Pieśń II, 14 (Eheu fugaces, Postume, Postume...)

Hej! hej! pierzchliwe Postumie¹, Postumie,

Zbiegają lata; ni modlitwa nasza

Zmarszczków z oblicza odstraszyć nie umie;

Starości, ani śmierć nie odstrasza.

Niczym nie zmiękczysz Plutona² wyroków,

Choćbyś mu trzysta byków bił codziennie,

Jak raz Tytyja³ z Gerionem⁴ wziął w oków⁵

Czarnego Stygu⁶, tak trzyma niezmiennie.

A my, co ziemskie pożywamy⁷ płody,

Radzi nie radzi pójdziem kiedyś wszyscy

Przez jego czarne przewozić się wody,

Wielcy królowie, pachołkowie niscy.

Próżno nas stracha⁸ Mars⁹ srodze wojenny,

I unikamy burz Adriatyku;

Próżno, gdy powiew pociąga jesienny,

Chronimy zdrowia od chorób bezliku.

W końcu przyjść musisz nad brzeg czarnej rzeki

Mknącej leniwo; patrzyć na tortury

Cór Danausa¹⁰ przeklętych na wieki,

I na Syzyfa¹¹ trud u stoku góry.

Raz się oderwać trzeba — nie ma rady!

Od roli, domu, małżonki nadobnej;

A z drzew, którymiś umaił twe sady,

Za tobą pójdzie li¹² cyprys żałobny¹³.

Cekub¹⁴, chowany pod zamkiem tak długo,

Mądrzejszy dziedzic wypije, zmitręży¹⁵ —

I po podłodze lać się będzie strugą

Wino, co warte iść na stół do księży.

Przypisy:

1. Postumius — postać niezidentyfikowana przez historyków literatury, być może fikcyjna. [przypis edytorski]

2. Pluton (mit. rzym.) — bóg świata umarłych, odpowiednik Hadesa w mit. gr. [przypis edytorski]

3. Tytios (mit. gr.) — jeden z gigantów, syn Zeusa i Gai lub Elary; został strącony do Tartaru za próbę gwałtu na Leto, matce Apollina i Artemidy; w ramach kary sępy wydziobują mu wciąż odrastającą wątrobę. [przypis edytorski]

4. Gerion (mit. gr.) — olbrzym o trzech głowach, trzech tułowiach i trzech parach kończyn; właściciel trzody wołów, zabity przez Heraklesa podczas wykonywania jednej z dwunastu prac. [przypis edytorski]

5. wziął w oków (daw.) — zakuł w kajdany. [przypis edytorski]

6. Styks (mit. gr.) — rzeka w Hadesie, podziemnej krainie zmarłych. [przypis edytorski]

7. pożywamy — dziś popr.: spożywamy. [przypis edytorski]

8. stracha — dziś popr.: straszy. [przypis edytorski]

9. Mars (mit. rzym.) — bóg wojny, odpowiednik Aresa w mit. gr. [przypis edytorski]

10. córy Danausa (mit. gr.) — Danaos (Danaus) miał pięćdziesiąt córek, zwanych Danaidami; zostały one zmuszone do zawarcia związków małżeńskich, przez co w noc poślubną zabiły swoich mężów; za ten czyn zostały skazane na wieczną karę w Tartarze: ciągłe próby doniesienia wody w dziurawych dzbanach. [przypis edytorski]

11. Syzyf (mit. gr.) — przebiegły założyciel i król Koryntu, który zdradził sekret Zeusa, a następnie podstępnie uwięził posłanego po niego Tanatosa (Śmierć), za co został skazany na pośmiertne męczarnie w Tartarze, najmroczniejszej części podziemnej krainy zmarłych: wtaczanie na górę kamienia, który zawsze stacza się na dół tuż przed osiągnięciem szczytu. [przypis edytorski]

12. li (daw.; książk.) — tylko; jedynie. [przypis edytorski]

13. cyprys żałobny — cyprys to drzewo, które zostało poświęcone Plutonowi, ponieważ raz ścięte nie odrasta; symbolizuje grób, żałobę, niegdyś używane do wyrobu trumien; staroż. Grecy i Rzymianie wkładali gałązki cyprysu do grobów. [przypis edytorski]

14. cekub — gatunek wina. [przypis edytorski]

15. zmitrężyć — zmarnować. [przypis edytorski]