710. Crescat! floreat! (łac.) — niech wzrasta i kwitnie. [przypis edytorski]

711. zajrzeć a. zaźrzeć (daw.) — zazdrościć. [przypis edytorski]

712. książę krajczy — Michał Kazimierz Radziwiłł herbu Trąby (1635–1680), krajczy litewski, później otrzymał także tytuły podczaszego litewskiego, kasztelana i wojewody wileńskiego oraz hetmana polnego litewskiego; szwagier Jana Sobieskiego, gorliwy katolik, interesował się nauką, a szczególnie alchemią [przypis edytorski]

713. zali (daw.) — czy, czyż. [przypis edytorski]

714. hiperborejski (z gr.) — północny; tu: zawoalowane określenie Rosjan, o wojnie z którymi Sienkiewicz, publikując Potop w 1886 r. w zaborze rosyjskim, nie mógł pisać wprost ze względu na cenzurę carską. [przypis edytorski]

715. klient (daw., z łac.) — uboższy szlachcic, zależny od bogatszego, głosujący na sejmikach zgodnie z wolą magnata i walczący pod jego komendą. [przypis edytorski]

716. Chrystusów (daw.) — Chrystusowy. [przypis edytorski]

717. żywić — tu: pozostawiać przy życiu, darować życie. [przypis edytorski]

718. kańczug — bicz z plecionego rzemienia osadzonego na krótkim kiju. [przypis edytorski]

719. erygować (z łac.) — wznieść, wybudować. [przypis edytorski]