31. statek (daw.) — stateczność, rozwaga. [przypis edytorski]
32. działek — niewielki kawałek gruntu przypadający z podziału ziemi; który odtąd miał do niego należeć na zawsze: w manifeście powstania styczniowego (22 stycznia 1863) ogłoszono zniesienie pańszczyzny i uwłaszczenie chłopów, które jednak z powodu niemożności wyegzekwowania pozostało tylko deklaracją; 2 marca 1864 rząd carskiej Rosji ogłosił zniesienie pańszczyzny i nadanie wszystkim chłopom polskim prawa własności do użytkowanej przez nich ziemi, za odszkodowaniem na rzecz dotychczasowych właścicieli wypłacanym przez państwo; chłopi bezrolni otrzymali ziemię z dóbr skarbowych, kościelnych i skonfiskowanych uczestnikom powstania. [przypis edytorski]
33. tedy (daw.) — więc, zatem. [przypis edytorski]
34. trzos — w dawnej Polsce pas z kieszeniami na pieniądze. [przypis edytorski]
35. onuczki — dziś popr.: onucki, onuce; onuca to prostokątny kawałek tkaniny do owijania stopy, chroniący przed zimnem i otarciami od obuwia; dziś onuce zastąpione zostały przez skarpety. [przypis edytorski]
36. orczyk — poziomy drążek służący do połączenia uprzęży koni pociągowych z pojazdem lub narzędziem rolniczym; w przypadku zaprzęgu dwukonnego używano tzw. wagi, złożonej z dłuższego drążka, na którego obu końcach na żelaznych kółkach wisiały dwa orczyki. [przypis edytorski]
37. moriturus (łac.) — mający umrzeć. [przypis edytorski]
38. względnie do tego kierunku — dziś: względem tego kierunku. [przypis edytorski]
39. gaić — pokrywać zielenią, zadrzewiać. [przypis edytorski]
40. włościanin (daw.) — chłop. [przypis edytorski]