Dat is mit’n Minschen jüst so as mit en Blom. De hett ehr Wötteln in de Grund un schickt se ümmer wider un deeper herin; awer de Blöt strewt in de Höchd nah’t Licht un reckt sick ümmer höhger in den hellen Sünnenschien. Grad’ so is dat ok mit en Minsch, blots dat he deeper gript un sick höhger reckt: Mit de Wöttel sitt he fast in sien irdische Heimat, un he klammert sick an disse Eer un haalt herut, wat he blots kriegen kann. Awer je mehr he ehr kennen un verstahn leert, je mehr reckt sick sien Seel nah baben, bet in unsen Herrgodd sien’n Himmel, denn he seggt sick: mien wohre Heimat is nich disse arme Eer, de is bab’n in’t Licht vun de Ewigkeit, an uns’n Herrgodd sien trues Vaderhart.
Dorüm hör’n ok »Glow un Heimat« tosamen, un en Minsch, de sien Heimat verleer’n deit, un en Minsch, de sien’n Glowen verleert, de sünd beid’ gliek veel to beduern, denn se drägt in’n Harten datsülwige Elend. De sünd as’n Stücke Wrackholt in’t wille Haff, dat ward herümsmeeten un find’t narms en faste Stä’ — oder as’n Blom, de afmeiht un in’n Sieltog full’n is: se driwt un blöht noch’n tiedlang, denn se hett je noch Water, awers se verkümmt un vergeiht doch, wiel se keen Wöttel mehr hett.
Och, we riek is en Minsch, de en Heimat hett för sien Liev un för sien Seel’! Awer wat makt uns denn en Land un en Hus to de Heimat? Hest dor al mal öwer nahdacht? Dat liggt nich an Gras un Blom’n un Steen un Eer — de sünd öwerall to finn’n. Uns’ Oellernhus, dat is nich Holt un Steen un Kalk — nee, uns’ Heimat is dor, we wi toirst wohre, true Leew funn hebbt. Dor is unse Heimat, wo uns’ leew Moder uns toirst de lütten Kinnerhänn tosamenlegg un uns bed’n lehr, wo se uns mit ehr arbeidsmöden Hänn öwer de struwen Hoor strak. Dor is unse Heimat, wo wi mit Vader un Moder to Wihnachten bi’n Dannenbom seeten un dat marken, we se uns in ehr eenfache, truhartige slichte Ort vun Harten leew harrn. Un wenn Vader sien Og ok al lang’ braken is un dien Moder ehr flietigen Hänn ok al för ümmer rauh’n doht — so’n Leew, de kann man nich vergeeten! So’n Leew, de hölt faster as Steen un Isen, un dorüm kann ok en oprichdige Minsch nich los vun Godd un vun unsen Heiland; denn gröttere Leew is noch narms op de Eer wesen, as de Leew, de uns’n Herrn Jesus drewen hett, sien Lewen för uns hintogewen an’t Krüz op Golgatha.
Ja, leewe Frünn, dat is so: de Heimat un de Kinnerglow, de hol’n uns fast as de Wöttel de Blom. Dor kann en Minsch nich vun los, wenn he sick nich sülwst opgewen will. Och, wenn en Minsch in Nod is, wonah schriet he denn? Denn schriet he to uns’n Herrgodd un schickt sien Gebed to sien Vader in’n Himmel: help du mi doch! Un sien Gedanken lengt to Hus nah sien Moder: och, wenn Moder doch hier weer! — Ick hew as Student in Kiel mal den ol’n Propst Becker hört. De weer as Suldatenpaster mit dorbi wesen, as de grote Slacht bie Gravelotte slag’n wörr, un he vertell uns, wo he in de Nacht nah de Slacht öwer’t Feld gahn weer un mit holpen harr, de Verwund’ten optosöken. Awers dat weer schrecklich wesen! Dör de stille Nacht harr dat schrie’t — hier ut’t Kornfeld, dor vun’n Kantüffelacker: Mudder! Mudder! Un dormang jammern wedder Franzosen: Mama! Mama! — Och, dat arme, junge Lewen, dat dor herümleeg un nu ut de Ahnmacht opwak! — In’t Starwen dacht’n se noch eenmal an dat Leewste un Beste, wat se harrn: an Heimat, Vaderhus un Moderleew. Wo deep, och we deep sitt uns dat in’t Hart! — Dat is bi uns op de Inseln en ole Glow, dat de Seelüd, wenn se buten bliewen, noch eenmal sick melden to Hus. Wenn dat Schipp buten in’t wille Water in Stormnod wrackt un all dat Lewen mit in de Grund mutt, denn gahn de Seemann sien Gedanken noch eenmal nah de Stä’, de em de leewste is op de ganze wide Eer — to Hus! Un denn waakt to Hus sien Moder op ut’n Slap un denn süht se em noch eenmal mit sien nattes Tüg un so’n trurige Blicken, un denn weet se: he kümmt nich wedder. — Wer kann segg’n, wat an so’n Glow is! Awer dat is seker wiß un wohr: de Heimat lett uns nich los!
Se leet ok uns’n Uwe Jens Lornsen nich los. He biester nah sien Festungstied, de em vun de Dän’ as Straf’ opleggt weer för sien Schrift, wo in he nahwiest harr, dat Sleswig-Holsteen keen dän’sche Provinz, sonnern fri’es dütsches Land weer, öwerall herüm un keem toletz an den herrlichen Genfer See in de Sweiz, un dat giwt gewiß wenig Stä’n op de Eer, wo ’t so schön is! Awer he kunn’t doch nich uthol’n vör Lengen un Heimweh, bet dat he Ruh fünn för sien armes Hart in de köhle Floot. De Heimat leet em nich los! Un se lett uns all nich los, denn se treckt uns ümmer wedder an sick mit all ehr Leew. Se süht uns an mit Ogen vull Leew, un wi künnt ok nich anners un sehn ehr wedder an mit Ogen vull Leew. Wo kunn’t ok wol anners sien! De olle Appelbom in Vader sien Gorn, vun de wi so mennig’n Appel plückt hebbt, as wie Jungs weern — de Rosenbusch ünner de Wand — de Kökendisch bi Mudder ehr’n Füerherd — dat ole Biwelbook, ut dat Vader ümmer vörlesen deh, wenn Wihnach’nabend weer — de sünd uns je all as ole gode Frünn un fangen ümmer wedder an mit uns to snacken: Weetst noch, wo dat weer, as du bi Mudder seetst in de Kök? — Weetst noch, wen du de irste Rosenknupp schenkt hest? — Weetst dat noch? — — Och, leewe Frünn, dorüm is unse Heimat ja so schön! Se is uns an’t Hart wussen, un wi sünd an ehr fastwussen un künnt nich los.
Uns’ Malers Professer Feddersen un Professer Jessen hebbt uns Biller malt vun unse schöne Heimat. Worüm sünd ehr Biller doch so schön? Wil de beid’n nich blots mit Pinsel un Farw malt hebbt, nee, se hebbt mit ehr Hart malt, un nu seht wie uns’ Heimat an mit ehr Ogen un mit ehr Hart, un wi marken, wo riek wie sünd, dat wi so’n schöne Heimat hebbt.
Un disse schöne Heimat schull’n wie uns nehmen laten? So’n schöne Heimat schull’n wi friewillig opgewen? Nee, mien leewen Frünn, dat wüllt wi nich. Wi wüllt fasthol’n an uns’n Kinnerglowen, un wi wüllt fasthol’n an uns’ schönes, leewes Heimatland un wüllt ok den olen Freesenspruch wedder to Ehren bringen:
Lewwer duad üs Slaav!