LĂBĔFĂCĬO, is, fēci, factum, ere, a. Ébranler, renverser. Syn. Labefacto, corrumpo, perfringo, dissolvo, conquasso, concutio, solvo, enervo, frango, debilito, infirmo. )( Sustento, restituo. Usus: Virum fortem nulla unquam vis, nullæ minæ, nullæ invidiæ labefecerunt. Is pugnis mihi omnes dentes labefecit. Cf. [Labefacto].
LĂBĔFACTO, as, avi, atum, are, a. Ébranler, détruire. Adv. Mediocriter. Usus: 1. Homo improbus rempublicam, jura, leges, vitam hominum, probe ab aliis constituta, societatem et conspirationem bonorum, dignitatem, consulatum vehementer labefactavit. Ecquid commoda mea, ecquid oratores labefactas et oppugnas? 2. Commoveo, a proposito averto, ébranler la fidélité, séduire. Firmus sum, non me labefactabis. Ne crede, te fidem meam pecunia, cogitationem, sententiam, amicitiam insidiis labefactare posse.
LĂBES, is, f. Chute; fléau, maladie; tache, souillure. Syn. Ruina, pernicies; macula, dedecus, ignominia, infamia, vitium, nævus. Epith. Domestica, nefaria et perniciosa. Usus: Multis locis labes agrorum facta, terræque desederunt, dans bien des endroits, il y a eu des éboulements de terrain. 2. Macula, tache, souillure. Labem ejus dignitati aspersit, intulit. Vide, ne qua labes integris, probrum castis, infamia bonis inferatur. 3. Vitium, mal, défaut. Num tu hanc conscientiæ, animique labem, et vulnera perferre diutius potes? 4. Pernicies, pestis, lues, fléau. Hunc hominem reipublicæ, provinciæ labem fore prævideo. Cf. [Macula], [Dedecus].
LĂBĬUM, ii, n. sæpius LĂBĬA, ōrum, n. pl. Lèvre. Syn. Labellum.
LĂBO, as, are, n. Être ébranlé, chanceler. Syn. Ruo, repente concido, vacillo, nuto, in casum vergo; casum, ruinam minor; corruo, cado, ruinæ proximus sum. Usus: 1. Refice ædes labantes. 2. Transl. Vides consilium tuum, animos militum labare atque deficere. Sana, confirma rempublicam, fortunam civitatis labantem magnopere et inclinantem.
1. LĀBOR, ĕris, lapsus sum, labi, d. Tomber; faillir, se tromper. Syn. Prolabor, cado, ruo; item: dilabor, deficio; item: erro, fallor, decipior. Adv. Continenter, longius, proclivius, turpissime, tuto. Phras. Quis in tam lubrica, tam difficili rerum humanarum via non labitur? Qui ne chancelle parfois dans ce chemin de la vie si glissant et si difficile? Quis non offendit? Quis vitat, effugit omnem offensionem? Quis est, qui nusquam incurrat imprudens; quis de se præstare offensionem omnem possit? Usus: 1. Labuntur omnia, fluunt, occidunt. Res cum semel labi cœperit, proclivis est in perniciem. 2. Deficio, se laisser aller, être entraîné. Mores civitatis in perniciem lapsi. Cave, ne ad illorum opiniones delabaris. 3. Erro, fallor, se tromper. Imprudentia, consilio, opinione mea lapsus sum. Ambitione labi. Si me audies, nunquam laberis.
2. LĂBOR, ōris, m. Travail; peine. Syn. Opera, opus, sudor, vigiliæ, assiduitas, contentio animi, studium, industria. Epith. Alienus a nostra ætate et dignitate, assiduus et quotidianus, continuatus, certus, clarus et nobilitatus, gravior, medius, vitæ tolerabilis, domesticus, gloriosus, incredibilis, major, extremus, facilis, jucundus, maximus, forensis, summus, illiberalis, gravis, oratorius, tum infinitus, tum puerilis, injucundus, levis, magnus, parvus, superior industria, tantus, durus, justus, honestus, militaris, minor, multus, minime necessarius, plurimus, pristinus, utilis, sollicitus, insomnis. Labores nocturni, officiosi, patibiles, quotidiani, reliqui, tanti, veteres. Phras. 1. Magnos habeo labores, je suis accablé de travaux. Multis oneribus susceptarum rerum premor, assiduis laboribus et vigiliis conficior; multum mihi oneris imposui, injunxi; deprimit me laborum moles; quæ res operam exercet meam, immensi est operis multique certaminis; opera, quam sumpsi, suscepi, multi sudoris est, ac contentionis non mediocris; onus, quod in me recepi, suscepi, onus, quod sustuli, quod sustineo, grave sane est, ac multiplex; multis magnisque perfungor laboribus; magnæ mihi quotidie in iis, quos subeo, laboribus molestiæ sunt exsorbendæ. Cf. [Laboro]. 2. Frustra laboravi, c’est en vain que j’ai travaillé. Laborem inanem sumpsi, suscepi; spes meæ infirmis et labantibus fundamentis nitebantur; spem secutus sum cæcam et incertam; arido solo, campo infructuoso, arenæ semina mandavi, commisi; oleum ac operam perdidi; operam inutiliter consumpsi; inani studio ductus operam lusi; tanto labore nihil egi, nihil profeci; irato genio in rem ingressus sum, nullus mei laboris fructus exstat; studium omne ac operam inutiliter locavi. Usus: Suscipere, ferre, sustinere, finire laborem. Multum laboris ac operæ in Latinitatem, in his studiis insumpsi, impendi, consumpsi, exantlavi.
LĂBŌRĬŌSĒ, Soigneusement. Syn. Diligenter.