NOTE:
[1]. Putean. l. 4, Ab. de Nuce in Chron. Ostiens. lib. 1 cap. 61.
[2]. Por. lib. 6 de Admin. Imp. cap. 26.
[3]. Luitprand. l. 4. c. 6.
[4]. Ostiens. l. 1. c. 61.
[5]. Anon. Saler. part. 7. num. 2.
[6]. Frisigens. l. 1. c. 19.
[7]. Anon. Salern. part. 7 num. 1.
[8]. Anonim. Salern. part. 7 num. 1. Luitprand. l. 6 c. 6.
[9]. Chiocc. in Indic. t. 1. Reg. Jurisdict.
[10]. V. Dupin. Eccl. disciplin. dissert. ult.
[11]. Frisingen. l. 6 c. 17 et c. 24. Radevic. l. 1 c. 6.
[12]. V. Struv. hist. Juris Publ. c. ult. §. 2.
[13]. Goldast. Const. Imp. Tom. uno, pag. 215 seqq. tom. 3 pag. 303, seqq.
[14]. Ab. de Nuce in not. ad Chron. Ostien. l. 1. cap. ult. in fin.
[15]. Anon. Salernit. pag. 7 num. 2.
[16]. Anon. Salern. p. 7.
[17]. Capac. Forast.
[18]. Pellegr. in Tumulo Boni Cons.
[19]. Anon. Salern. part. 7.
[20]. Anon. Salern. part. 7, n. 5. Missamque ab Archiepiscopo Landulfo audierunt, et Corporis, et Sanguinis Domini Nostri Jesu Christi participati sunt. Et sic accepta benedictione a praedicto Sanctissimo Pontifice, Apuliam venerunt.
[21]. Anon. Salern. loc. c.
[22]. Anon. Salern. part. 7 num. 66.
[23]. Sigon. A. 972.
[24]. Anon. Saler. part. 7 n. 7.
[25]. Anon. Salern. part. 7 num. 10.
[26]. Pellegr. in not. ad Anon. Saler. pag. 216. In Archivio Cavensi: Nos Pandulfus Princeps filius b. m. D. Pandulfi Princ. declaro, quod Gisulfus, et Gemma adoptaverunt in filium.
[27]. Leggesi questo Carme presso Pellegr. loc. cit. pag. 223.
[28]. Leggesi questa investitura presso Ciarlant. nel Sannio, pag. 241. Concedimus et confirmamus tibi supranominato Landulfo Comiti dicto fratri nostro et haeredibus tuis praedictam civitatem Iserniae cum omnibus castellis, etc. ad avendum et possidendum et fruendum et dominandum vos et haeredibus vestris.
[29]. Tiraq. de nobilit. cap. 32 num. 10. V. Alex. ab Alex. dier. gen. V. Sirm. in Sidon. tom. 1 in praefat.
[30]. V. Knipschild. de Fideicom. c. 1 num. 20.
[31]. Erchemp. num. 26.
[32]. Erchemp. num 27 et 67.
[33]. Ostiens. lib. 1 cap. 49.
[34]. Lib. 2. cap. 15.
[35]. Pellegr. de Stem. Princ. Long. p. 287.
[36]. In Auctuar. ad Ostiens. lib. 4 cap. 75.
[37]. Aloys. Lellus in Elencho privilegiorum Archiepiscopalis Ecclesiae Montis Regalis, num. 4.
[38]. Ostiens. l. 2 c. 35.
[39]. V. Ammirat. Fam. Napol.
[40]. Freccia de Subfeud. pag. 24.
[41]. V. Dufresne in Glos. v. Cognom.
[42]. V. Mabillon de Re Diplom. l. 2 c. 7.
[43]. Pellegr. in Stem. Princ. Capuae.
[44]. Sigon. A. 980.
[45]. LL. Long. lib. 3 1, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44.
[46]. Goldast. Tomo uno, pag. 225, 226. Tom. 3, pag. 305.
[47]. Baron. A. 981 n. 4.
[48]. V. Pellegr. part. 7 ad Anon. Salern.
[49]. Pellegr. part. 7. Anon. Salern.
[50]. Lib. 2 cap. 2.
[51]. Pellegr. loc cit. pag. 222.
[52]. Pellegr. in Stem.
[53]. Sigon. A. 982.
[54]. Pellegr. in Stem.
[55]. Sigon. A 982.
[56]. Otho Frisingens. lib. 6 c. 25.
[57]. Gofridus Viterb. par. 17 de Ott. 2.
[58]. Blond. hist. Rom. dec. 2 lib. 3.
[59]. Sigon. de Reg. Italiae, lib. 7.
[60]. Rob. Tuitensis lib. 2. cap. 24.
[61]. Leo Ostiens. lib. 2 cap. 24.
[62]. In Chronic. lib. 4.
[63]. Leo Ostiens. lib. 2 cap. 50.
[64]. Guill. Appul. lib. 1.
[65]. Ostiens. lib. 2 cap. 50.
[66]. Nicetas in Man. lib. 2.
[67]. Pellegr. Castigat. in Chron. Lupi Protosp.
[68]. Apud Pellegr. in Cast. p. 81.
[69]. Chron. Anon. Barens. apud Pellegr.
[70]. Guil. Appul. lib. 1.
[71]. Ostiens. lib. 2 c. 50.
[72]. Ostiens. lib. 2 cap. 43.
[73]. Ughel. tom. 1. Ital. Sacr. de Episc. Cajet.
[74]. Ab. de Nuce ad Ostiens. l. 1 c. 63.
[75]. V. Du-Fresne in Not. ad Alexiad. Annae Comnen.
[76]. Ab. de Nuce Chr. Ost. l. 1 c. 5.
[77]. (Non è da tralasciare la favola rapportata dall'Autore del Frammento Urstisiano tom. 2 pag. 82 di una singolar cagione di morte di questo Imperadore; e tanto maggiormente perchè riguarda il santuario del Monte Gargano, ed una tradizione, che ancor dura in quel luogo. Anno Domini, e' scrive, DCCCCXCI. Otho Rex, peragrata Italia, venit in Montem Gargani, et cognovit a referentibus Angelorum obsequia nocturno tempore ibi esse, nec ullum mortalium velint interesse, cujus causa notitiam cum disposuisset curiosius indagare, Apostolicum convenit super hac re primum. Cui cum Apostolicus consilium suum indidisset, sibi minus placere illum Angelicis ministeriis interesse, parvi pendit consilium Papae, et eo ignorante proficiscitur in Montem Gargani. Ubi dum pernoctaret, inter caetera quae cognovit Sanctorum Mysteria, veniam consequutus est Angelorum, quod temere sacratum locum introierat; tantum ab Angelis prostratus, pro quodam judicio, quod perfecisse debuerat, nec fecit, pro negligentia transverberatus est: Deinde Sanctus Michael jussit eum Romam remeare, statuto sibi die, quo cum vellet invisere. Sicque cruentatus Rex Romam repedavit, et Benedicto Papae cuncta a se visa retexuit. Igitur Rex valido languore tactus, vita decessit, et ab Archangelo receptus, superis est sociatus Anno Domini DCCCCXCIV. Burcardo Struvio Ist. Germ. dis. 13 §. 6 dopo aver rapportato questo Frammento, soggiunge: Sed quis crederet hasce fabulas ob Chronologiam etiam haut convenientem suspectas? Ejusdem farinae sunt nugae quas de Laurentio Martyre, quasi ultore alii fingunt, de quibus Baronius ad annum 983 §. 11).
