AL
Ala generalmente. = Paco. * De pescado. = Capay cápay. * De tejado. = Balisbísan.
Alabanza. = Padáyeg, pagdáyg, pagólog, pagdáyao.
Alabar irónicamente. = Sood sóod, solog sólog, olo ólo. [[7]]
Alabastro. = Batóng potíon, mapóting bató.
Alabearse, torcerse. = Quiyóom, liquiob.
Alacena. = Sang̃atán, alsáhan.
Alacran. = Tang̃a, sipit sipit.
Alacranera. = Tanom.
Aladar del cabello. = Agiguísing.
Alado. = Pacan.
Alambicar, destilar licores. = Dalísay.
Alambique. = Alácan.
Alambre. = Caoat, caoad.
Alameda. = Solóp, cacahóyan.
Álamo. = Cahoy sa España.
Alamparse. = Ibog, higúgma, ilog.
Alancear. = Doghó, doghang, dogcal, sing̃ap, tomboc.
Alar. = Balisbísan.
Alargar el cuello. = Tuihácao, gangcao, tocháyao tochao, docog. * Hierro ú otros metales, batirlos, tirar alambre. = Onat, botong. * Tiempo. = Osoag, tagad.
Alargar. = Sompay, dogang, dogtong.
Alarguez. = Cahoy sa cabo de buena Esperanza.
Alarida, alaridos. = Tiábao, póoao, siágit, tóoao, toao.
Alarido. = Idem.
Alarma. = Goboc, bocao.
Alarmar. = Idem.
Alastrar barco. = Pagbató.
Alazor. = Tanom.
Alba. = Caadláoon, cabontágon, cabontágan, pagcalámdag, pagcaháyag, pagcaalámandaman.
Albahaca. = Homótan, calogongcógong.
Albañal. = Goha, sandayóng.
Albañil. = Panday sa cota.
Albarda. = Siya sa cabayo.
Albedrío. = Pagbóot, bóot, cabobót-on, caogalíng̃on.
Albergar. = Pagpasáca, pagpahápit.
Albergue. = Panilóng̃an, dalángpan, pagatigóman sa mg̃a mananáp, camálig.
Albino. = Ogís.
Alborada. = Banag bánag.
Alborbola, gritería. = Casabá, banha, alibáng̃o.
Alborear. V. [Alba] y [alborada].
Alborotar. = Gobot, samoc, banha, sabá, gahod, pagbócao, goboc.
Alboroto. = Cagobót, casabá, cagáhod, samoc, banha, himálo, bocao.
Albricias. = Gala, hatag, tinabóan.
Alcahuete. = Cagon cagon.
Alcahuetear. = Idem, tabon, hilom.
Alcaide. = Magbalántay sa mg̃a preso.
Alcalde. = Capitan, gobernadorcillo, ponóan, hocom.
Alcancía. = Sogong ng̃a solódlan sa salapí.
Alcanzar. = Dang̃at, abot, cabot, capot, coha, capiot. * Á otro que va delante. = Abot, apas. * Del suelo. = Polot, sacoat.
Alcázar. = Cota, bantayán, lantáoan.
Alcoba. = Solód, sonogán.
Alcoran. = Solat ng̃a camatoódan ug guitóohan sa mg̃a moro.
Alcuza. V. [Aceitera].
Aldaba. = Sab-it, cao-it.
Aldabada. = Pagtóctoc sa sab-it.
Aldabazo. = Idem.
Aldabear. = Idem.
Aldabon. = Sab-it ng̃a dagcó.
Aldea. = Longsod ng̃a diótay.
Alear. = Yapa yapa, capay capay.
Alebrestarse. = Haógnoc, hadloc, lisang.
Aleccionar. = Toon, asoy, sayod.
Alegar. = Sayor, asoy. [[8]]
Alegoría. = Linícong polong, polong ng̃a halálom, balac, gaday.
Alegrarse. = Lipay, himáya, himóot, saya, sayág, naya naya, sáng̃ia.
