Sierota

Ani u mnie siwe woły,

Jak sokoły,

Ani owiec z białą wełną

U mnie pełno,

I w gumienku¹, i w komorze

Żal się Boże!

Nikt nie puka w moje wrota:

Bom sierota.

W żółtym piasku ojciec leży

Na wybrzeży;

Matka ojca nie przeżyła —

I mogiła

Zasypała jej powieki

Na wiek wieki²;

Mną niedoli wicher miota:

Bom sierota.

Wpośród obcych zła godzina!

Jak kalina

Przezroczystą rosą z rana

Posypana,

Gdy się w wiotkiej jej gałęzi

Ptak uwięzi,

Ronię rosę — łzy żywota:

Bom sierota.

Rówiennice³ płochą⁴ zgrają

Mnie mijają; —

Na nich lama⁵ lśni zuchwale

I korale,

Powiązane wstążką włosy

Rusej⁶ kosy⁷;

Na mnie jeno⁸ ruta złota:

Bom sierota.

Innej wolno pobiec z pola,

Gdzie swawola,

Gdzie z nią chłopak ukochany

Wiedzie tany;

Ja go ujrzę raz w niedzielę

Lub na dziele⁹,

1 obmowa już grzechota:

Bom sierota.

Boże, Boże! co im szkodzi,

Żeśmy... młodzi?

Że nam trochę serce boli

Z dobrej woli?

Że pomożem sobie w trudzie?...

Ej ci ludzie!

Jaka krzywda?... nie dziwota:

Bom sierota.

Niechże sobie dobrych ludzi

Potwarz trudzi!

Gdy pod wieńcem młodzi staną —

Zaprzestaną,

I do czarki się przysiędą,

Sławić będą,

Że mnie zdobi praca, cnota:

Bom sierota.

Choć za całe z Niebios wiano¹⁰

Trud nam dano —

Czyż nie dosyć, zdrowe ręce,

Przy piosence

I przy lubym, co mnie schroni

Od złej toni¹¹?...

O! nie będziem darli kota¹²:

Bom sierota.

Przypisy:

1. gumno — budynek gospodarczy, służący do przechowywania zboża przed wymłóceniem go. [przypis edytorski]

2. na wiek wieki — dziś popr.: na wiek wieków. [przypis edytorski]

3. rówiennica — dziś: rówieśnica. [przypis edytorski]

4. płochy (daw.) — niestały. [przypis edytorski]

5. lama — tkanina jedwabna przetykana złotą lub srebrną nicią. [przypis edytorski]

6. rusy (daw, gw.) — (o włosach) jasny. [przypis edytorski]

7. kosa (daw.) — warkocz. [przypis edytorski]

8. jeno (daw.) — tylko. [przypis edytorski]

9. dzieło — litewski regionalizm oznaczający pańszczyznę. [przypis edytorski]

10. wiano — posag. [przypis edytorski]

11. toń (daw.) — nieszczęście. [przypis edytorski]

12. darzeć kota — kłócić się. [przypis edytorski]