[78]. (Alcuni Scrittori Germani rapportati dallo stesso Struvio loc. cit. §. 8 p. 562 scrissero, che Ottone III quando succedè al Padre, era di età più tenera; e Gobelino Persona non lo fa che puerulus duorum annorum Aet. VI C. L.).
[79]. Sigon. An. 984.
[80]. Sigon. A. 911.
[81]. Ostiens. lib. 2 cap. 15 V. Cam. Pellegr. in Serie Com. Cap. 8. p. 207.
[82]. Chron. Saler. apud. Pellegr. in Stem. Princ. Saler.
[83]. Lib. 2 tit. 26.
[84]. Pellegr. in Stem. Princ. Saler.
[85]. Petr. Damian. lib. 1 Epist. 9.
[86]. Ostiens. lib. 1 c. 37.
[87]. Ostiens. l. 2 c. 57.
[88]. Pellegr. in Stem.
[89]. Sigon. ad A. 1001.
[90]. Sigon. et Baron. ad A. 1002.
[91]. Ostiens. l. 2 c. 24.
[92]. Antonin. 2 part. tit. 16 cap. 3 §. 4.
[93]. Gold. tom. 3 p. 311.
[94]. Jordanes in Chronico ex Inn. III in cap. Venerabilem, de Elect. et electi potestate.
[95]. Naucl. generat. 31. A. 937.
[96]. Honofr. in lib. de Comitiis Imperii.
[97]. Cujac. de Feud.
[98]. V. Dupin. de antiq. Eccl. disc. dis. 7.
[99]. August. Triumphus l. de potest. Ecclesiae, qu. 35.
[100]. Leopold. de Jure Imperii c. 3.
[101]. Naucl. generat. 34. A. 994.
[102]. Card. Cusan. de Concor. Cact. l. 3 c. 4.
[103]. Guicc. hist. l. 7.
[104]. V. Pellegr. in Append. pag. 300 et igne cremavit eam.
[105]. Lib. 1 l. 36, 37 de homicid. lib hom. l. 4 de Parricid. lib. 2 l. 16 de prohib. nupt. V. Struv. hist. jur. Germ. §. 15.
[106]. Sigon. ad A. 1013.
[107]. Goldast. tom. 3 p. 311, 312.
[108]. Ostiens. l. 2 c. 31. A. 1014.
[109]. Luitpr. l. 6 c. 21.
[110]. Ivo in Pannom. l. 8 c. 156.
[111]. Grat. c. 23 dist. 63.
[112]. V. Struv. hist. Jur. publ. §. 2.
[113]. Erchemp. n. 36.
[114]. Leo Ostiens. l. 2 c. 9. Sigon. l. 7. A. 966. Baron. Annal. ad A. 968. Pellegr. in Serie Ab. Cass. in Aligern. pag. 37.
[115]. Anon. Salern. part. 7 n. 5 ed ivi Pellegr. Chron. Monast. S. Bart. de Carpineto, l. 1. V. Baron. ad A. 968 n. 66. Marium Viper. in Chron. Episc. et Archiep. Ben. l. 2.
[116]. V. Ughel. Ital. Sacr. de Archiep. Ben.
[117]. Decr. can. si justos 27 qu. 2.
[118]. Decretal. c. te referente, de Celebrat. mis. c. 2 de Adulter.
[119]. V. Ughel. Ital. Sacr. de Archiep. Saler.
[120]. Ab. de Nuce in Ostiens. lib. 2 cap. 30.
[121]. Ughell. Ital. Sacr. de Archiep. Comps.
[122]. Decretal. cap. cum Clem. de Testam. cap. si de collus. de reg. Eccles. Inn. III. in cap. cum olim, de Cleric. conjug.
[123]. V. Ughel. Ital. Sacr. de Archiep. Consent.
[124]. Novel. 2 de Feriis, §. 4 in honorem miraculis celebris unguentoque scaturientis Nicolai.
[125]. Beatil. Istor. di Bari, lib. 2.
[126]. Bulla Urbani II apud Ughel. Simul et Catara, quae in transmarini litoris ora sita esse cognoscitur.
[127]. V. Ughel. Ital. Sacr. de Archiep. Rossan.
[128]. Luitprand. Nicephorus, cum in omnibus Ecclesiis homo sit impius, livore quo in nos abundat, Constantinopolitano Patriarchae praecipit, ut Hydruntinam Ecclesiam in Archiepiscopatus honorem dilatet; nec permittat in omni Apuliae, seu Calabriae, Latine amplius, sed Graece divina mysteria celebrari. Scripsit itaque Polyeuctus Constantinopolitanus Patriarcha Hydruntino Episcopo, quatenus sua auctoritate habeat licentiam Episcopos consecrandi in Accerentilla, Turcico, Gravina, Matera, Tucarico, qui ad consecrationem domini Apostolici pertinere videntur.
[129]. P. Carac. de Sacr. Eccl. Neap. Monum. cap. 1 sect. 10.
[130]. Chioc. de Episc. Neap. A. 962.
[131]. Guil. Appul. lib. 3. Rer. Norman.
[132]. Gaufredo Malaterra l. 1 c. 3 hist. in tom. 3. Hisp. illustr. Guglielmo Pugliese l. 2. de gest. Norm. in Italia in princ. Guglielmo Gemmeticense l. 2. hist. Nortm. c. 4. Nortmanni dicuntur quia lingua eorum Boreas, North vocatur: homo vero, Man, id est homines Borealas per denominationem nuncupantur.
[133]. Grot. in Proleg. ad hist. Got.
[134]. L. 2 hist. Nortm.
[135]. In hist. Long. in Stemmate.
[136]. Grot. in Prolegom. loc. cit.
[137]. V. Inveges nel princ. della part. 3 degli Annali di Palermo, ove porta l'Albero de' Duchi di Normannia.
[138]. Peregrin. in Stemmate.
[139]. Malater. lib. 1 c. 4. V. Dufresne in Stem. Ducum. Apuliae ad Hist. Comnen.
[140]. Malat. lib. 1 c. 9, 11, 19. 38. Ost. lib. 2 cap. 67.
[141]. Roger. Oveden. apud Grot. in Prolegom. Audax Francia Normannorum militiam experta delituit. Ferox Anglia captiva succubuit. Dives Apulia sortita refloruit. Hierosolyma famosa, et insignis Antiochia se utraque supposuit.
[142]. Petr. Diaconus de Viris Illustrib. sacri Cassin. Archisterii.
[143]. Petr. Diac. lib. 3 c. 35 in Actuar. Chronic. Cassin.
[144]. Lib. 3 cap. 35.
[145]. Pellegr. in Serie Ab. Cass. in Atenulfo: vergente A. Christi millesimo.
[146]. Ostiens. l. 2 c. 37. Quadraginta numero Normanni in habitu peregrino.
[147]. Ostiens. lib. 2 cap. 37.
[148]. Ostiens. lib. 2 cap. 37. A Guaimaro majore, qui tunc Salerni principabatur.
[149]. Ostiens. lib. 2 cap. 37.
[150]. Odoric. Vital. l. 3.
[151]. Ostiens. loc. cit.
[152]. Pellegr. in Stem.
[153]. Ostiens. l. 2 c. 37.
[154]. Ostiens. l. 2 c. 38.
[155]. Ostiens. l. 2 c. 38.
[156]. Ostiens. loc. cit.
[157]. Ostiens. lib. 2 cap. 39.
[158]. Ostiens. lib. 2 cap. 40.
[159]. Ostiens. lib. 2 cap. 41.
[160]. Guglielmo Gemmet. lib. 7 cap. 30.
