ACTUS, a, um, part. v. ago. Fait, fini, passé. Usus: Bene tecum actum est. Acta ferme tibi ætas est, exacta. Acto negotio, sero venis. (Vulg. post festa).
ACTŪTUM, Bientôt, promptement. Syn. Statim, illico, subito, mox, confestim.
ĂCŬLĔĀTUS, a, um, Qui a un aiguillon, piquant. Usus: Aculeatas ad me dedisti litteras, vous m’avez écrit des lettres piquantes.
ĂCŪLĒUS, i, m. Aiguillon. Syn. Vesparum, vel apum stimulus; item: Transl. De iis, quæ pungunt, irritant, angunt. Epith. Oratorii ac forenses, reconditi. Usus: 1. Dolor. Domesticarum sollicitudinum aculeos occultare soleo, douleur, chagrin. 2. Jocus acerbus, raillerie piquante, sarcasme. Genus facetiarum, in quo multi aculei, et contumeliæ insunt 3. Acerbitas. Emittere aculeos severitatis in aliquem, être sévère pour qqn. Oratio sine forensium sententiarum aculeis. Cf. [Acerbitas], [Contumelia].
ĂCŪMEN, ĭnis, n. Pénétration, subtilité, vivacité de l’esprit. Syn. Perspicaciæ, ingenii vis, subtilitas. Epith. Flebile, nimium singulare, sæpe stomachosum, nonnunquam frigidum. Usus: Acumen Dialecticorum. Stili acumen et argutiæ.
ĂCŬO, is, cui, cūtum, ere, a. Aiguiser. Syn. Exacuo, excito. )( Obtundo. Usus: Usus prudentiam acuit. Gloria ingenium acuit, alit; iram, metum acuere. Palatum acuere, exciter l’appétit. Palatum exacuere, famem obsonare, appetentiam cibi facere, præstare, excitare, incitare.
ĂCUS, ūs, m. Aiguille. Phras. Acu pingere, broder. Phrygio opere pingere, laborare; acu telam, aut pannum variare. Usus: Vulnus acu punctum videbatur.
ĂCŪTĒ, Ingénieusement, finement, avec esprit. Syn. Subtiliter, ingeniose, argute, cum ingenio, non sine acumine. Usus: Acute colligere in disputando, respondere, tractare; acute, argute conjicere.
ĂCŪTUS, a, um, Aigu, fin, pénétrant, subtil. Syn. Subtilis, acer; perspicax, argutus. )( Hebes, obtusus. Adv. Valde. Usus: 1. Aiguisé. Culter acutus probe. 2. Habile, adroit, homo acutus, et natura perspicax. Motus animi celer, et acutus ad excogitandum. Dicendi genus acutum. Cf. [Ingenium].
ĂD, a, vers. Syn. In, apud, circa etc. Usus: 1. Motus ad locum, vel personam, à, vers, ad Messanam; ad montem; ad Consules venit. 2. Interdum statum in loco, dans. Remansit ad urbem; senatus habitus est ad Dianæ, Veneris, Castoris, subaud. fanum, ædem. 3. Apud, au, chez. Est mihi ad portum negotium. Hieme ad exercitum mansit. Ad mulieres nihil obtineri potuit. 4. Circa, jusqu’à. Exspectabo te ad ea tempora. 5. Contra, contre. Herba ad morsum bestiarum, ad oculos salubris. 6. Post, après. Ad hæc otii nonnihil fuit. 7. Propter, dans, à cause de. Abactæ boves ad desiderium relictarum immugiunt. 8. Pro, pour. Argentum ad statuam conferre. Adnotare rem ad memoriam posteritatis. 9. Ante, coram, au-devant. Ad limen, ad pedes ejus adstitit. 10. Comparantis, vel præferentis, en comparaison de. Nihil ad tuum equitatum; nihil est ad Ciceronem Brutus. 11. Secundum, à, selon. (Similitudinem significat.) Ad arbitrium illius; ad nutum; ad exemplum; ad hunc modum, ad eamdem normam; ad conjecturam alieni sensus; ad præscriptum; ad naturam; ad rationem temporis; ad aliorum similitudinem omnia gerere. 12. Præter, en outre. Ad cæteros dolores etiam illo premor. 13. Circiter, à peu près. Fuere ad ducentos. 14. Usque, jusqu’à. Ad hanc diem, horam; ad multam lucem, noctem; ad exactam ætatem; ad insaniam concupiscere. 15. Eleganter usum aut finem significat. Indiquant la cause. Erit hoc tibi ad privatum dolorem luctuosum, ad Reipublicæ rationes gloriosum. Callidus ad fraudem. Ad pugnam fit utiliter. Est ad aspectum venustum. Res varia et multiplex ad suspiciones. Ad laudem illustre. Vir ad suspicandum sagax, ad resistendum fortis. 16. Eleganter in his adhibetur: à la lettre, mot à mot. Ad litteram, ad verbum rem ediscere. Ad hæc; ad extremum; ad unguem.