumque parens Argæus equorum:
Jam rubet altus Halys, nec se defendit iniquo
Monte Cilix: Syriæ tractus vastantur amoeni;
Assuetumque choris et læta plebe canorum
Proterit imbellem sonipes hostilis Orontem."
— Aian-määräyksen antaa Edessan kronika [Asseman, Bibl. Orient. I, siv. 400]; "Eodem anno (samana vuonna kuin Theodosio Suuri kuoli) mense Julio Hunni in Romanorum ditionem irruperunt." Samate Abu'lfaradsj eli Bar-Hebraio.— Josua Stylites [Asseman, Bibl. Orient. I, sivv. 262, 263] mainitsee: — — "quum Hunni Orientem sub Honorio et Arcadio invasissent, totamque Syriam anno Græcorum 707 (s.t.s. vuonna 396 j.Kr.), proditione Rufini et ignavia Adæi militiæ Orientalis præfecti, occupassent." — Pyhä Hieronymo, joka par'aikaa oleskeli Palestinassa, kertoilee parissa kirjeessä aian kauhut; Epist. 35 (vanhojen painosten 3), ad Heliodorum, vuodelta 396 [Opera Omn., ed. Bened., IV II, siv. 274]; "Ecce tibi anno præterito ex ultimis Caucasi rupibus immissi in nos, non jam Arabiæ sed Septentrionis lupi, tantas brevi provincias percurrerunt. Quot monasteria capta? quantæ fluviorum aquæ humano cruore mutatæ sunt? Obsessa Antiochia et urbes reliquæ, quas Halys, Cydnus, Orontes, Euphratesque præterfluunt. Tracti greges captivorum. Arabia, Phoenice, Palæstina, Aegyptus timore captivæ"; — Epist. 84 (vanhojen painosten 30), ad Oceanum de morte Fabiolæ [Opera Omn., IV II, siv. 661]: — — "ecce subito discurrentibus nuntiis Oriens totus intremuit, — — — erupisse Hunnorum examina, quæ pernicibus equis huc illucque volitantia, cædis pariter ac terroris cuncta complerent, — — — Insperati ubique aderant, et famam celeritate vincentes, non religioni, non dignitatibus, non ætati parcebant, non vagientis miserabantur infantiæ. Cogebantur mori, qui nondum vivere coeperant, et nescientes malum suum, inter hostium manus et tela ridebant. Consonus inter omnes rumor, petere eos Ierosolymam, et ob nimiam auri cupiditatem ad hanc urbem percurrere. Muri neglecti pacis incuria, sarciebantur. Tyrus, se volens a terra abrumpere, insulam quærebat antiquam. Tunc et nos compulsi sumus parare naves, esse in littore, adventum hostium præcavere, et sævientibus ventis magis barbaros metuere quam naufragium, non tam propriæ saluti quam virginum castimoniæ providentes." — Pyhän Krysostomon saarnoissa on muutamia näihin tapauksiin viittaavia lauseita, esim. De Poenitentia, homilia quarta.
[426] Rufinon syyllisyyttä tässä kohden mainitsevat ei ainoastaan
Klaudiano, vaan myös Sokrates, IV 1, ja Sozomeno, VIII 1. — Kuinka
Eutropio sitten v. 396 lähti pelastamaan Aasian maakuntia, juttelee
Klaudiano pilkallisesti; ks. in Eutrop., I, vrss. 238 seurr.
[427] Ks. S. Ambrosii Epist. 24, ed. Bened. (eli: 27, ed. Erasmi), vuodelta 386.