[161]. Gemmet. loc. cit. Guil. App. lib. 1.
[162]. (Sigeberto Gemblacense ad An. 1024. Henricus Imperator, consulentibus sibi Principibus super substitutione Regni, designans Conradum... moritur. Leo Ostiens. loc. cit. Chuonrado Duce, qui et Cono dictus est, ejusdem Henrici electione in Regem elato. Otto. Frising. loc. cit. Conradus natione Francus, consilio Antecessoris sui, cujus tamen dum adhuc viveret, gratia carebat, ab omnibus electus, etc.)
[163]. Antoninus 2 part. hist. tit. 16 cap. 4 §. 1. Virtute militari strenuus, sapientia, et scientia juris maxime florens.
[164]. Ostiens. lib. 2 cap. 58.
[165]. Guil. App. lib. 1.
[166]. Pellegr. in Stemmat. An. 1030. Ostiens. lib. 2 cap. 58.
[167]. Chronic. Neap. Jo. Villani lib. 1 c. 60.
[168]. Malat. lib. 1 cap. 9, 11, 19 et 38. Ost. lib. 2 cap. 67.
[169]. Ost. lib. 2 cap. 65.
[170]. Antonin. 2 part. tit. 16 cap. 2. §. 1.
[171]. Ostiens. lib. 2 cap. 65.
[172]. Ostiens. lib. 2 cap. 65. Rainulfum quoque, ipsius Guaimarii suggestione, de Comitatu Aversano investivit.
[173]. Ostiens. l. 2 c. 65. Eodem tempore Guaimarius, Normannis faventibus, Surrentum cepit, et fratri suo Guidoni contulit. Amalfim nihilominus suo dominatui subdidit.
[174]. Ughell. de Archiep. Amalf. pag. 255 t. 7.
[175]. Goldast. t. 3 p. 312.
[176]. Lib. 1. Feud. tit. 1 §. 1.
[177]. Lib. 3. LL. Longob. tit. 8 de beneficiis, l. 4.
[178]. Sig. A. 1026.
[179]. Lib. 1 tit. 1 §. 2.
[180]. Audr. in Comm. in l. omnibus post tit. de prohib. Feud. alien. per Lothar.
[181]. Molin. de Feud. p. 51.
[182]. Molinaeus de Feud. n. 33.
[183]. Pellegr. in dissert. pag. 62.
[184]. Lib. 1. Feud. tit. 19.
[185]. Cujac. de Feud. lib. 2 tit. 17. Nam quod sequitur de successione Feudi, constat primum introduxisse Conradum, confirmavit autem Lotharius.
[186]. V. Struv. histor. Jur. Feud. §. 1.
[187]. Curopalata hist. fol. 109. Cedreno hist. fol. 109. Lupo Protospata in Cron. Long. p. 1. Cronaca Barense apud. Pellegr. A. 1038.
[188]. Ostiens. lib. 2 cap. 67.
[189]. Malater. l. 1 h. c. 6.
[190]. Ostiens. l. 4 c. 63. Pellegr. in Castig. ad Lup. Protop.
[191]. Ostiens. l. 2 c. 67. Malater. l. 1 c. 8.
[192]. Gugl. Appul. l. 1.
[193]. Cedr. p. 623.
[194]. Malater. lib. 1.
[195]. Ostiens. lib. 2 cap. 67.
[196]. Ostiens. loc. cit.
[197]. Gugliel. Appul. Cedrenus, pag. 619 et seqq.
[198]. Ostiens. l. 2 cap. 67. Gaufr. Malat. lib. 1 cap. 9. Guglielm. App. lib. 1.
[199]. Gugliel. Ap. Ter Gallis illo victoria contigit anno.
[200]. Ostiens. lib. 2 cap. 67.
[201]. Apul. lib. 1. Cedren. p. 623.
[202]. Cedren. pag. 604.
[203]. Gugl. App. lib. 1.
[204]. Gugliel. App. lib. 1.
[205]. Cedren. pag. 624 e 625. Zonaras.
[206]. Annal. di Palerm. part. 3. An. 1043.
[207]. Ostiens. lib. 1 cap. 67.
[208]. Gul. Ap. lib. 2 c. 12.
[209]. Ostiens. lib. 2 cap. 67.
[210]. Orderic. Vital. lib. 3.
[211]. Gugl. Appul. lib. 1.
[212]. Pellegr. in Stem.
[213]. Malater. lib. 2 cap. 12. Exequiis celebratis, secundus frater Drogo totius Apuliae dominatum suscepit.
[214]. Inveg. par. 3. A. 1046.
[215]. Orderic. Vital. lib. 3. Sub specie Peregrinorum peras, et baculos portantes (ne caperentur a Romanis) in Apuliam abierunt.
[216]. Desider. lib. 3 in prin. Ab. de Nuce in Excurs. hist. ad Ostiens. lib. 2 cap. 79.
[217]. Ostiens. lib. 2 cap. 79.
[218]. Ostiens. lib. 2 cap. 80.
[219]. Ostiens. lib. 2 cap. 80.
[220]. Ostiens. loc. cit. Drogoni Apuliae et Rainulfo Aversae Comitibus ad se convenientibus, et equos illi plurimos, et pecuniam maximam offerentibus, universam, quam tunc tenebant terram, Imperiali investitura firmavit.
(Hermannus Contractus ad An. 1047. Imperator vero Roma egressus, nonnulla Castella sibi rebellantia caepit. Provincias illas prout videbatur, disposuit, Duces Nortmannis, qui in partibus commorantur, et aliis eo loco Urbibus, constituit).
[221]. Pellegr. in Stemm.
[222]. Ostiens. loc. cit. Totam Civitatem a Romano Pontifice, qui cum illo tunc erat, excommunicari fecit; cunctamque Beneventanam Terram Normannis auctoritate sua confirmans, ultra montes exinde est reversus; Gregorium Expontificem secum asportans.
[223]. Guglielm. App. lib. 2.
[224]. Malater. p. 13.
[225]. Auctar. Chron. Cass. lib. 4 cap. 115.
[226]. Ab. de Nuce in Excurs. hist. ad dict. lib. 4 cap. 8.
[227]. Petr. Diac. loc. cit. cap. 116.
[228]. V. Guicciard. hist. Ital. lib. 1.
[229]. Chioc. tom. 1 dell'Invest.
[230]. Desiderius Abb. Ostiens. lib. 2 c. 81.
[231]. Ottone Frising. VI. cap. 3.
[232]. Lione Ostiense lib. 2 cap. 82.
[233]. Ostiens. lib. 2 c. 85.
[234]. Ostiens. lib. 2 c. 84.
[235]. Ditmaro l. 6 p. 383.
[236]. Ostiens. lib. 2 cap. 46. Postmodum Leo IX Papa vicariationis gratia Beneventum ab Henrico Corradi filio recipiens, praedictum Episcopum Bambergensem sub ejus ditione remsit, equo tantum, quem praediximus, sibi retento.
[237]. Petr. Diac. ad Ostiens. lib. 2 c. 84.
[238]. Chron. Duc. et Princ. Benev. apud Pellegr. pag. 266 et exiliati sunt.
[239]. P. Giannetas. hist. Neap. lib. 9.
[240]. Lambert. apud Baron. A. 1053 num. 3. Item alios quamplures tam Clericos, quam Laicos in re militari probatissimos.
[241]. Malaterra l. 2 c. 14.
[242]. Ostiens. l. 2 c. 87.
[243]. Chron. Duc. et Princ. Benev. apud Pellegr. pag. 266.
[244]. Gugliel. Appul. l. 2.
