Pieśń XVII1

Niegodzien tego ten świat zawikłany,

Aby miał na nim rozumem nadany2

Człowiek polegać, a swe szczęśliwości

Sadzić na jego płochej odmienności3.

Co ma ten żywot, na co by bezpiecznie

Człowiek mógł kazać4? Niedługo kóniecznie5

Doniesie czaszę6 pachołek do gęby,

A przedsię i w tym straci czasem zęby7.

Morze nie stoi nigdy, zawżdy płynie:

Teraz kędzierze8 nastrzępi, w godzinie

Dnem wzgórę stanie, a ogromne wały9

Wysokich będą obłoków sięgały.

Cnota mój kompas10, który nie w pół nocy,

Ale w pół zbytków bije. Niech sie smocy

I wszytko bydło Proteowe11 jeży,

Łódź moja przedsię swym pędem pobieży.

Przypisy:

1. W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Pieśniach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

2. nadany (starop.) — obdarzony. [przypis redakcyjny]

3. płocha odmienność — niespokojna zmienność. [przypis redakcyjny]

4. na co by bezpiecznie (...) mógł kazać — na czym mógłby polegać bez zastrzeżeń. [przypis redakcyjny]

5. koniecznie — zaprawdę. [przypis redakcyjny]

6. czasza (daw.) — płaski, ozdobny kielich. [przypis redakcyjny]

7. Doniesie czaszę... — aluzja do przysłowia gr., mającego też rzym. i pol. odpowiedniki, mówiącego, że wiele rzeczy leży między ustami a brzegiem pucharu. [przypis redakcyjny]

8. kędzierze (starop.) — kędziory, do których porównano fale morskie. [przypis redakcyjny]

9. wał (starop.) — fala. [przypis redakcyjny]

10. kompas — tu: zegar (kompasem nazywano wówczas zegar słoneczny). [przypis redakcyjny]

11. bydło Proteowe — być może chodzi o foki Okeanosa, których pasterzem był Proteus (Odyseja, ks. IV). [przypis redakcyjny]