80. zadywytsia wsij swit bożyj (ukr.) — zadziwi się cały boży świat. [przypis edytorski]

81. klejnot — tu: herb szlachecki. [przypis edytorski]

82. Chmielnicki, Bohdan Zenobi (1595–1657) — hetman zaporoski, przywódca powstania kozackiego przeciwko Rzeczypospolitej w latach 1648–1657, bohater narodowy Ukrainy. [przypis edytorski]

83. Oj wyzwoły, Boże (...) bidnych newilnykiw (ukr.) — Oj wyzwól, Boże, nas wszystkich, biednych niewolników, Z ciężkiej niewoli, Z wiary bisurmańskiej, Na jasne gwiazdy, Na ciche wody, Do radosnej krainy, Do świata chrześcijańskiego, Wysłuchaj, Boże, w prośbach naszych, W nieszczęśliwych modlitwach, Nas, biednych niewolników. [przypis edytorski]

84. płynąć pod wodę — płynąć pod prąd. [przypis edytorski]

85. Zaćwilichowski, Mikołaj — komisarz wojska zaporoskiegp. [przypis edytorski]

86. Rzplitej — skrót od: Rzeczpospolitej. [przypis edytorski]

87. Łubnie — miasto na Połtawszczyźnie, na śr.-wsch. Ukrainie, przed 1549 rezydencja książąt Wiśniowieckich, w 1655 znajdowało się na terytorium zajętym przez Kozaków. [przypis edytorski]

88. murza a. mirza — wódz, książę tatarski. [przypis edytorski]

89. zagon — oddział wojska operujący na obcym terytorium. [przypis edytorski]