[245]. Ostiens. loc. cit. Omnibus tandem in ipso certamine trucidatis Normanni Dei judicio extitere victores.
[246]. Malater. lib. 2 cap. 14. Intra Urbem Provinciae Capitanatae, quae Commitata dicitur.
[247]. Anonym. Barens. apud Pellegrin. ann. 1052. Comprehenserunt illum, et portaverunt Benevento, tamen cum honoribus.
[248]. Ostiens. lib. 2 cap. 87.
[249]. Malater. lib. 2 cap. 14. Ostiens. loc. cit.
[250]. Malater. lib. 2 cap. 14.
[251]. Chron. Duc. et Princ. Benev. apud Pellegr. pag. 266. Postmodum autem reversi sunt in Beneventum.
[252]. Pellegr. de Chronica Ducum, et Princ. Ben. pag. 262. Idem in Stemm. et alibi pluries.
[253]. Chron. n. 8 et 9 apud Pellegr. pag. 266.
[254]. Ostiens. lib. 2 c. 89.
[255]. Ostiens. lib. 2 c. 96 et 99.
[256]. Goldast. tom. 3 pag. 312.
[257]. Gul. Ap. lib. 1. Roberto fratri Calabras acquirere terras concedit.
[258]. Ostiens. lib. 2 cap. 98.
[259]. Ostiens. lib. 2 cap. 99.
[260]. Ostiens. lib. 2 cap. 100.
[261]. Guil. Appul. lib. 1.
[262]. Ostiens. lib. 3 cap. 16. Et ex tunc coepit Dux appellari.
[263]. Pellegr. Castigat. in Lup. Protosp. A. 1055.
[264]. Sigon. Histor. de Regn. Italiae lib. 9. A. 1059. Rhegio Calabriae Oppido, et Troja Apuliae capto superbus ultro se Ducem Apuliae atque Calabriae appellabat.
[265]. Invent. Annal. di Paler. part. 3. A. 1059.
[266]. Mazzel. descriz. del Regno di Napoli pag. 374.
[267]. Chassau. Catalog. glor. Mund. part. 1 concl. 9 pag. 8.
[268]. Guazzi hist. Moder. pag. 78.
[269]. Ostiens. lib. 3 cap. 16.
[270]. Ostiens. loc. cit.
[271]. Pellegr. in Stem.
[272]. Ostiens. lib. 3 cap. 16.
[273]. Sigon. lib. 9. A. 1059.
[274]. Desid. Dial. lib. 1. Pellegr. in Stem.
[275]. Senec. ad Lucil. Epist. 47.
[276]. Freccia de Subfeud. lib. 8. Speciali quodam jure sibi vindicet, sicut Beneventum.
[277]. Ostiens. l. 2 c. 40.
[278]. Ostiens. cod. loc. c. 39.
[279]. V. Baron. A. 1022.
[280]. Gulielm. Appul. l. 2.
[281]. Ostiens. lib. 3 cap. 16. Hisdem quoque diebus, et Richardo Principatum Capuanum, et Rothberto Ducatum Apuliae, et Calabriae, atque Siciliae confirmavit, cum Sacramento, fidelitate Romanae Ecclesiae ab eis primo recepta, nec non investitione census per singulos annos, per singula boum paria, denarios duodecim.
[282]. Freccia de Subfeud. lib. 1 pag. 53.
[283]. Guil. Apul. lib. 2.
[284]. V. Pratejum. Lex Jurid.
[285]. Frossard hist. lib. 1 cap. 14.
[286]. V. Bodin. de Republ. lib. 1.
[287]. Ostiens. l. 3 c. 16.
[288]. Pell. in Stem.
[289]. Ostiens. loc. cit.
[290]. Ostiens. l. 3 c. 16.
[291]. Goffredo Malaterra lib. 2 cap. 43.
[292]. Beatil. Istor. di Bari, lib. 2.
[293]. Guil. Appul. lib. 2.
[294]. Ostiens. loc. cit.
[295]. Malater. lib. 2. cap. 42.
[296]. Guil. Ap. lib. 2. Lupo Protosp.
[297]. Ostiens. lib. 3 cap. 21.
[298]. Baron. A. 1066 n. 2.
[299]. Ostiens. lib. 3 cap. 17 et 18.
[300]. Abb. de Nuce ad Ostiens. lib. 3 cap. 18.
[301]. Ostiens. lib. 3 cap. 25.
[302]. Ostiens. lib. 3 cap. 3.
[303]. V. Carol. Borrel. in Vindic. Neap. Peregr. in Campan. circa fin.
[304]. Ostiens. lib. 3 cap 16. Sicque fratrem Roggerium de tota investiens Insula, et medietatem Panormi, et Demonae, ac Messanae sibi retinens.
[305]. Malaterra lib. 2 cap. 4. V. Fazzel. Hist. Sicul.
[306]. Tutino de' Contestabili del Regno.
[307]. Inveges istor. di Palermo, tom. 2.
[308]. Gul. Appul. lib. 3.
[309]. Gul. App. Dux Petro suspectus erat, quia prorsus eunti ad fines Siculos vires adhibere negarat.
[310]. Malat. lib. 3 cap. 2.
[311]. Gul. Appul. lib. 3.
[312]. Paul. Diacon. l. 3 c. 45.
[313]. Malat. lib. 3 cap. 4.
[314]. Pellegr. in Stemm. Princ. Salernit.
[315]. Pellegr. in Stemm.
[316]. Paul. Diac. l. 3 c. 45.
[317]. Baron. in fin. lib. Epist. Gregorii VII. Celebravit Synodum Romae, in qua excommunicavit Robertum Guiscardum Ducem Apuliae, et Calabriae, et Siciliae cum omnibus fautoribus ejus.
[318]. Petr. Diac. Auct. l. 3 c. 45.
[319]. Anon. in Chr. Duc. et Princ. Ben. n. 15 apud Pellegr. Post cujus Principis obitum, recta est Civitas per Romanam Ecclesiam.
[320]. Auctuar. P. Diac. in Ostiens. l. 3 c. 49.
[321]. Auctuar. P. Diac. l. 3 cap. 49.
[322]. Hemoldus Chronici Sclavorum lib. 1 cap. 29.
[323]. Auctuar. P. Diac. lib. 3 cap. 50 et 53.
[324]. Auct. P. Diac. lib. 3 cap. 50.
[325]. Malat. lib. 3. Anna Comnen. lib. 4.
[326]. Gugl. App. lib. 4.
Advenit interea Conjux, Comitesque rogati,
Egregiam sobolem multo spectante Rogerum.
Accersit Populo, cunctisque videntibus illum,
Haeredem statuit, proponit et omnibus illum.
Jus proprium Latii totius, et Appula quaeque,
Cum Calabris, Siculisque loca Dux dat habenda Rogerio.
[327]. Malat. lib. 3.
[328]. Gul. Appul. lib. 4. Roberto Comiti committitur, atque Girardo. Alter fratre satus, fidissimus alter amicus.
[329]. Auct. P. Diac. lib. 3 cap. 53.
[330]. Vol. 3. Epist. decretal. Greg. VII. L'Investitura data da Gregorio VII al Duca Roberto vien anche rapportata da Lunig. nel Codice Diplomatico d'Italia, Tom. 2 p. 843.
[331]. Anna Comn. lib. 5.
[332]. Order. Vital. lib. 7.
