[604]. R. R. I, Pr.: ..... rem rusticam pessimo cuique servorum, velut carnifici noxa dedimus.... Nunc et ipsi praedia nostra colere dedignamur, et nullius momenti ducimus peritissimum quemque villicum facere. Cfr. I, 1 e 7.

[605]. Colum., R. R. I, 3: Huc pertinet praeclara nostri poetae sententia:

Laudato ingentia rura. Exiguum colito.....

Tantum enim obtinendum est, quanto est opus: ut emisse videamur quo potiremur, non quo oneremur ipsi atque aliis fruendum eriperemus, more praepotentium qui possident fines gentium quos ne circumire quoque valent, sed proculcantibus pecudibus et vastandos feris derelinquunt aut occupatos nexu civium ergastulis tenent. Pallad., R. R. I, 6 e 7.

[606]. Liv., III, 15, 16.

[607]. Liv., IV, 45: Annus felicitate populi Romani periculo potius ingenti quam clade insignis. Servitia urbem ut incenderent distantibus locis coniurarunt, populoque ad opem passim ferendam tectis intento ut arcem Capitolium armati occuparent. Auertit nefanda consilia Juppiter...; Bücher, Aufstände, etc., p. 24; Mommsen, R. G., I8, p. 448.

[608]. Bücher, op. cit., pp. 29-9; Mommsen, R. G., I8, p. 859.

[609]. Mommsen, R. G. II8, p. 77. Il Bücher (op. cit., p. 123) ne contesta la data. Cfr. II, 69; Posid., fr. 15, presso Athen., XII, 542; Diod. Sic., XXXIV, XXXV, c. 2 sgg.; Liv. Epitom., 56, 58, 59; Bücher, Aufstände, etc., pp. 95, 105 sgg.

[610]. Diod. Sic., XXXVI, c. 2; Mommsen, R. G. II3, p. 132.

[611]. Diod. Sic., XXXIV, 2, 48.