Ang mg̃a regla ng̃a guihatag co sa pagcaloas sa mg̃a vocal duna man ug daghang mg̃a pagcagauas ng̃a arang maquita sa gramática ug ng̃a dili co ibutang dinhi cay malisud man ang pagpatima-an sa ng̃atanan ng̃a mg̃a pulong ng̃a dili macatuman sa tolomanon ng̃a guitodlo sa mg̃a maalam sa iningles. Tacus man usab ng̃a hibaloan sa magbabasa ng̃a ang pagcasangpot sa mg̃a letra ng̃a guisulat co sa ita-as sa tagsa ca vocal dili matuman sa pagsulti sa iningles sa usa ca agui ng̃a matinao. Busa ang mg̃a macatoon nianang pinolong̃an magmacugui unta sa pagpamati sa mg̃a americano, cay aron macadang̃at sia sa pagsulti sa dacong pagcahingpit.
[1] Sa pinolong̃an ng̃a bisaya totolo da ang mg̃a vocal: a, e cun i ug o cun u; apan sa iningles lilima man ug usahay ng̃ani ang w ug ang y, ug ang tagsa canila aduna man ug mg̃a ting̃ug ng̃a caogaling̃on nila ng̃a dili macasacot sa uban, ing̃on sa mg̃a regla ng̃a dinaclit ng̃a arang maquita sa magbabasa. Quinahanglan gayud ng̃a ang tinonan dili macaala sa nagcalain lain ng̃a mg̃a ting̃ug sa pagsulti, ug ng̃a dili usab ilisan nia ang mg̃a letra sa pagsulat nia sa iningles, hinoo magabantay sia unta ug maayo sa paghatag sa tagsa ca letra sa ting̃ug cun sa pagcamao ng̃a caogaling̃on niya.
Ang tao; lain laing mg̃a pagcabutang nia.
| The man | Ang tao |
| The men | Ang mg̃a tao |
| The birth | Ang pagcatao |
| Infancy | Ang pagcabata |
| An infant | Usa ca puya |
| A child | Usa ca bata |
| Male child[1] | Batang lalaqui |
| Female child | Batang babaye |
| The children | Ang mg̃a bata |
| Childhood | Ang pagcabata |
| The boy | Ang batang lalaqui |
| The girl | Ang batang babaye |
| Youth | Ang pagcabag-ong tao |
| A bachelor | Usa ca olitao |
| A maid | Usa ca dalaga |
| Young man | Lalaqui ng̃a batanon |
| Young woman | Babaye ng̃a batanon |
| A man | Usa ca lalaqui |
| A woman | Usa ca babaye |
| Manhood | Ang pagcahamtong |
| The married man | Ang lalaqui ng̃a miño |
| The married woman | Ang babaye ng̃a miño |
| An unmarried man | Usa ca lalaqui ng̃a dili miño |
| An unmarried woman | Usa ca babaye ng̃a dili miño |
| Paternity | Ang pagcaamahan |
| Maternity | Ang pagcainahan |
| Marriage | Ang magtiayon |
| Matrimony | Ang pagtiayon |
| The widower | Ang balo ng̃a lalaqui |
| The widow | Ang balo ng̃a babaye |
| Widowhood | Ang pagcabalo |
| Old age | Ang pagcatigulang |
| Old man | Lalaqui ng̃a tigulang |
| Old woman | Babayeng tigulang |
| An orphan | Usa ca ilo |
| Death | Ang camatayon |
| A master | Usa ca agalon |
| A servant | Usa ca sologo-on |
| A slave | Usa ca olipon |
| A friend | Usa ca higala |
| An enemy | Usa ca caauay |
| A guardian | Usa ca magbabaton |
| A ward | Usa ca binatonan |
| An heir | Usa ca manununud |
| A rich man | Usa ca salapian |
| A poor man | Usa ca macalolooy |
| A beggar | Usa ca paquilimos |
| A wise man | Usa ca maquinaadmanon |
| An ignorant man | Usa ca cabús |
| A fortunate man | Usa ca taong palad-an |
| An unfortunate man | Usa ca tao ng̃a ualay palad |
| A happy man | Usa ca bulahan |
| An unhappy man | Usa ca macalolooy |
| A white man | Usa ca taong maputi |
| A black man | Usa ca taong maitum |
| A half-breed | Usa ca mestizo |
| An owner | Usa ca tagya |
| A needed man | Usa ca mahang̃ul |
| A tall man | Usa ca tao ng̃a hata-as |
| A small man | Usa ca taong hamubo |
| A dwarf | Usa ca alipondoc |
| A blind man | Usa ca buta |
| One-eyed person | Buta sa picas |
| Squint-eyed man | Libat |
| A deaf person | Usa ca bung̃ul |
| A dumb person | Usa ca mama |
| A lame person | Usa ca piang |
| A maimed man | Usa ca pungcol |
| A humpback | Usa ca boctot |
| A benumbed man | Usa ca bacol |
| A bald man | Usa ca upaon |
| A flat-nosed man | Usa ca pislat |
| A big-nosed man | Usa ca ilong̃on |
| A big man | Usa ca taong supang |
| A lean person | Usa ca taong maniuang |
| A sick person | Usa ca masaquiton |
| A healthy man | Usa ca taong mapiscay ug lauas |
| The corpse | Ang minatay |
| The life | Ang quinabuhi |
| The name | Ang ng̃alan |
| The surname | Ang bansagon |
[1] Maing̃on man ng̃a sa binisaya quinahanglan ng̃a ang mg̃a pulong lalaqui ug babaye mucuyog guihapon sa mg̃a sustantivo cun ang nagasulti may tuyo sa paglain sa masculino sa femenino, ing̃on man usab sa iningles dunay male ug female, man ug woman, &. ug uban pa ng̃a guitodlo sa gramática. Male child, bata ng̃a lalaqui; female child, bata ng̃a babaye; man servant, sologo-on ng̃a lalaqui; maid servant, sologo-on ng̃a babaye, &. Quining tolomanon mao day pagasondon niadtong mg̃a sustantivo ng̃a muang̃ay sa cahologan sa masculino ug femenino; ing̃on man usab, dili sumpayon canang mg̃a pulong male, female, &. cun dili quinahanglanon ang paglain sa nagasulti sa lalaqui sa babaye, maing̃on sa guituman sa binisaya.