[333]. Protospata, l'Anonimo di Bari, Orderico. La Cronaca di Fossanova, tom. 1. Ital. Sacr. Ughel. col. 46. La Cronaca de' Duchi di Benevento nell'istoria Longob. del Pellegrino. La Cronaca dell'Anonimo Monaco di S. Sofia di Benevento. La Cronaca Salernitana nella cit. hist. Longob. L'Anonimo Sigonio, Panvinio, Gordonio e Pirri, tutti questi pongono la morte di Guiscardo in quest'anno 1085.
[334]. Gugl. App. Urbs Venusina nitet tantis decorata sepulchris.
[335]. Malater. l. 3 c. 42.
[336]. Pallavic. hist. del Conc. di Trent.
[337]. Pellegr. ad Lupum Prot. A. 1089.
[338]. Romuald. Arc. Salern. apud Baron.
[339]. Malat. lib. 4 c. 17.
[340]. Malat. lib. 4 c. 19.
[341]. Pellegr. ad Lup. A. 1096.
[342]. Malat. lib. 4 c. 2.
[343]. Orderico Vital. lib. 1. Hist. Norm. Tancredus Odonis Boni marchisii filius, et Comes de Rossivolo cum suis fratribus.
[344]. Ab. de Nuce Chr. lib. 4 cap. 11.
[345]. Malater. lib. 4 c. 2. Dux in Apuliam secedit, Comes in Siciliam revertitur.
[346]. Paul. Diac. lib. 4 cap. 10.
[347]. Malater. loc. cit.
[348]. Malater. lib. 4 cap. 26. Homo Apuliae Ducis factus fuerat.
[349]. Loc. cit. ad A. 1097 cap. 5. Vice recompensationis Neapolim, quae sibi similiter recalcitrabat, si praevalere posset, fiducialiter concedens.
[350]. Petr. Diac. l. 4. c. 10.
[351]. Guil. App. lib. 6.
[352]. Ivo Epist. 109.
[353]. Altes rer. Aquit. lib. 4. cap. 5.
[354]. Polid. lib. 3, rer. Anglic.
[355]. Rer. Aquit. lib. 4. cap. 5.
[356]. Jo. Salisberiensis lib. 15 cap. 16. et lib. 6 cap. 22. Sed nec Legati Sedis Apostolicae manus suas excutiunt ab omni munere, quin interdum in Provinciis ita debaccantur ac Satban ad Ecclesiam flagellandam a facie domini Provinciarum diripiunt spolia, ac si thesauros Croesi studeant comparare.
[357]. V. Ugo di Flavigni, ed Eadmero lib. 5. hist.
[358]. Gregor. lib. 2. Indit. 10. Epist. 7.
[359]. Inveges lib. 3. Proinde supra cunctas Ecclesias Siciliae te Vice Sedis Apostolicae ministrare decernimus, quas non loco tribuimus, sed personae.
[360]. Ostiens. lib. 3 cap. 13.
[361]. Order. Vit. hist. Norman. lib. 3 fol. 483.
[362]. Fazzel. Rer. Sicul. Inveges lib. 3. Vien rapportata anche da Lunig, Tom. 2. Cod. Ital. Diplom. pag. 846.
[363]. V. Duaren. de Sacr. Eccles. min. nemini Regum. 16 qu. 7.
[364]. Glos. cap. placuit, in princ. et in cap.
[365]. Andr. de Isern. in prooem. Constit. Regn.
[366]. Nauclerus generat. 41.
[367]. V. Pellegr. al Lup. A. 1099.
[368]. Lup. Protosp. A. 1101. Obiit Rogerius Comes Siciliae mense Julii.
[369]. Malater. lib. 4. cap. 19. Romuald Salernit.
[370]. Aless. Teles. lib. 1 cap. 2 et 3.
[371]. Malater. lib. 3 cap. 10, 11 et 36 et lib. 4 cap. 14 et 18.
[372]. Pell. in Stemm.
[373]. Pellegr. in Stemm.
[374]. Pellegr. in Castigat. ad Anonim. Cassin.
[375]. Pellegr. in Stem.
[376]. P. Diac. lib. 4 c. 46.
[377]. P. Diac. lib. 4 c. 49. Investivit de Ducatu Apuliae, et Calabriae.
[378]. P. Diac. lib. 4 c. 64.
[379]. P. Diac. lib. 4 cap. 64.
[380]. P. Diac. lib. 4 c. 64.
[381]. Ad Chronic. Cas. lib. 4. cap. 64.
[382]. Pellegr. in Castigat. ad Anon. Cass. A. 1119.
[383]. Pellegr. in Stemmate.
[384]. P. Diac. lib. 4 cap. 68.
[385]. Pellegr. in Cast. ad Fal. Benev. A. 1121.
[386]. Pet. Diacon. lib. 4 cap. 83.
[387]. Petr. Diac. lib. 4 cap. 87.
[388]. Chron. Romualdi Arch. Salern. Falcon. Benevent. ann. 1127.
[389]. P. Diac. lib. 4 cap. 96. Pellegr. in Stemm.
[390]. Petr. Diac. loc. cit. Atque in ipso omnis Roberti Guiscardi familia, quae ex ipso descenderat, finita est.
[391]. Abb. Telesin. lib. 1.
[392]. Vedi Apologia Tom. V part. 2 cap. 11, 12 e segg.
[393]. Pellegr. in Castigat. ad An. Cass. A. 1132.
[394]. Consuet. Bar. in prooemio Romuald. Archiep. Saler. in Chronic. Massilia. Beatil. hist. di Bari, lib. 2.
[395]. Chron. Cassin. lib. 3 cap. 63. Instituta Justiniani, Novellam ejus.
[396]. Constit. Henric. in ll. Longobar. lib. 2 tit. 67 l. 11 dove si ricorre alla l. 25. C. de Episc. ch'è di Marciano; ed alla l. 2. C. de jurejur. propter. calumn. ch'è di Giustiniano.
[397]. Ivo Epist. 46. Unde et in lib. Pandectarum continetur, allegandosi la l. 7, 11, 13. D. de sponsalib. E nell'Epist. 69 s'allega la l. 11 e 14. D. cod. tit. de sponsalib.
[398]. Ostiens. lib. 2 c. 35.
[399]. Pellegr. in Stem. Princ. Longobard. p. 288.
[400]. Pellegr. hist. Princ. Longob. pag. 251 et 256.
[401]. Pellegr. in Append. lib. 1 hist. Princ. Longob. pag. 300.
[402]. Lib. 1 Feud 10 et lib. 2, 21 et 28. Struv. Hist. Jur. Gothic. et Langob. §. 2.
[403]. Coring. de orig. jur. cap. 23. Ædit. Collect. Const. et legum Imp. in prolegom. Struv. loc. cit.
[404]. Chron. lib. 4 cap. 125.
[405]. Struv. loc. cit.
[406]. Chron. lib. 4 cap. 66.
[407]. Carol. de Tocco glos. in l. 1. Longob. de Scandal. l. si quis 6 de eo qui pecul. lib. 1.
[408]. L. Long. l. si quis puellam, de injur. mulier. l. si quis aliis, de Adulter.
[409]. L. si quis 4 de his, quae a viro.
[410]. L. 4. de ultim. volunt.
[411]. L. si quis cum altero, de Testib.
[412]. Ciarlant. lib. 4 cap. 13. Toppi de origin. Trib. M. C. cap. 10.
[413]. Andr. de Iser. De his, qui Feud. dar. poss. §. et quia.
[414]. In Constit. minorib. de Jure Balii.
[415]. In eadem Const. in princ.
[416]. Ciarlant. del Sannio lib. 4 cap. 26.
[417]. Viv. decis. 163.
[418]. Beatil. hist. di Bari lib. 4.
