IN
Inacabable. = Ang díli mahóman, ang díli matápos, ang díli matibáoas, ang madúgay sa guihápon.
Inaccesible. = Ang díli mahímo ng̃a abóton, dang̃áton ug pagadoólan.
Inaccion. = Pagcaoaláy bohat.
Inadaptable. = Ang díli mahímo ng̃a nonton.
Inadecuado. = Ang díli ang̃ay.
Inadmisible. = Ang díli mahímo ng̃a daoáton.
Inadvertencia. = Pagcacólang sa húna húna, sa salabótan.
Inadvertidamente. = Sa pagcaoaláy salabótan, sa pagcacólang sa húna húna.
Inadvertido. = Ang díli mamátng̃on.
Inagotable. = Ang díli mahímo ng̃a ithon, titíon, horton.
Inaguantable. = Ang díli mahímo ng̃a ilóbon, ang díli maántos.
Inalienable. = Ang díli mahímo ng̃a ihátag sa lain.
Inalterable. = Ang dilí mabálhin, ang mao da guihápon, ang malíg-on.
Inalterado. = Idem.
Inamisible. = Ang díli mahímo ng̃a maoalá.
Inamobible. = Ang díli mahímo ng̃a lihócon, ang díli malíhoc. * Ang díli mahímo ng̃a coháon, ang díli masácoat.
Inanicion. = Pagcalóya ng̃a dagcó, pagcaoaláy gahóm ug cosóg.
Inanimado. = Ang oaláy calág, ang oaláy quinabóhi, ang patáy.
Inapagable. = Ang díli mapálong, ang díli mahímo ng̃a palng̃on.
Inapeable. = Ang dilí matóquib, ang díli mahímo ng̃a toquíbon, togcálon ug sabóton. * Táuo ng̃a dili pasámbag, ng̃a díli mutóo sa mg̃a tambag, sa magáhing olo. [[151]]
Inapelable. = Paghócom, sentencia ng̃a díli mahímo ng̃a iháng̃io arón osbon.
Inapetencia. = Pagcaoaláy gugma, ganas sa pagcáon.
Inapetente. = Ang díli mahagógma mocáon.
Inaplicacion. V. [Desaplicacion].
Inaplicado. = Ang oaláy cacógui sa pagtóon, ang tapólan.
Inapreciable. = Ang díli mahímo ng̃a botáng̃an sa bili cay mahál ug bilídhon oyámot.
Inasequible. = Ang díli mahímo ng̃a dang̃áton.
Inaudito. = Ang oalá donggon sa guihápon.
Inauguracion. = Toloóhan ng̃a bacácon, pagtágna tong̃ód sa mg̃a paglópad ug pagtíng̃og sa mg̃a langgam. * Pagcasógod sa paghári sa mg̃a hari.
Inaugurar. V. [Inauguracion] desde pagtágna.
Inaveriguable. = Ang díli mahímo ng̃a hisáydan, hibalóan ug sosíhon.
Incalculable. = Ang díli mahímo ng̃a húna hunáon sa toman.
Incansable. = Ang díli macápoy, ang díli mabórlay.
Incansablemente. = Sa pagcaoaláy cabórlay ug pagcacápoy.
Incantable. = Ang díli mahímo ng̃a cantáhon cay díli moábot ang ting̃og.
Incapacidad. = Pagcaoaláy gahóm sa pagbóhat ug sa pagpamólong sa bisan onsa.
Incapaz. = Ang díli mahímo sa pagbóhat con sa pagpamólong sa bisan onsa. * Ang coláng̃an sa quinaádman, sa salabótan.
Incasable. = Ang díli mahímo ng̃a mamiño, ang díli mahagógma sa pagcamíño.
Incautamente. = Sa oaláy salabótan.
Incauto. = Ang magabóhat ug mamólong sa oaláy salabótan.
Incendiar. = Pagsónog, pagdáob, pagsílab.
Incendiario. = Ang magapasónog sa bisan onsang baláy. * Ang nagatagána sa mg̃a icasónog, sa macasónog.
Incendio. = Pagcasónog, pagcadáob, pagcasílab. * Pagcaínit ng̃a dagcó sa húna húna guican sa caísog ug cosóg sa mg̃a cailíbgon.
Incensacion. = Pagcatábiog sa insensario, pagpaasó canía.
Incensar. = Pogtábiog sa incensario, pagpaasó canía.
Incensario. = Bagáhan ng̃a pagagamíton sa Singbahán sa pagasó.
Incensurable. = Ang díli mahímo ng̃a saoáyon.
Incentivo. = Ang magaágda, ang magapógos.
Incertidumbre. = Duha duha.
Incesable. = Ang díli moóndang, moárang, ang canónay.
Incesablemente. = Sa pagcacanónay, sa pagcaoaláy ondang.
Incesante. V. [Incesable].
Incesantemente. V. [Incesablemente].
Incesto. = Salá ng̃a mahílas, pagpacasalá sa caobánan ng̃a hadúol.
Incestuoso. = Ang macasalá, ang maquihiláoas sa caobánan ng̃a harúul.
Incidencia. = Ang moábot sa bisan onsang soguílon, con holosáyon, sa oalá paabóton.
Incidente. = Idem.
Incidir. = Pagpacasalá, pagsayóp.
