W kwestii przedmiotu koniecznego chciałbym na końcu powtórzyć za Cyprianem Norwidem:
Zniknąć we wykonaniu dzieła! — oto sztuka!
Kapitalniejszej nie znam precepty13, i myślę,
Że znać innej nie może uważny pracownik.
Powiadają, że dzieła mają nas uwieczniać:
Nie to wszelako czyni je drogimi. One,
Gdyby nasz przewlekały żywot z nędzą jego,
Ze zazdrościami ludzi, z odbytych walk trudem,
Zaiste, że cenniejsze byłyby, im wiotsze!...
Kazimierz Wyka