[419]. V. Toppi, e Nicod. in Bibliot. Neapolit.
[420]. V. Ciarlan. del San. lib. 3 c. 34.
[421]. P. Diac. de Viris illustr. c. 26. Monac. Cassin.
[422]. Chron. lib. 3 c. 35.
[423]. De Viris illustr. Monac. Cassin.
[424]. Chron. Cass. lib. 3 c. 35.
[425]. Chr. Cas. lib. 3 c. 35. V. Maurum in notis ad P. Diac. de vir. illustr.
[426]. V. Petr. Diac. de vir. illustr. cap. 13 et ibi Marum. V. Ab. de Nuce ad Chron. Cas. l. 1 c. 23.
[427]. Chr. lib. 3 c. 7.
[428]. Capecelatr. hist. l. 2 pag. 109.
[429]. Constit. Regn. lib. 18 de probabili experim. Medicor.
[430]. Glos. c. placuit, in princip. et in cap. nemini Regum 16 q. 17.
[431]. Archid. Barens. apud Baron. ad an. 1091. Electo Elia in Archiepiscopum Barii, voluntate, atque consensu Ducis Rogerii filii Ducis Roberti Pellegr. in Lup. Protospat. ann. 1089.
[432]. Jo. Saresber. de Nugis Curialium. Capecelatr. hist. l. 1 c. 61.
[433]. Azorius Institut. mor. p. 2 l. 5 c. 44 §. Innoc.
[434]. Baron. ad ann. 1097 tom. 11 fol. 694.
[435]. Jo. Saresb. loc. cit. Capecelatr. loc. cit.
[436]. Constit. Regn. tit. de Administr. rerum Eccl. post. mortem Praelat.
[437]. Sigon. de Reg. Ital. l. 8 ann. 1009.
[438]. Istor. di Nap. l. 1 p. 52.
[439]. V. Michel. di Montagna ne' suoi saggi, l. 1 c. 40.
[440]. Ab. Telesin.
[441]. Falco Benev.
[442]. Petr. Diacon. l. 4 c. 96.
[443]. Ab. Teles. Quia olim sub priscis temporibus super hanc ipsam Provinciam Reges nonnullos habuisse traditur. E nella Bolla, o sia Investitura d'In. II si disse: Regnum Siciliae, quod utique prout in antiquis refertur historiis, Regnum fuisse, non dubium est.
[444]. V. Patric. in Marte Gallico.
[445]. V. Bodin. de Rep. c. 6.
[446]. Tritem. c. 17. Ottone Frisingense l. 2, de gestis Federici I c. 5. Bodino de Rep. l. 2 c. 3.
[447]. Cujac. l. 1. de Feud. tit. 2. §. et quia vidimus.
[448]. Artur. de auth. jur Rom. lib. 2. de Angl. num. 1.
[449]. Bart. in l. hostes. de Captivis.
[450]. Covar. pract. quaest. 1.
[451]. P. Diac. l. 4 c. 117.
[452]. Pellegr. in Castigat. ad Falc. Ben. A. 1130.
[453]. Chr. Cass. lib. 4. c. 7.
[454]. Ab. Telesin. lib. 2. cap. 1.
[455]. V. Faz. decad. 2 l. 7.
[456]. Chron. MS. di S. Stefano del Bosco.
[457]. Bolla d'Anacl. Coronam Regni Siciliae, et Calabriae, et Apuliae, etc. Donamus etiam, et auctorizamus tibi, et tuis haeredibus Principatum Capuanum cum omnibus tenimentis suis, quemadmodum Principes Capuanorum tam in praesenti, quam in praeterito tenuerunt. Honorem quoque Neapolis, ejusque pertinentiarum, etc.
[458]. P. Diac. lib. 4 c. 97. Petrus preterea Cardinalis Rogerio Duci Apuliae coronam tribuens, et per privilegium Capuanum Principatum, et Ducatum Neapolitanum cum Apulia, Calabria, et Sicilia illi confirmans, Regemque constituens, ad suam partem attraxit.
[459]. P. Diac. l. 4 c. 117.
[460]. Bulla Anacl. Concedimus igitur, donamus, et auctorizamus tibi, filio tuo Rogerio, et aliis filiis tuis secundum tuam ordinationem in Regnum substituendis, et haeredibus suis coronam Regni Siciliae, et Calabriae, et Apuliae, etc. Tu autem censum, et haeredes tui, videlicet sexcentos schifatos, quos annis singulis Romanae Ecclesiae persolvere debes, etc.
[461]. Chron. Cass. l. 4 c. 97.
[462]. Lib. 2 de Feud. tit. 19.
[463]. Frising. l. 7 c. 18.
[464]. Capec. Latr. lib. 1 p. 14.
[465]. Falco Benev.
[466]. Abb. Telesin. l. 3 c. 27. Petr Diac. l. 4 c. 97.
[467]. Pell. in Stemm.
[468]. Wolf. Laz. de migrat. gent. lib. 10.
[469]. Orderic. Vital. Carol. Dufresne in Stemm. ad hist. Comnen.
[470]. Falc. Benev.
[471]. Otho Frising. in Frid. l. 2 c. 12. Gunther. l. 2.
[472]. Lib. 2 tit. 52 de prohib. Feud. alien. per Lothar.
[473]. LL. Longob. tit. ult. l. 3.
[474]. Pellegr. ad Anonim. Cassin. A. 1136.
[475]. P. Diac. L. 4 c. 105.
[476]. P. Diac lib. 4 c. 106.
[477]. P. Diac. lib. 4 c. 106.
[478]. Otho Frising. in Chron.
[479]. Falco Benev.
[480]. Sigon. de Reg. Ital. l. 11.
[481]. Pellegr. in Stem.
[482]. Ivo Epist. 46, 69 etc.
[483]. Cap. lator, de Pignorib. ove il P. si rapporta alla l. qui filios 6. C. Quae res pignor. oblig. pos.
[484]. Pancir. de Clar. II. Interpr. l. 2 c. 13.
[485]. Capece Latr. l. 1 hist. p. 35.
[486]. Sigon. de Regn. Ital. lib. 11. p. 270.
[487]. Polit. Miscel. cap. 41.
[488]. Ant. Gatt. hist. Gymnas. Ticin. cap. 12 p. 92.
[489]. Taurel. in Praelat. PP. Fluv.
[490]. Artur. l. 1 c. 5 num. 13.
[491]. Struv. hist. Jur. Just restaur cap. 5 §. 8.
[492]. Struv. hist. Jur. Just restaur. c. 5 §. 10.
[493]. Sigon. de Regn. Ital. lib. 12 pag. 272. In eo tamen, aperte falsus, quod Matildis rogatu id suscepisse muneris ait, quae multo ante Lotharii Imperium e vita migravit.
[494]. Polit. lib. 10. Ep. 14.
[495]. Alciat. dispunct. lib. 3 cap. 12.
[496]. August. Emendat. l. 1 c. 1.
[497]. Struv. hist. Jur. c. 5 §. 10.
[498]. Lindenbrog. in Prolegom. in Cod. ll. Antiq.
[499]. Conring. de Orig. Jur. Germ. cap. 21.
[500]. V. Itterium de Gradib. Academicis, cap. 3 §. 9.
[501]. Morena de Reb. Laudens. apud Leibnitium, tom. 1 pag. 118.
[502]. Itter. loc. cit. c. 4 §. 25.
[503]. Conring. de Antiquitat. Acad. diss. 14 p. 134.
[504]. Sigon. de Reg. Ital. lib. 11.
