COMMŎVĔO, es, mōvi, mōtum, ere, a. Mettre en mouvement, déplacer; émouvoir, exciter. Syn. Moveo, perturbo, afficio, excito, concito, commuto, invito. Adv. Acerrime sensus, aliquantum, facilius conquestione, graviter, gravius rebus, incredibiliter, leviter, maxime auctoritate, maxime, voce magnopere, mediocriter, non minime, parumper mentes, prorsus recte ac merito, sane, sane quam, similiter atque, tantulum, temere se alicunde, valde, valde commendatione, vehementer amorem multitudinis, vehementer animum, vehementer litteris, vehementer oratione, vehementer miseria. Usus: 1. Ea re tumultum maximum ac tantum non bellum, odium certe, iram, invidiam, suspiciones commovit, excitavit. Miseriis alienis, et querelis facile animo commoveor. Ea res bilem aliis, aliis misericordiam commovit; certe multorum studia, exspectationem magnam concitavit. 2. Locum muto, proficiscor, changer de lieu, partir. Ne te inde commoveas. Cf. [Moveo], [Causa].
COMMŪNĬCĀTĬO, ōnis, f. Communauté, conversation. Epith. Suavissima sermonis, summa cum aliquo, intermissa. Usus: Suavissima mihi tecum est sermonis, utilitatum, studiorum communicatio, societas et conjunctio. Cf. [Societas].
COMMŪNĬCO, as, avi, atum, are, a. et n. Communiquer, avoir des rapports avec. Syn. Confero, credo, refero, participo. Adv. Audacter, cum aliquo, benignissime furta cum, coram; inter se, una familiarissime. Phras. 1. Consilia tua mecum communica, concertez-vous avec moi. Confer mecum tua consilia; participem me consiliorum tuorum facito, consilia tua ad me defer; me expertem consiliorum tuorum amicum habe fidissimum. Fac me certiorem de consiliis tuis; fac, ut te rebus consiliisque tuis cognoscam, intelligam, imaginem rerum tuarum, cogitationumque tuarum ostende aliquam; quis animus, quis sensus sit, quæ tua consilia, me edoce. 2. Prædam tecum communicabo, je partagerai avec vous la dépouille. Prædæ mecum particeps eris; partem capies prædæ; communis erit inter nos præda; non mihi magis, quam tibi; non minus tibi, ac mihi; tibi pariter, ac mihi; æque utriusque nostrum hæc præda erit. Utemur communi jure, æquo jure, pari potestate hostium spoliis; juris tibi tantum, quantum ipsi mihi, erit in prædam; prædam mecum communem habebis; in partem te spoliorum vocabo, ut periculi ita prædæ nobis communio erit; in communionem prædæ venias; in commune conferam, quidquid est prædæ; promiscuus nobis erit prædæ usus. Cf. [Particeps], [Participo]. Usus: 1. Multa familiarissime inter se communicare. Utinam mihi homo sit, quicum omnia mea communicem. 2. Partior, impertior, divido, prendre sa part de, s’associer à. Cum amicis res adversas, commoda, gloriam, honores, laudem, pericula communicas. Cf. [Communis], [Communio].
COMMŪNĬO, ōnis, f. Communauté, association. Syn. Communitas, consociatio. Usus: Litterarum, vocum, conjugiorum, legum, juris, sanguinis communione junguntur homines. Ego fortunas meas in communionem temporum tuorum contuli. Cf. [Communitas], [Societas].
Commūnio Sacra, Sainte communion, réception du Corps de N.-S. J.-C. Phras. 1. Sacram communionem dare, donner la sainte Communion. Cœleste convivium populo præbere; divina dape pascere; cœleste epulum impertire; mensæ divinæ convivam aliquem adhibere; reficere cœlesti epulo; sacrosancto Christi Corpore pascere; ad mensæ divinæ communionem admittere. 2. Sacram communionem accipere, recevoir la sainte Communion. Sacrosancto Christi Corpore, divino epulo vesci, pasci; epulo cœlesti accumbere; cœlesti dape refici; cœlesti pane sese pascere et communire; cœlesti mensæ accumbere; cœlestibus epulis refici; Christi Corpus suscipere; ad divina mysteria accedere; cœlestis agni epulis, divino pane recreari; cœlestis epuli sacræ mensæ convivam esse. Cf. [Eucharistia]. 3. Communio generalis. Communion générale. Cœtus populi ad cœleste epulum celebrandum. Divinum epulum frequenti populo divisum. Conventus populi ad participandum sacrosanctum Christi Corpus. Sacrum convivium frequenti populo datum.
