[256] Pour cette tentative sur Avignon, voir Chambaud, Recueil mss. sur Avignon, I, fol. 382, 383, et Hist. mss. sur Avignon, fol. 134;—Denis Hale, notaire, fol. 138;—Laurens, Hist. mss. d'Avignon, fol. 296.
[257] Bref du 5 des kalendes de février 1445; Arch. municip., Origin.—Voir Fantoni, Hist. d'Avignon, p. 333.—Pièces justific. nos I et II.
[258] Vallet de Viriville, loc. cit., III, p. 226.
[259] Arch. secrèt. vatic., Reg. 411.
[260] Vallet de Viriville, L. cit., III, p. 226.
[261] Arch. départ., Reg. des délibér. des États, G. 14, fol. 77.—Louis Dauphin était pendant ce temps à Ensisheim où il soignait une blessure au genou qu'il avait reçue au siège de Dambach, le 7 octobre 1444. Il passe les mois de novembre et décembre 1444 à Montbéliard.—Lettres de Louis XI, I, 19, not. 1.—Tuetey, Les Écorcheurs sous Charles VII, t. I, pp. 286, 196.
[262] Registre des délibérat. des États, G. 14, fol. 80.
[263] Le nom de ce personnage est sans doute mal orthographié dans le texte du registre qui est du reste d'une écriture difficile. Il s'agit ici de Thomas, écuyer ou scuyer, originaire d'Écosse, écuyer ordinaire du Dauphin, qui l'avait amené à sa suite quand il vint prendre le gouvernement du Dauphiné.—Voy. Pilot, Catalog., I, p. 50.—Peut-être est-ce en récompense de cette mission que le Dauphin, par lettre d'Ensisheim, du 21 octobre 1444, l'investit à perpétuité de la châtellenie de Saint-Etienne-de-Saint-Geoirs.
[264] «Iterum etiam dixit et eisdem tribus statibus exposuit quod eosdem fecerat principaliter coram evocare quûm credat ipsos non ignorare ymo quasi manifestius esse quod aliqui dicentes quod dominus papa Eugenius dedit et contulit regimen et gubernacionem presentis comitatûs Venayssini et civitatis Avenionensis illustrissimo principi domino Dalphino Viennensi domini Francorum Regis filio. Et tamen verum est quod prefatus dictus Cardinalis viderat quamdam cedulam papiream, manu dicti camerarii domini nostri pape subscriptam, continentem certa capitula et pacta et quemdam scutiferum vocatum Optamanum (?) pro presenti dicto domino Dalphino supra et quod specialiter continebatur in dicta cedula qualiter dominus noster Papa dabat præfato domino Dalphino gubernacionem regimen et administracionem dicte patrie Venayssine et Civitatis Avenionensis. Quare prefatus dictus Cardinalis fuit intencionis premissa notificari facere dicte patrie. Idcirco eisdem tribus statibus memoratus dominus Regens premissa notificavit, dicens primitûs et protestans prefatus dictus Regens quod non est intentionis dicendi aliqua que forent in prejudicio et displacentia prefati domini nostri Pape et etiam memorati dicti Dalphini qui si dixerit voluit habere et non dicta de quo solemniter fuit protestans.» Reg. des délibérat. des États, G. 14, fol. 80.
[265] Arch. départ., Reg. des délibérat. des États, G. 14, fol. 80.