[505]. Artur. de usu et auct. Jur. Civ. lib. 1 c. 14.
[506]. V. Struv. hist. Jur. Just. restaur. cap. 5 §. 10. Stokmans decis. 1 num. 18.
[507]. Linden. loc. cit.
[508]. P. Diac. lib. 4 c. 117. Quae res inter Pontificem, et Caesarem dissentionem maximam ministravit, Papa dicente, Salernitanam Civitatem Romanae Ecclesiae attinere; Imperatore e contra, non Pontifici, sed Imperatori pertinere debere, dicente.
[509]. P. Diac. lib. 4 cap. 126.
[510]. Falc. Ben. Audiens Rex Rogerius Imperatorem viam redeundi arripuisse, exercitu convocato, Salernum venit.
[511]. Sigon. de Regn. Ital. lib. 12. insigni per ea tempora eloquentia, singularique doctrina.
[512]. Falc. Benev. ad ann. 1138. Vita S. Bernardi.
[513]. Lib. 4 c. ult.
[514]. P. Diac. lib. 4 c. 117.
[515]. Falc. Benev. an. 1139. Otho Frisigens.
[516]. Falc. Benev.
[517]. P. Diac. lib. 4 cap. 126 praeter Barum, Trojam, atque Neapolim, omnem Terram quam facile amiserat, facilius coepit recuperare.
[518]. Falc. Benev.
[519]. Falc. Benev. ann. 1139.
[520]. Pellegr. in Castig. ad Falc. Benev. ann. 1139.
[521]. Anon. Cassin.
[522]. È rapportata anche la Bolla di questa Investitura da Lunig. Cod. Ital. Diplom. Tom. 2 p. 850.
[523]. Histor. Napol. lib. 11.
[524]. P. Diac. lib. 4 cap. 97.
[525]. Falc. Benev. In his diebus Cives Neapolitani venerunt Beneventum, et Civitatem Neapolim ad fidelitatem Domini Regis tradentes, Ducem filium ejus dixerunt, et ejus fidelitati colla submittunt.
[526]. Capac. lib. 1 cap. 12.
[527]. Pelleg. ad Falc. Ben. ann. 1140.
[528]. V. Pellegr. Cast. ad Falc. Benev. ann. 1140.
[529]. Fazzel. poster. decad. lib. 7.
[530]. Capec. Lat. hist. lib. 1 pag. 50.
[531]. Falc. Benev.
[532]. Constit. Occupatis, lib. I.
[533]. Fazzel. de reb. Sicul. dec. 1 lib. 1 cap. 2.
[534]. Arnis. tom. 1 pag. 519 et 566 num. 6.
[535]. Anonym. Cassin. an. 1208. Constitutis Magistris Justitiariis Apuliae, et Terrae Laboris Comite Petro Celano, et Richardo Fundano, etc.
[536]. Camill. Pellegr. in Castig. ad Anonym Cassin. ann. 1208.
[537]. Sicil. Sacr. tom. 3 fol. 275.
[538]. Tutin dell'Uffic. del Gran Ammir.
[539]. Beatill. Hist. di Bari, lib. 2 p. 108.
[540]. Freccia de Subfeud. lib. 1 pag. 43 num. 6.
[541]. Tasso Gerus. conquist. cant. 1.
[542]. Alberto Bononiens. in descript. Ital. Regione X fol. 224 Beatill. Hist. di Bari, l. 1 e nella Vita di S. Niccolò di Bari.
[543]. Inveges Hist. di Paler. tom. 3.
[544]. Freccia loc. cit. num. 4.
[545]. Inveges hist. Palerm. tom. 3.
[546]. Cap. veritatis, de jurejur.
[547]. V. Pellegr. ad Lup. Prot. ann. 1042.
[548]. Ughell. tom. 9 Ital. Sacr. pag. 671.
[549]. V. Pell. ad Lup. ann. 966.
[550]. Otho Fris. lib. 7 c. 4.
[551]. V. Pellegr. ad Cast. Fal. ann. 1117.
[552]. Freccia de Subfeud. lib. 1 pag. 44.
[553]. Pellegr. pag. 251.
[554]. Ugo Fal. parlandosi di Guglielmo I. Ut his, aliisque perniciosis legibus antiquatis, eas restituat Consuetudines, quas avus ejus Rogerius Comes a Roberto Guiscardo prius introductas, observaverit, et observari praeceperit.
[555]. Inveg. hist. Palerm. tom. 3.
[556]. Ramond. l. 2 c. 6.
[557]. Falc. Benev. Monetam suam introduxit, unam cui Ducatus nomen imposuit, octo Romasinas valentem, quae magis aerea, quam argentea probata tenebatur: induxit etiam tres follares aereas Romasinam unam appretiatos.
[558]. L. Raptus, C. de Raptu Vir.
[559]. Ugo Falc. fol. 69 et 70.
[560]. Constit. Regn. lib. 3 tit. 5.
[561]. Afflict. decis. 265 2 col Loffr. in paraph. cap. 8 col. 3 in princ. et in cons. 39 num. 30.
[562]. Constit. lib. 3 cap. 1.
[563]. Laun. 3 par. art. 2 c. 8.
[564]. C. inhibitio de Clan. despens.
[565]. V. Andreas disput. Feud. cap. 3 §. 8 num. 46.
[566]. Ramos ad L. Jul. et Pap. l. 3 cap. 49, 50 et 51.
[567]. Ugo Falcand hist. Sic Filias suas innuptas domi toto vitae tempore permanere; nec enim inter eas absque permissione Curiae matrimonia posse contrahi; adeoque difficile permissionem hanc hactenus impetratam, ut alias quidem tunc demum liceret nuptui dare, cum jam omnem spem sobolis senectus ingruens substulisset, alias vero perpetua virginitate damnatas sine spe conjugii decessisse.
[568]. Cap. Regn. Sicil. cap. 22 in matrimoniis.
[569]. Cap. item statuimus, de matrim. contrah.
[570]. V. D. Juan Chumacero, y Carrillo, Memorial. cap. 8 e 9 num. 61.
[571]. Diploma Corradi apud Math. Paris in hist. Anglic.
[572]. Chioc. t. 17.
[573]. Andrea d'Iser. Non erat compilatum volumen decretalium. Et quamvis utiliter statuat pro Ecclesiis tamen Canonistae non recipiunt leges Principum secularium, etiam, etc.
[574]. Ulp. l. 1 D. de decr. ab. ord. facient.
[575]. Tutin. Orig. de' Seg. cap. 14.
[576]. Ugo Falcand.
[577]. Ugo Falcand.
[578]. Cujac. lib. 1 de Feud. tit. 9 in fin.
[579]. Andr. Iser. in Const. prosequentes.
[580]. Marin. Frecc. de Subfeud. pag. 21 a ter.
[581]. Aimon. lib. 3 cap. 7.
[582]. Carond. al 1 delle sue Pandette, c. pen.
[583]. Loys. lib. 4 degli Ufficj della Corona, cap. 2, numer. 15.
[584]. Cujac. l. nu. C. de Comitib. et Tribun. Scolar.
[585]. Freccia de Subfeud. de Offic. M. Comest. n. 23.
[586]. Ug. Falc. istor. Sicil. fol. 21.
[587]. Notitia Judicati apud Pellegr. p. 256.
[588]. Tutin. dell'Uffic. de' Contest. nel princ.
[589]. Alun. Fabr. del Mon. numer. 542.
[590]. Fazz. lib. 6 post. Decad.
[591]. Vinc. Tear. de Gran Ammir. nel princ.
[592]. Tutin. dell'Uffic. dell'Ammir. nel princ.
