SERTA, ōrum, n. pl. Couronne, guirlande de fleurs. Syn. Corona. Usus: Sertis redimiti.
SĒRUS, a, um, Tardif, attardé. Usus: Sera gratulatio reprehendi non solet, une félicitation tardive ne peut être blâmée.
SERVĀTOR, ōris, m. Conservateur, sauveur, libérateur. Syn. Conservator. )( Perditor. Usus: Urbis, capitis mei servator et custos.
SERVĪLIS, e, gen. com. D’esclave, servile. Syn. Famularis. Usus: Metu servili debilitata respublica, la terreur qu’inspirent les esclaves. Manus, vestis, color servilis. Servilem in modum cruciari.
SERVĪLĬTER, En esclave, servilement. Syn. Abjecte, timide. Usus: Ne quid serviliter aut muliebriter faciamus.
SERVĬO, is, īvi vel ĭi, ītum, ire, n. Être esclave, serviteur; être dépendant, obéir, venir en aide à. Syn. Deservio, servitutem servio, servitutem patior; pareo, obsequor, morem gero, lenocinor; præsto sum, operam do, consulo. Phras. 1. Servit plebeio homini, il est l’esclave d’un homme du peuple. In famulatu est; in servitute plebeii hominis est; operam præstat, præbet plebeio homini. 2. Novit servire tempori, il sait s’accommoder aux circonstances. Servire commodis; commodare rebus suis; omnia ad utilitatem referre suam; commodare sibi in rebus omnibus. 3. Hoc eo servit, cela sert à. Hoc eo valet; hoc opportunum est ad illud; habet ea res opportunitatem istam; illud ex hoc commodi est; est ea ratio peropportuna ad illud, etc. Usus: 1. Populum Romanum servire fas non est. Tempori, corpori, auribus, gloriæ, laudi, cupiditatibus, valetudini servire. 2. Gravor, obligor, être assujetti à une servitude (cum ad prædia rustica refertur). Ædes, prædia non servient quæ servierunt, les terres qui ont eu des servitudes n’en auront plus.
SERVĬTĬUM, ĭi, n. Esclave; esclavage. Syn. Servus; servitus. Usus: Servitia ad cædem incitare. Abstrahere a servitio civitatem.
SERVĬTUS, ūtis, f. Esclavage, servitude, captivité. Syn. Famulatus, servitium. )( Libertas. Phras. 1. In servitutem abrepti sunt multi, bien des habitants furent emmenés comme esclaves. In servitutem dati, abstracti, traditi sunt; in durissimam servitutem venere; servitute oppressi sunt; servituti addicti sunt; sub jugum missi sunt; multis jugum servitutis impositum est; jugum subire compulsi sunt; jugum accepere permulti. Multi in servitutem homini feroci adjudicati sunt; multi in servitium abstracti; ex his multi dura servitute premuntur; in servitute tenentur; in servitutem asserti sunt; multis æterna servitus injuncta est. 2. Quis servitute nos liberabit? Qui nous délivrera de cette servitude? Quis a cervicibus nostris jugum servile dejiciet? Servitutis vincula quis rumpet? Servitutem quis propulsabit? Quis tandem hoc servitutis jugum a nobis depellet, repellet, rejiciet, demet? Quis servitute qua oppressi jacemus nos liberabit? Usus: Servitutem alicui afferre. In servitutem venire. Servitutem servire. Servitutis jugum exuere.
SERVO, as, avi, atum, are, a. Sauver, conserver, préserver, délivrer. Syn. Conservo, asservo, tueor, custodio, teneo; observo. Adv. Constanter, diligenter, diu, magnopere, optime, sancte. Phras. 1. Tu unus me servasti, vous seul m’avez sauvé. Tu unus parens, salus vitæ nostræ, fortunæ, nominis fuisti; tua unius opera salvus sum; tu unus sartum tectumque me, ut aiunt, ab omnique incommodo, detrimento, molestia sincerum integrumque conservasti; servatorem te meum et liberatorem semper prædicabo; parentem te fortunæ meæ statuo agnoscamque semper. Cf. [Salvo], [Salus]. 2. Servabo quod promisi, je garderai ma promesse. Constabit fides promissis; promisso fides exstabit; servabo, liberabo, præstabo, solvam promissi fidem; fidem quam dedi colam integre. Usus: Servabo amicitiam, jus, leges summa fide. Servare se integrum et castum, se conserver chaste et pur.
SERVUS, i, m. Esclave, serviteur. Syn. Servitium, famulus, puer, mancipium, qui servit, qui libertatem perdidit, qui servi munere fungitur. Usus: Servi quorum vis et conditio infima. Servus a pedibus. Cupiditatum servus. Servulus percuriosus et minime mendax.