PRÆTERVŎLO, as, are, n. et a. Voler au-delà, passer outre, ne faire qu’effleurer. Syn. Prætereo, præterfluo. Usus: Prætervolat oratio. Id me fugit et prætervolavit. Non prætervolabo ista, sed dilatabo.
PRÆTEXO, is, xŭi, xtum, ere, a. Prétexter, alléguer. Syn. Prætendo. Phras. Valetudinis causam inertiæ prætexit, pour excuser sa mollesse, il prétexta des raisons de santé. Per causam curandæ valetudinis inertiæ suæ patrocinatur; valetudinem obtendit, prætendit, causatur, sed inertiam esse, nemo non intelligit; per simulationem, speciem, causam valetudinis curandæ, inertiæ se dat; causam interponit, interserit, valetudinem tentari; obtentu, simulatione, specie, nomine valetudinis inertiæ suæ servit. Usus: 1. Nemo exercitum petit, nisi triumphi cupiditatem prætexat, sans avoir le désir du triomphe. 2. Omnia quæ fiunt, natura lenioribus principiis prætexuit, la nature a préparé par des commencements presque insensibles tout ce qui se fait. Cf. [Causor], [Excuso].
PRÆTEXTA, æ, f. Manteau bordé de pourpre que portaient les premiers magistrats et les enfants de naissance libre jusqu’à 17 ans. Syn. Toga prætexta. Usus: Pueri togam sumentes prætextam abjiciunt.
PRÆTEXTĀTUS, a, um, Revêtu de la prétexte. Syn. Adolescens, qui nondum virilem togam sumpsit. Epith. Grandis, magnus. Usus: Scin, te prætextatum decoxisse? Sais-tu qu’avant d’avoir quitté la prétexte, tu avais abandonné ton bien à tes créanciers? Prætextatus pupillus.
PRÆTOR, ōris, m. Préteur, magistrat romain chargé de rendre la justice et de commander les troupes étrangères. Syn. Qui cum imperio prætorio est. Epith. Æquus et sapiens, cupidus bonæ existimationis, gravissimus, improbus, infestus alicui, integerrimus, honestissimus, fortissimus, laboriosus ac diligens, mediocris, mercenarius, nequissimus, inertissimus, palæstricus, proximus, pulcher ac beatus, sapiens, severus, turpissimus, improbissimus, urbanus. Prætores amicissimi, innocentes, justissimi, jurati. Usus: Prætores jus dicunt, exercent judicia, causas cognoscunt. Postulare aliquem apud Prætorem.
PRÆTŌRĬĀNUS, a, um, Relatif au préteur, du préteur. Usus: Comitia prætoriana, comices pour l’élection des préteurs.
PRÆTŌRĬUM, ĭi, n. Prétoire, tente du général, tribunal du gouverneur de province. Syn. Domus prætoria. Epith. Certum.
PRÆTŌRĬUS, a, um, Prétorien, relatif au préteur. Usus: Cohors, Provincia, classis prætoria.
PRÆTŪRA, æ, f. Dignité et fonctions de préteur, préture. Syn. Prætoris munus, dignitas. Epith. Acerba, multis indigna, misera, innocentissima diligentissimaque.
PRÆŪRO, is, ustum, ere, a. * Brûler qqche par le bout. Usus: Hastæ, sudes præustæ, lances, pieux brûlés par le bout.