[593]. Frecc. de Subfeud. lib. 1 de Offic. Admir. n. 8.
[594]. Freccia lib. 1 loc. cit. n. 1.
[595]. V. Tapp. de Jur. Regn. de Offic. M. Adm. numer. 2. Tass. de Antef. ver. 3 obs. 3 Tribun. 3 numer. 221.
[596]. Loyseau Des Off. de la Cour, c. 1.
[597]. Chr. Romual. Guarna M. S.
[598]. Chron, Romuald. M. S.
[599]. Loyseau loc. cit.
[600]. Lib. 3 c. 44.
[601]. Digest. tit. 9. Nautae, Caup. stab. Tit. 1 de Exercitoria act. Ad l. Rhodiam de Jactu. Tit. 9 de Incend. ruin. naufrag.
[602]. Freccia de Subfeud. de Offic. Admirat. n. 7. Hinc in Regno non lege Rhodia maritima decernuntur, sub tabula, quam Amalfitanam vocant, omnes controversiae, omnes lites, ac omnia maris discrimina, ea lege, ea sanctione, usque ad haec tempora finiuntur.
[603]. Cod. de Furtis Collat. X. l. navigia quoque.
[604]. Codin. cap. 2 nu. 5 Langleo 7 Seniest. 7.
[605]. Simm. Epit. 17 lib. 1.
[606]. Cassiod. lib. 11 Ep 6.
[607]. Agat. lib. 5.
[608]. Petr. Diac. lib. 4 c. 98 et 101 Capecelatr. lib. 1 pag 22.
[609]. Petr. Diac. lib. 4 c. 102.
[610]. Capecelatr. lib. 1 pag. 60.
[611]. Jo. Saresb. lib. de Nugis Curialium. Capecelatr. loc. cit.
[612]. Ugo Falcon.
[613]. Zabarell. in Clem. Romana de Electionib. Freccia lib. 1 de Offic. M. Cancel. num. 4.
[614]. Gl. Pram. Sanctio, §. Romanae, verb. Vice-Cancellarius.
[615]. Freccia lib. 1 de M. Cancell. num. 29.
[616]. Loyseau Des Offic. loc. cit.
[617]. Freccia de Subfeud. lib. I de Off. M. Canc. nu. 24 et 25.
[618]. Marca de Concord., lib. 4 cap. 7 num 3 et lib 8 cap. 14 num. 6.
[619]. V. Tappia de Jure Reg. tit. de Offic. M. Canc. num. 9. Tassone de Antef. vers. 3 obs. 3 num. 271 et 283.
[620]. Constit. honorem lib. 1.
[621]. Pellegr. in disser. Duc. B. p. 78.
[622]. Pell. ad An. Cass. an. 1208.
[623]. Tutin. de' Maestr. Giustiz. in princ.
[624]. Nell'Archivio della Certosa di Capri instrum. Sig. V. 1197.
[625]. Ricc. di S. Germ. Cron. 1.
[626]. V. Capece Galeot. resp. fisc. 1 n. 51.
[627]. Costanzo hist. lib. 18.
[628]. Luc. de Penna l. si quando la 3 C. de Bonis vacantib. lib. 10 col. 2.
[629]. Freccia de Subfeud. de Offic. M. Camer. num. 4 V. Surgent. de Neap. illustr. cap. 7 num. 2 et 3 et cap. 26 num. 24 in fin. vers. dicta est autem Summaria.
[630]. Pragm. 1 de Offic. Procur. Caesar.
[631]. Ugo Falcand.
[632]. Capecelatr. lib. 2 pag. 107.
[633]. Capecelatr. lib. 3 pag. 119.
[634]. Capecelatr. lib. 3 pag. 128.
[635]. Constit. si quando forte, sub tit. de forma qualiter sint locandae res Fiscales Constitut. Authoritatem Magistris. Constit. Magistris Procuratoribus, etc.
[636]. V. Freccia loc. cit. num. 11 et 12.
[637]. Freccia loc. cit. num. 11 et 12.
[638]. Cod. Th. l. 3 de Primic. et Notar.
[639]. Cassiod. lib. 4 Epist. 3.
[640]. Cassiod. 6 var. 3 10 et 16 et 11 var. 18.
[641]. Goth. l. 1. 2. C. Th. de Primic. et Notar.
[642]. Freccia de Subfeud. de Offic. Logot. et Proton. num. 1 et 2.
[643]. Frec. loc. cit. num. 17.
[644]. Frec. loc. cit. num. 22.
[645]. Budeus in annot. reliquis in PP.
[646]. V. Aulis. in Comment. ad tit. de Verb. Oblig. cap. 2 qu. 2.
[647]. L. generali, C. de Tabular. lib. 10.
[648]. Institut. §. cum autem, de Adopt.
[649]. Nov. 44 de Tabell. Nov. 97 de instrum. Caut. l. 1 C. Th. de Crim falsi.
[650]. Nov. 66 §. 1 in princ.
[651]. Nov. 44.
[652]. Accurs. l. si pupillus absens, D. Rem pupil. salv. fore, et l. non aliter, D. de Adoption.
[653]. Govean. 2. lect. 10.
[654]. Forcat Dialog. 98 n. 3.
[655]. Freccia de Subfeud. lib. 1 tit. de Offic. Logot. numer. 14.
[656]. V. Tapp. de Jur. Regn. de Offic. Notar. num. 6. 7. 8.
[657]. Freccia de Subfeud. lib. 1. Offic. M. Senescal.
[658]. Pellegr. in Notitia Judicat. pag. 257.
[659]. Capecelatr. lib. 2 pag. 77.
[660]. Tutin. degli Offic. del Regn. in princ.
[661]. Pelleg. in Anon. Cassin. ann. 1143. Cron. di Fossanova, an. 1144.
[662]. Otho Frising. de reb. gest. Frid. lib. 2 cap. 27. 28.
[663]. Sigon. de Regn. Ital. l. 11.
[664]. Inveges l. 3 hist. Paler.
[665]. Goldast. Constitut. Imperial. Tom. I pag. 261.
[666]. Otho Frising. de gest. Frid. lib. 1 c. 27. 28. Et siculus dedit ei multam pecuniam pro detrimento vestro, et Rom. Imperii.
[667]. Inveg. hist. Pal. tom. 3.
[668]. Pellegr. part. 1. in Stem. Pr. Capuae.
[669]. Capecelatr. hist. lib. 1 pag. 51.
[670]. Chiocc. de Archiep. Neap. ann. 1118 in Marino.
[671]. Anon. Cassin. ann. 1145. Fr. Tolom. di Lucca Chron. tom. 3. Hisp. illustr. fol. 375.
[672]. Inveg. hist. Paler. tom 3.
[673]. Romuald. in Chron.
[674]. Anon. Cassin. an. 1150. Obiit Sibilia Regina, Rex Rogerius constituit Gulielmum Ducem filium suum Apuliae Regem.
[675]. Inveg. hist. Pal. tom. 3.
[676]. Capecelatr. lib. 1 pag. 59.
[677]. Camil. Pellegr. ad Anon. Cassin. ann. 115. Capecelatr. hist. lib. 1 pag. 59.
[678]. Auct. vitae S. Bernardi.
[679]. Anton. 3 part lib. 22 cap. 2 tit. 2.
[680]. V. Inveges lib. 3 hist. Pal.
Nota del Trascrittore
Ortografia e punteggiatura originali sono state mantenute, correggendo senza annotazione minimi errori tipografici.
Copertina creata dal trascrittore e posta nel pubblico dominio.