The Hawaiian Romance Of Laieikawai

by S. N. Haleole

I kela po a ka Makaula e moe la i Kaamola, aia hoi, ua hiki ka olelo kauoha a Kapukaihaoa ia Laieikawai ma ka moeuhane, e like me ke kuhikuhi ia laua iloko o ko laua mau la ma Malelewaa.

Ia wanaao ana ae, loaa ia laua ka waa e holo ai i Lanai, a kau laua malaila a holo aku la, a ma Maunalei ko laua wahi i noho ai i kekahi mau la.

Ia Laieikawai ma i haalele ai ia Kalaeloa ia kakahiaka, ala ae la ka Makaula, e ku ana ka punohu i ka moana, a me ka ua koko, aia nae, ua uhi paapuia ka moana i ka noe a me ke awa, mawaena o Molokai, a me Lanai.

Ekolu mau la o ka uhi paapu ana o keia noe i ka moana, a i ka eha o ko ka Makaula mau la ma Kaamola, i ke kakahiaka nui, ike aku la oia e ku ana ka onohi iluna pono o Maunalei; aka, ua nui loa ka minamina o ka Makaula no ke halawai ole me kana mea e imi nei, aole nae oia i pauaho a hooki i kona manaopaa.

Ua aneane e hala na la he umi ia ia ma Molokai, ike hou aku la oia e ku ana ka punohu iluna o Haleakala; haalele keia ia Molokai, hiki mua oia iluna o Haleakala ma kela lua pele, aole nae oia i ike i kana mea e imi nei.

I ua Makaula nei nae i hiki ai malaila, ike aku la oia ia Hawaii, ua uhi paapuia ka aina i ka ohu, a me ka noe. A haalele keia ia wahi, hiki keia i Kauwiki, a malaila oia i kukulu ai i wahi heiau, kahi hoi e hoomana ai i kona Aku, ka mea hiki ke kuhikuhi i kana mea e imi nei.

I ua Makaula nei e kaapuni ana ma na wahi a pau ana i kipa aku ai, ua kauoha mua aku ka Makaula, i na e loaa kana mea e imi nei, alaila, e huli aku ia ia ma kahi e loaa ai.

A pau ke kapu heiau a ua Makaula nei ma, Kauwiki, i na po o Kane, a me
Lono paha, alaila, ike maopopoia aku la ke kalae ana o ka aina a puni o
Hawaii, a ua waiho pono mai na kuahiwi.

Ua nui no na la o ka Makaula ma Kauwiki, aneane makahiki a oi ae paha, aole nae oia i ike iki i ka hoailona mau ana e ukali nei.

I kekahi la, i ka malama o Kaaona, i na Ku, i ka manawa kakahiaka nui, ike aweawea aku la oia he wahi onohi ma Koolau, o Hawaii; ia manawa, puiwa koke ae la oia me ka lele o kona oili me ka maikai ole o kona noonoo ana; aka, ua kali loihi no oia me ka hoomanawanui a maopopo lea ka hana a kela wahi onohi; a pau ia malama okoa i ka hoomanawanuiia eia, a i kekahi malama ae, i ka la o Kukahi, i ke ahiahi, mamua o ka napoo ana o ka la, komo aku la oia iloko o kona wahi heiau, kahi i hoomakaukau ai no kona Akua, a pule aku la oia.