Alegría. = Calípay, himáya, maáyong boot, hináng̃op, himóot, &c., como el anterior.
Alegron. = Idem, ahat ng̃a pagcalípay.
Alejamiento. = Paghalayó, pagcahalagyó.
Alejar. = Halayó, hilit, bolag, halin.
Alentado. = Casing casíng̃an, maísog.
Alentar, respirar. = Pagguinháoa.
Alentar incitando á otro para hacer ó decir algo. = Sogyot, agda, sambag hopo.
Alero, ala de tejado. = Balisbísan.
Alertar. = Pagbántay, polóng ng̃a igatóbag tobag, pagbálos sa mg̃a bantay. * Poner atencion. = Dong̃og, talínghog, pagpamáti, bati.
Aleta, de pescado. = Cápay cápay.
Aletear. V. [Alear].
Aletero. = Paglíhog ng̃a malágmit sa mg̃a paco.
Aleve. = Daútan, bodhion.
Alevosamente. = Sa pagcabódhi.
Alfanje. = Campílang.
Alfarería. = Pagabohátan sa mg̃a colon.
Alfarero. = Magbobóhat sa colon.
Alfiler. = Dagom ng̃a may olo.
Alfilerazo. = Pagtólpoc, pagtósloc sa alfiler.
Alfombra. = Baníg ng̃a panápton.
Algalia. = Tinggalóng.
Algarabía. = Banha, sabá, hagóngbong.
Algazara. = Idem.
Algo. = Onsa onsa, manggad pa dihá, bisan onsa.
Algodon. = Gapas. * Hilado. = Tingcal, bonang. * Hilado negro. = Tinágom. * Carmenado, en copos. = Boyo, binóyo.
Alguacil. = Bantay sa bilanggóan, aguacil.
Algun, alguno. = Bisan quinsa, bisan onsa, manggad pa.
Alguna vez. = Talágsa da, osáhay.
Algun dia. = Sa oláhing adlao, manggad pang adlao.
Alhaja. = Hyas, bahándi, casangcápan.
Alhajar. = Pagdáyan dáyan, pagtáod sa mg̃a hyas ug mg̃a casangcápan.
Alhamar. = Habol ng̃a poláhon.
Alhamel. = Mananáp ng̃a pagabalsáhan.
Aliado. = Sandogó, obán, dapig.
Alicates. = Sipit, compít.
Aliciente. = Pahagálam, icahagálam.
Aliento. = Pagguinháoa, guinháoa, guininháoa.
Aligar. = Baat, gapos, tacgos, hocot, hicot, hogot.
Aligerar. = Paggáan, haoas.
Alijar. = Idem.
Alimentar. = Caon, pagpacáon, toto. * Á algun enfermo. = Pagtílog.
Alimento. = Calán-on, itílog, itilil-og.
Alindar. = Pagtimáan sa hingtúngdan ng̃a yota, olot.
Alinear. = Paglátid, pagtaláy, pagláctod.
Aliñar. = Pagdáyan dayan, hosay, sohay, hipos.
Alisar. = Hinlo, hanglas.
Alistar. = Pagsólat sa padron.
Aliviar. V. [Aligerar].
Aliviarse el enfermo. = Maáyo ayo, arang adang na, pagguinháoa, pagpahamódlay.
Aljaba. = Pagasódlan sa paná.
Aljibe. = Pagatigóman, pagasódlan sa tubig.
Aljofaina. = Panghonáoan.
Aljófar. = Mótia.
Alma. = Calág. [[8]]
Almacen. = Pagatíngban, pagatigóman, pagasódlan sa mg̃a mánggad, ug mg̃a calán-on.
Almacenar. = Pagtípig, pating̃ób, pagtígom, sa mg̃a mánggad, ug mg̃a calán-on.
Almáciga. = Tagoc sa cahoy.
Almacigar. = Pagpalína.
Almadana, mazo. = Paló, bacbac.
Almagre. = Polog.
Almanaque. = Ilisípan, tuígan.
