APPENDIX I

MANUSCRIPTS OF PICATRIX

I have chiefly used Magliabech. XX, 20 and XX, 21, two MSS now preserved at the National Library at Florence and originally written at Rome in 1536, as an identical colophon in either MS states. Otherwise, however, their contents are often not identical although roughly corresponding. I have also examined Sloane 1305 and found it in general similar to the other two.

Vienna 3317, 15th century, 114 fols., Picatrix, De magia, “Ad laudem et gloriam altissimi ... / ... fel leonis est.”

Magliabech. XX, 20, 1536 A. D., fols. 1-117v, “Liber Piccatrix sapientissimi Philosophi in necromanticis artibus excellentissimi de Arabico in Hispanicum primum traductus postea in Latinum conversus. Alphonsus Rex Hispaniae totiusque Andalutiae precepit primam traductionem summa diligentia. Hoc autem opus perfectum fuit Anno MCCCLVI” (probably should be 1256, referring to the Spanish rather than Latin translation). The foregoing occurs two leaves before the book proper begins and is in a larger print-like hand than the text itself, which opens: “Alibi incipit liber excellentissimi viri picatrix picatrici Hispanensis.” The Proemium then opens, as also in Sloane 1305 and 3679, “Ad laudem et gloriam altissimi dispotentis (disponentis) Dei cuius est in vellariis suis praedestinans feliciter secreta scientiarum ad illustrationem et doctrinam latinorum quibus est inopia librorum ab antiquis philosophis editorum Alfonsus Dei gratia prosperrimus rex Hispaniae totiusque Andalitiae igitur (ego) precepit hunc librum summo studio summaque diligentia de Arabico in hispanicum transferri cuius nominem (nomen) est piccatrix. Hoc autem opus perfectum fuit anno Domini 1356 (1256) Caesaris 2285 (1295) Alexandri 1569 (2568).” The parentheses inclose variant readings from other MSS. The work closes, “Et sic finitur liber sapientissimi piccatricis in Math. die vigesimo primo mensis maii hora vigesima prima brasichelle in domo que est in platea a duobus faciebus et iuxta pallacium communis currentibus annis a salutifera nativitate millesimo quingentesimo trigesimo sexto inditione nona anno secundo pontificatus Pauli tertii ad dei laudem et gloriam in infinita.

Qui servare libris preciosum nescit honorem

Illius a manibus sit procul iste liber.

Telos.”

Magliabech. XX, 21, 1536 A. D.

Sloane 1305, 17th century, fols. 1-153, (Johannis) Picatricis, Philosophi, Liber de Coelo, in partes quatuor distinctus, cum prooemio, tabula uniuscuiusque libri capitulorum et auctorum e quibus compilatur opus nominibus praemissis. Praefigitur prooemio, “Alphonsus (X) Dei gratia illustrissimus Rex Hispaniae totiusque Handulatiae praecepit hunc librum summo studio summaque diligentia de A(rabico) in Hispanicum transferri, cuius nomen est Piccatrix. Hoc autem opus perfectum fuit anno Domini 1256, Alexandri 1568, Caesaris 1295, Arabum 55, ex 200 libris philosophia(e) et pluribus compilavit qui suo proprio nomine nominavit.” Incipit prooemium, “Incipit liber quem sapientissimus Philosophus Piccatrix in Necromanticis artibus ex quam pluribus libris composuit. Ut sapiens ait, primum quod agere debemus in omnibus rebus mundi est Deum orare.” Incipit partis primae cap. I, “De scientia cognoscendi in quo gradu es. Scias, O homo, quod maius donum.” Desinit pars ultima, “et dum comburitur, legas supradicta nomina et ex hoc amor et amicitia movebitur.” “Et sic finitur Liber totus sapientis Piccatricis in Mathematicis peritissimi. Deo optimo maximo; gratias in aeternum agamus.”

Sloane 3679, 17th century, fols. 1-73, in the usual four parts and with a table of contents.

Sloane 1309, 17th century, 69 fols., in Italian, “Delli Experimenti di Gio Peccatrix.”

BN 7340, 17th century, #1, Picatricis Hispani astrologia tribus libris.

BN 10272, 15th century, and 10273, 17th century, Traité de nécromancie ‘Picatris.’

BN 13016 and 13017, 17th century, Liber Picatricis hispani, two copies.

BN 17871, early 16th century, Picatrix.

Arsenal 1033, 17th century.

Steinschneider (1905) p. 61, discusses Picatrix and calls attention to Cod. Reg. Suec. 505 at the Vatican, but fails to note the Sloane MSS or those at Florence and omits some of those at Paris—but adds a Paris Supplem. 91—and incorrectly cites Ashmole 1179. He means Ashmole 1437, 15th century, a commonplace book of a Cambridge doctor, Johannis Argentin, where there is a citation of “Picatricem (secundum) in tertio libro sue magice.” “1179” is the number of the column in Black’s Catalogue of the Ashmolean MSS, from which Steinschneider derived this information, and I presume that he mistook it for the number of the MS itself. Steinschneider notes that in Hanover 396, 17th century, a work of magic in Italian, Picatrix is spoken of as a Hebrew philosopher, and that in the aforesaid Ashmole MS are “Tabulae motionis octavae spherae moventis ab occidente ad orientem octo gradus in 640 annos secundum ordinem Picatricis.”