[1607](In 16mo)—Liberty and Necessity asserted by Thomas Hobbes and opposed by Philip Tandy, register-accomptant, formerly minister and now established so again, Lond. 1656.
<Apologists and supporters.>
<A few scattered notes in MS. Aubr. 9 may be conveniently brought together here.>
[1608]Meditationes Politicae iisdem continuandis et illustrandis addita Politica parallela XXV dissertationibus Academicis antehac exposuit Johannes Christopherus Becmanus, LL.D., editio 3ª, Francofurti MDCLXXIX, vide pag. 417 ubi magnopere laudat T. Hobbium—which transcribe.
[1609]In 8vo:—Meditationes Politicae iisdemque continuandis et illustrandis addita Politica Parallela XXIV dissertationibus academicis antehac exposuit Johannes Christopherus Becmanus, D. et Hist. prof. publ. ord. in Acad. Francofurtanâ; additae sunt dissertationes de lege regia et de quarta monarchia: editio tertia: Francofurti ad Oderam, anno MDCLXXIX:—pag. 417, 418:—
'In Hobbesii libris eorum quae de cive et civitate agunt (nam reliqua nobis neutiquam curatio est) scopus generalis est e primis principiis naturae rationalis ac vitae socialis res politicas eruere (quo quidem nomine prae caeteris laudandus est cum nemo politicorum ante illum id ausus fuerit), specialis est dirigere principia sua ad monarchiam (qui si genium gentis spectes in qua vixit non minori laude dignus est, licebitque aliis eadem principia ad statum aristocraticum et democraticum applicare, modo sciat istos potius quam monarchiam reipublicae suae congruere).
In aliis scriptis quae publicavit itidem eo nomine laudandus est quod e primis principiis moralibus, licet haud perinde vulgò notis, res suas eruere conetur: sed rursus etiam culpandus quod sacra ad conceptus suos trahat cum hos ad sacra pertrahere indeque perficere debuisset. Profani tamen qui videntur apud eum occurrere loquendi modi non possunt plenum atheismum inferre, nunquam enim qui rebus moralibus mediocriter incumbit atheus esse potest, tanto minus Hobbesius qui ad prima usque principia moralium progredi conatur. Quod vero maxime sapere videtur, id vel securitatem dixeris vel neutralismum quendam, ut Deum quidem colat sed modum colendi a sacro codice derivandum esse non necessarium agnoscat; esseque hunc animum ejus ex eo patet quod superius diximus, ipsum sacra ad conceptus suos morales trahere cum e contrario moralia quae habemus aut invenire etiam possumus e sacris peti debeant quippe quae clarius semper rem exprimunt quam sine eis exprimi potest. Acciditque hic[1610] ipsi quod chymicorum multis aliisque rerum naturalium scrutatoribus qui, dum in causis secundis indagandis nimii sunt, eis ita alligantur ut ulterius eoque ad Deum usque pergere non opus esse judicent, unde similiter in neutralismum incidunt. Brevius—Hobbesius principia vitae socialis vere explicat sed male applicat; unde omnis illa in doctrina ejus perversitas quam tamen Christiano vitandam esse merito cum piis probisque omnibus pronunciamus. Concludimus cum judicio autoris Gallici in Itiner. Angl.[CXXVIII.] pag. (edit. Germ.) 411, 412:—
[CXXVIII.] This is in High-dutch, which I desire Mr. Th. Haack to render into English.
[1611]Es[FX] werden sehr wenig gefunden welche die Sachen genauer durchsehen denn Er und die der Natürlichen Wissen-schafft eine so lange Erfahrung beygebracht hätten. Ja Er ist ein überbliebenes von dem Bacon, unter welchem Er in seiner Jugend geschrieben und an allem was ich von Ihm gehöret und was ich in seiner Art zu sc<h>reiben mercke sehe ich wol, dasz Er viel davon behalten. Er hat durch das Studieren seine Weise die Dinge zu wenden und greiffet gerne in die Gleichnüssen. Aber Er hat natürlich viele von seiner schönen und guten Eigenschafft ja auch von seiner feinen Leibes Gestalt. Er hat der Priester-schafft seines Landes, den Mathematisten zu Oxfurt und ihren Anhänge<r>n eine Furcht eingejaget, darumb Ihre Majestät mir Ihn einem Bähren[1612] ver<g>l<e>ichen, wider welche Er die doggen, umb sie zu üben anreitzet; sonder Zweiffel hat Er die gekrönte Häupter in den Gründen seiner Welt Klugheit höchlich verbunden, und wenn Er die Lehren der Religionen nicht berühret, oder sich begnüget hätte d<i>e Presbyterianer und genannte Bischöffe seines Landes anzugreiffen, find ich nichts darin zu tadeln.'
[1613]Casparis Zeigleri de juribus majestatis tractatus Academicus; Wittenbergae, 1681. Vide pag. 112 § IV ubi honoris gratiâ citat Hobbium de differentiis inter pactum et legem ex element. philosoph. de Cive, cap. 14.