Almeja. = Litob, dolásay, caláycay, cagóco bogátan, tagnípis, tóoay.
Almena. = Ilíhan, lantáoan.
Almendra. = Talísay, pili.
Almendral. = Yotang guinatódcan sa mg̃a cáhoy ng̃a talísay.
Almendro. = Talísay ng̃a cáhoy pili.
Almibar. = Tami, asúcar, calámay ng̃a tinónao, sabáo ng̃a matám-is.
Almidon. = Almidol, tilog.
Almidonar. = Pagalmiról, pagtílog.
Almilla. = Sinínang haíctin.
Almirez. = Docdócan, so-sóan.
Almizcle. = Catsóli.
Almohada. = Olónlan, onlánan, onlan, olnan, olagnan.
Almoneda. = Pagbalígya sa mg̃a nanagpaláin láin ng̃a mg̃a mánggad.
Almorranas. = Booa, boa, botbot.
Almorzar. = Pagpamáhao.
Almuerza. = Halop.
Almuerzo. = Pamahao.
Alocado. = Bo-ang bo-ang, magáan ug bóot.
Alocucion. = Pagoáli, pagsáyod, pagásoy, pagsámbag, pagtódlo, pagtóon.
Alojamiento. = Halapítan, honóng̃an, pinoyánan.
Alojar, alojarse. = Paghápit, paghónong, pagsáca, pagpoyó.
Alquilador. = Magpaábang, magaábang.
Alquilar. = Abang.
Alquiler. = Iábang, icaábang, ialábang.
Alquitara. = Alácan.
Alquitran. = Bolit, salong ng̃a sináctan sa lana, lipa.
Alrededor. = Sa libót, sa libod.
Altamente. = Sa hingpit, sa toman, sa guilabíhan, sa hatáas caáyo, sa pagcaósoag oyámot.
Altanería. = Pagpalábilabi.
Altanero. = Palabilabíhon.
Altar. = Altal.
Alteracion. = Pagcaláin, pagcabálhin, pagcadaot.
Alterar. = Pagláin, pagbálhin, pagdáot.
Altercador. = Sopíhan, masinopíhon, manalíson matanibágon, masinocuáhi.
Altercar. = Lális, soqui, tobag tobag soay paglantugui, pagsocuahi.
Alternar. = Ilis ilis, sobli, poli.
Alteroso. V. [Altivo].
Alteza. = Dagcong táuo, ng̃alan ng̃a nahatong̃ód sa mg̃a anac sa mg̃a hari.
Altísimo. = Hatáas oyamot, guilabíhan pagcatáas.
Altivez. = Pagpalábilabi, pagcasíngca.
Altivo. = Palabilabíhon.
Alto, grande. = Hatáas, hatágas, taas. * Hacer. = Honong, poyó. * De casa. = Salácan itáas.
Altura. = Cahitáson, catáason, cahitásan, guitáson, pagcataas.
Alúbia. = Prijoles, balátong.
Alucinar, alucinarse. = Toyo, boloc, sacót, sayóp, pagbinó-ang, balíng̃ag.
Aludir. = Labot, paghing̃álan, hisgot.
Alumbrar. = Ioag, soló, balábad, dan-ay, sanag, siga.
Alumbre. = Taoas. [[9]]
Alunado. = Alabóton sa cabóang, boang boang, colidó, colang colang, miní.
Alusion. = Pagcahisgot, paghing̃ánlan.
Alustrar. = Paglígis, pagsínao, pagpasínao.
Alzaprima. = Bang̃il, ligoat.
Alzar, tomar, coger del suelo. = Polot sacoat, bosoat. * Manteles, ropa tendida, &c. = Tocas, boclas, lolho, bolcas, quimon. * Brazo. = Bayao, baquiao. * De obra, &c. = Honong, ondang, adang. * Ojos ó cabeza. = Hang̃ad, yang̃od, tocháyao, tochao, toyhácao, toyhad, yahat.
[[Índice]]