281. pocisk ekspansywny — pocisk rozrywający. [przypis edytorski]
282. chryzolit — żółtozielony minerał stosowany w jubilerstwie. [przypis edytorski]
283. Blessé! Blessé! (fr.) — Ranny! Ranny! [przypis edytorski]
284. Reclus, Eliséè (1830–1905) — francuski geograf, działacz anarchistyczny; autor monumentalnego dzieła La Nouvelle Géographic universelle, la terre et les hommes (1875–1894), w 19 tomach opisującego szczegółowo wszystkie kraje i ludy. [przypis edytorski]
285. krewety — krewetki, jadalne skorupiaki morskie. [przypis edytorski]
286. przygodzić się (daw.) — przytrafić się, przydarzyć się. [przypis edytorski]
287. liszka (pot.) — gąsienica. [przypis edytorski]
288. Co do much tse-tse, te zabójcze są tylko dla zwierząt — wbrew temu, co pisze Sienkiewicz, muchy tse-tse są niebezpieczne dla ludzi: mogą przenosić na człowieka choroby zakaźne wywoływane przez pasożyty, m.in. śpiączkę afrykańską, która bez leczenia kończy się śmiercią. [przypis edytorski]
289. płaz (daw.) — dowolne stworzenie pełzające; dziś: ziemno-wodny zmiennocieplny kręgowiec, którego rozwój przebiega w zbiornikach słodkowodnych, np. żaba, salamandra. [przypis edytorski]
290. oczerety — pot.: szuwary, zarośla przybrzeżne. [przypis edytorski]