[31]: His igitur omnibus manifestè apparet insulanos his primis temporibus sub nullius imperium ac dominationem subjectos, non plures quidem respublicas particulares, sed unius tantum habuisse reipublicæ formam. (De formâ reip. Venetæ, liber Nicolai Crassi.)
[32]: Cassiodori, variar. lib. 12, 24.
[33]: «Venetiæ prædicabiles, quondam plenæ nobilibus.» L'auteur de la chronique attribuée à Sagornino, et publiée par Zanetti, dit: «Æneti vero, licet apud latinos una littera addatur, græcè laudabiles dicuntur.»
[34]: Voyez De forma reipub. Venetæ, liber Nicolai Crassi, et sur-tout le livre De l'Examen de la Liberté de Venise, chap. 2.
[35]: Cassiodorus, variarum lib. 10, 26; lib. 12, 27.
[36]: Notamment dans le Squittinio della libertà Veneta.
[37]: De formâ reip. Venetæ, Nic. Crassi lib.—Chronica Veneta, de François Sansovino.
[38]: Storia civile e politica del commercio de' Venitiani, da Carlo Antonio Marin, tom. I, lib. 1, cap. 5.
[39]: Ibid. lib. 2, cap. 2.
[40]: Igitur Alboin Vicentiam Veronamque et reliquas Venetiæ civitates, exceptis Patavio et Montesilicis et Mantuâ, cepit. Venetia enim non solùm in paucis insulis, quas nunc Venetias dicimus, constat; sed ejus terminus a Pannoniæ finibus usque Adduam fluvium protelatur. Probatur hoc annalibus libris, in quibus Pergamum civitas legitur esse Venetiarum: nam et de lacu Benaco in historiis ita legimus, Benacus lacus Venetiarum, de quo Mintius fluvius egreditur; Æneti enim, licet apud latinos una littera addatur, græcè laudabiles dicuntur. Venetiæ etiam Histria connectitur et utræque pro unâ provinciâ habentur. Histria autem ab Histro flumine cognominatur, quæ secundum romanam historiam, amplior quàm nunc est fuisse perhibetur. Hujus Venetiæ Aquileja civitas extitit caput, pro quâ nunc forum Julii ita dictum quòd Julius Cæsar negotiationis forum ibi statuerat, habetur.