(Kaiserchronik, ed. del Massmann, v. 318-9). Giraldo Cambrense narra nella Topographia Hibernica, dist. III, c. I (Opera, vol. V, p. 139-40; Rer. brit. m. ae. script.), la seguente istoria: «Juxta antiquissimas igitur Hibernensium historias, Caesara neptis Noe, audiens diluvium in proximo futurum, ad remotissimas occidentis insulas, quas necdum quisquam hominum habitaverat, cum suis complicibus fugam navigio destinaverat; sperans, ubi numquam peccatum perpetratum fuerat, diluvii vindictam locum non habere. Amissis itaque quae in comitatu habebat naufragio navibus, una qua cum viris tribus et quinquaginta mulieribus vehebatur, nave superstite, primo ante diluvium anno ad Hibernica litora forte devenit. Sed licet acute satis et laudabili in femina ingenio, fatalitatem declinare statuerit, communem tamen interitum et fere generalem nullatenus potuit evitare. Litus igitur in quo navis illa primum applicuit, navicularum litus vocatur, et in quo praefata tumulata est Caesare, usque hodie Caesarae tumulus nominatur».

[172]. V. Eisenmenger, Entdecktes Judenthum, Königsberg, 1711, vol. I. p. 736-7, 778. Questa leggenda è riportata anche da G. G. Bredow, Rabbinische Mythen, Erzählungen und Lügen, 2ª ed., Weilburg, 1833, p. 119-20.

[173]. Chi vuol sapere chi fosse questo re Rocas veda il c. XI di questa medesima parte Iª.

[174]. Cf. Des Gervasius von Tilbury Otia Imperialia, in einer Auswahl neu herausgegeben und mit Anmerkungen begleitet von Felix Liebrecht. Annovria, 1856, p. 78, Anm. 14. La narrazione di questo ritrovamento è frequente nei cronisti del medio evo, ma non nei cronisti soltanto. Heinrich von Weldeke ricorda il fatto nella sua Eneide (ed. di L. Ettmüller, Lipsia, 1852, p. 225), ponendolo ai tempi della spedizione di Federico Barbarossa in Lombardia. Felice Faber lo pone ai tempi di Enrico II (Evagatorium in Terrae Sanctae peregrinationem, V. III, p. 52, ed. di Stoccarda, Bibliothek des literarischen Vereins).

[175]. L. I, c. 17.

[176]. Op. cit., t. I, p. 52-54.

[177]. De illustrium virorum principiis, l. II, c. 1.

[178]. Bologna, 1866-74 (Collezione di opere inedite e rare dei primi tre secoli della lingua), vol. I, p. 38. È noto che questo commento, per la massima parte, è tutt'uno con quella di Jacopo della Lana.

[179]. Circa il mito v. Liebrecht, Romulus und die Welfen, nel volume intitolato Zur Volkskunde, Heilbronn, 1879, p. 17-25, oppure nella Germania del Pfeiffer, vol. XI, p. 166 segg.

[180]. Tito Livio dice, l. I, 4: «Sunt qui Laurentiam vulgato corpore lupam inter pastores vocatam putent: inde locum fabulae ac miraculo datum».