72. ojczyzna — tu w znaczeniu pierwotnym: ojcowizna. [przypis redakcyjny]
73. Tasso — chodzi o włoskiego poetę, Torquato Tasso (1544–1595), autora niezwykle popularnego w czasach romantyzmu poematu heroicznego Jerozolima wyzwolona (1575), którego głównym bohaterem był wspomniany tu poniżej Goffred; poemat opisuje walki chrześcijan z muzułmanami podczas pierwszej krucjaty. [przypis edytorski]
74. Jana zwycięstwo... — chodzi o zwycięstwo króla polskiego Jana III Sobieskiego nad wojskami tureckimi pod Wiedniem (tzw. wiktoria wiedeńska, 1683). [przypis edytorski]
75. Janczarzy — doborowe oddziały piechoty tureckiej. [przypis edytorski]
76. Russa — mocno zniekształcone przez spolszczenie pisowni i fleksji nazwisko Jean-Jacquesa Rousseau (1712–1778), szwajcarskiego pisarza, filozofa i pedagoga, autora wspomnianej tu wcześniej powieści epistolarnej Nowa Heloiza; swoją twórczością wpisującą się w nurt sentymentalizmu oraz krytyką oświeceniowego racjonalizmu i ateizmu, zapowiadał epokę romantyczną. [przypis edytorski]
77. drzwi przemknięto — przemknąć, w znaczeniu prowinc., stałym u Mickiewicza: uchylić. [przypis redakcyjny]
78. drugie imię — była to zatem uczta weselna, drugi toast na cześć pana młodego. [przypis redakcyjny]
79. poparłem — popchnąłem, wytężyłem. [przypis redakcyjny]
80. anioł śmierci wywiódł... — wówczas to Gustaw–samobójca targnął się na swoje życie. [przypis redakcyjny]
81. rozstrzygła — rozcięła (od: strzyc, czyli ciąć). [przypis edytorski]