MENS, entis, f. Esprit, raison, intelligence. Syn. Ratio, princeps animi pars, intelligentia. Epith. Acrior, humilis, conscelerata, constans, divina, domestica, civilis, effrenata, præceps, firma, fons sensuum, humana, impia, imbecilla, incredibilis, infinita, integra, intenta, liberalis, provida, sagax, præstans, tranquilla, vegeta, demens, improvida, nefaria, singularis, sancta, tarda. Phras. 1. Mente motus, privé de raison, insensé. Mentis errore affectus est; a mente discessit; mente captus est; emota mente est; de mente dejectus; de stata mentis deturbatus; a mente desertus est; mentis inops est; mente non consistit. Cf. [Insania]. 2. DEUS tibi hanc mentem indidit, c’est DIEU qui vous a donné cette pensée. DEUS tibi hanc mentem dedit, injecit, indidit; in eam mentem te impulit; a DEO factum est, eam ut mentem susciperes; eo ut mentem appelleres; consilii hujus dux auctorque DEUS fuit. 3. Ab hoc consilio mentem nemo avertet, personne ne pourra me détourner de ce projet. Nemo me ab hac mente deducet, avocabit; nemo mentem meam flectet, mutabit; ab hac mente nullius suasu aut consilio deflectam, desistem. Cf. [Consilium]. Usus: 1. Mente tota, omnique animi impetu in rem incumbere. 2. Consilium, sententia, propositum, intention, project, dessein. Dii tibi illam mentem injecere. Ab hac mente nihil me deducet. 3. Memoria, souvenir. Venit mihi in mentem illius temporis.
MENSA, æ, f. Table. Epith. Argentea, exstructa, hospitalis, maxima, publica, sancta, sana, secunda, extrema, solemnis. Usus: Mensam exquisitissimis epulis exstruere, ornare, construere, couvrir, charger une table des mets les plus succulents. Mensæ accumbere, accubare, être couché à table. Mensam tollere, removere. Secundam mensam apponere. Cibos mensæ inferre. Manum in mensam porrigere. De mensa aliquid alteri mittere. Mensarum assecla, parasite. Quæ ad mensam quotidianam atque epulationem pertinent. Cf. [Convivium].
MENSĀRĬUS, ĭi, n. Banquier, changeur. Syn. Argentarius, trapezita, qui argentariam facit. Usus: Mensarii a dispensatione pecuniæ appellantur, q. Rei nummariæ publicæ curatores.
MENSĬO, ōnis, f. Action de mesurer, mesurage. Syn. Dimensio.
MENSIS, is, m. Mois. Usus: Mensis, quando luna solem lustrato suo cursu consecuta est. Lunæ cursus, quia mensa spatia conficiunt, menses nominantur.
MENSTRŬUS, a, um, Mensuel, qui revient tous les mois, ou qui dure un mois. Syn. Quod mensem unum durat, et singulis mensibus fit. Usus: Menstrua cibaria. Menstruum spatium. Solis lustrationem luna menstruo spatio complet.
MENSŪRA, æ, f. Mesure. Syn. Modus. Epith. Cumulatior, evidens, major. Usus: Quæ acceperis utenda, majore, si possis, mensura reddito. Cumulatiore mensura uti.
MENTHA, æ, f. Menthe. Herba.
MENTIO, ōnis, f. Mention, action de mentionner, de rappeler. Syn. Sermo, commemoratio. Epith. Fatua, honorifica, indigna. Phras. Mentio de illa re nulla fuit, on ne fit aucune mention de cela. Intermissa rei mentio; mentio ejus rei in perpetuum finita videbatur; nemo mentionem ea de re fecit; altum ab omnibus ea de re silentium fuit; nemo verbum injecit ea de re; mentionem ejus rei nemo intulit; nec memoria ejus rei cuiquam præsentium fuit; in oblivione jacuit ea res; nec quisquam ea de re meminit; nulla de re ferebatur mentio; nulla tum agitata est ejus rei mentio. Usus: Mentionem facere Cæsaris, de Cæsare. Mentio illata est; intermissa est. Casu incidi in eam mentionem.
MENTĬOR, īris, ītus sum, iri, d. Mentir. Syn. Ementior, mendacium dico, orationis vanitatem adhibeo, temporis causa fingo, vera falsis involvo, rumoribus affingo, mendacia struo, mendacii religione me obstringo. Phras. Mentiris quidquid loqueris, tout ce que vous dites est faux, toutes vos assertions sont des mensonges. Quidquid loqueris, a vero abest longissime; alienum a veritate est; abhorret a veritate. Quidquid loqueris, mendaciis aspergis. Mera fundis mendacia; falsa est omnis oratio tua. Quidquid loqueris, falso loqueris. Ne speciem quidem veritatis habent, quæ tu deblateras. Nullum non modo verum, sed ne verisimile quidem dictum exstat in longissima oratione tua; omnia veritati adversantur. Cf. [Mendax]. Usus: Mentiri in aliqua re, de aliqua.