COMMŪNĬO, is, īvi, ītum, ire, a. Fortifier. Syn. Munio. Usus: Jus parum communitum. Auctoritas aulæ communita. Cf. [Munio].
COMMŪNĬTĬO, ōnis, f. Action de fortifier. Usus: Aditus ad causam, et communitio, faciliter l’accès d’une cause et la fortifier.
COMMŪNIS, e, gen. com. Commun, qui appartient à plusieurs. Syn. Conjunctus. Phras. 1. Amicorum omnia sunt communia, entre amis, tout est commun. Omnia sunt amicis cum necessariis suis consociata; sortem suam cum amicorum felicitate miscent. Honorum ac commodorum communio quædam inter amicos est; ut vitæ, ita fortunæ quædam communitas, societas, consociatio est; amici omnia communiter possident. 2. Commune hoc vitium est, ce défaut est général. Hoc vitium omnium animos occupat ac tenet; latissime patet hoc vitium; in omnium animos irrepsit, ubique gentium viget, regnat, dominatur; nusquam non est hoc vitium; infecti sunt omnes hoc vitio, et irretiti; orbem terrarum est complexum hoc vitium; pauci sunt hoc vitio intacti, hujus vitii expertes; a paucis abest hoc vitium; in plerorumque mortalium animis insedit, ac inveteravit hoc vitium; quem mihi dabitis hujus vitii contagione non aspersum? 3. Commune hoc malum erit omnibus, ce mal sera commun à tous (tous auront à en souffrir). Omnibus hoc impendet malum, omnibus minatur; miserrime cum omnibus atque infeliciter agetur; expers malorum nemo erit; vexabit omnes eadem calamitas; pari omnes calamitate prementur; omnes manet, omnibus imminet ea calamitas; communis, eadem, par, consimilis erit omnium fortuna. Miseriis his nemo vacabit; urgebit omnes pertinax malum; vis ea malorum, ac tempestas communis erit omnium. Nemo non communi hoc incendio deflagrabit. 4. Communia sunt et vulgaria, quæ affers, tout ce que vous dites est vulgaire et banal. Omnia posita sunt ante oculos; collocata in usu quotidiano; in congressione hominum, atque in foro decantata; ista posita sunt ante pedes; sita ante oculos; in medio sita, obsoleta; de medio sumpta; audita, pervulgata, percelebrata et contrita sermonibus, quæ affers; pervagata res est, in propatulo posita, quam affers. Usus: Erat hoc studium commune toti Græciæ. Scelera tibi cum illo communia sunt. Dolorem et laudem tecum mihi communem esse volui. Cf. [Particeps]. 2. Vulgaris contritus, pervulgatus, de medio sumptus, late patens, ordinaire, vulgaire, banal. Communis vita et vulgaris hominum consuetudo. Communis omnium sensus, pervagata opinio. Præcepta communia et contrita. De communibus et pervulgatis rebus loqui. Cf. [Consuetudo communis], [Opinio communis].
COMMŪNE, is, n. Corps de nation, commune, état. Syn. Respublica, universitas, collegium. Usus: Commune Siciliæ, vexatum est atrociter. Ex nostro aliquid in commune contulimus.
COMMŪNĬTAS, ātis, f. Communauté, rapport commun; sociabilité. Syn. Communio, societas. Epith. Apta naturæ, civilis, humana, immanis, magna, naturalis. Usus: Quæ nobis cum isto gladiatore conditionis communitas esse potest? Homines ad societatem communitatemque humanæ vitæ nascuntur. Natura ad civilem communitatem conjuncti ac consociati sumus. A communitate disjuncti videbimur.