Incienso. = Insienso, tagoc ng̃a masíhag, malálag ug mahomót con masónog na, guican sa cahoy ng̃a guing̃álan ug enebro.
Inciertamente. = Sa pagcadóha doha.
Incierto. = Ang díli matúod. * Ang díli malíg-on, ang oaláy calig-ónan. * Ang oalá hibalóan ug saydan.
Incineracion. = Pagabó sa bisan onsa.
Incinerar. = Pagsónog sa bisan onsa hasta ng̃a maágueu, maabó. [[151]]
Incipiente. = Ang magasógor.
Incircunciso. = Ang oalá tolían.
Incircunscripto. = Ang díli mahalócop, mahasácop.
Incision. = Pagcasí-si, pagcaquísi.
Incisivo. = Ang macasí-si, macaquísi, macaábli, cay maháit.
Incisorio. = Idem.
Incitacion. = Pagcahópo. * Pagcaágda, pagsámbag.
Incitador. = Ang magahópo. * Ang magaáda, ang mosámbag.
Incitar. = Hopo. * Agda, sambag.
Incitativa. = Pagsógo sa mg̃a hocmánan ng̃a labí sa mg̃a hocmánan ng̃a sacop, arón magahócom sila ing̃on sa cataróng̃an.
Incitativo. V. [Incitador].
Incivil. = Borong, ang díli maálam magatóbang sa isigcatáuo, boquídnon.
Inclemencia. = Pagcaoaláy pagpoáng̃od, pagcabáng̃is, pagcapíntas. * Cosóg, caísog sa tognao, sa olan, sa hang̃in.
Inclemente. = Ang oaláy pagpoáng̃od. * Mabáng̃is, mapíntas.
Inclinacion. = Pagcayobó, pagcayócbo. * Pagcadong̃ó, pagcadocó. * Paghigógma, pagpalángga sa bisan onsa.
Inclinar. = Pagtóang sa bisan onsa, pagtaquílid. * Pagárog sa loyo. * Pagsámbag sa bisan cansa, arón magabóhat con mamólong sa oalá húna hunáon. * Pagíng̃on ing̃on sa usá ca botang sa lain ng̃a butang. * Pagbóot, paghigógma, pagpalángga sa bisan cansa ug sa bisan onsa.
Ínclito. = Mahál, hamíli, halángdon, bilídhon.
Incluir. = Pagsolód, pagsácop sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.
Inclusa. = Baláy ng̃a pagabatónan sa mg̃a báta ng̃a guibiáan ug guiáydan sa ilang mg̃a tigúlang sa diótay pa sila.
Inclusero. = Táuo ng̃a guibatónan sa inclusa.
Inclusion. = Pagcasácop sa usá ca botang sa lain.
Inclusivamente. = Sa pagcasácop.
Inclusive. = Polong ng̃a linatín: Idem.
Inclusivo. = Ang macasácop.
Incluyente. = Idem.
Incoativo. = Ang magaásoy sa sinógdan sa bisan onsa ug ang maong pagsógod.
Incobrable. = Ang dilí mahímo ng̃a panínglon, ang macóli baydan bisan ng̃a tinglon.
Incógnito. = Ang díli maíla, ang díli mahímo ng̃a pagaílhon.
Incognoscible. = Idem. * Ang malisód caáyo ng̃a hiílhan.
Incoherencia. = Pagcaoaláy caang̃áyan.
Íncola. = Molópio sa bisan onsang longsod.
Incolumidad. = Maáyong quinabóhi, pagcaoaláy saquít.
Incombustible. = Ang díli masónog, ang díli mahímo ng̃a sonógon.
Incombusto. = Ang oalá masónog.
Incomerciable. = Bisan onsa ng̃a díli mahímo ng̃a pagapatigayónan, ng̃a igapatigáyon, ang díli mahímo ng̃a igacomercio.
Incómodamente. = Sa pagcalisód.
Incomodar. = Pagsámoc, pagpalisór. * Pagsáquet saquet. * Pagpasucó, pagpapong̃ót.
Incomodidad. = Pagcalisód. * Pagcadáot. * Pagsáquet saquet.
Incómodo. = Ang macalisód, ang macasámoc.
Incomparable. = Ang díli mahímo ng̃a pagadang̃áton. * Ang malisód ug macóli madáng̃at. * Ang díli catópng̃an, ang díli mahímo ng̃a ipanánglet, ang oaláy pananglétan, ang Dios. [[152]]
Incomparablemente. = Sa oaláy pananglétan, sa oaláy sanglet.
Incompartible. = Ang díli mahímo ng̃a bahínon.
Incompasivo. = Ang coláng̃an sa colóoy.
Incompatibilidad. = Ang pagcalisód sa usá ca botang arón magdóol ug mahiósa sa lain ng̃a botang.
Incompatible. = Ang díli mahímo ng̃a mahiósa sa lain.
Incompetencia. = Pagcacólang sa gahóm.
Incompetente. = Ang díli macaígo. * Ang guibóhat con guipamólong sa díli maáyong horas.
Incompletamente. = Sa oaláy pagcatápus, pagcahóman, pagcahíngpit, pagcatibáoas.
Incompleto. = Ang oalá mahóman, mahíngpit. * Matibáoas.
Incomponible. = Ang díli mahímo ng̃a ayóhon.
Incomportable. = Ang díli mahímo ng̃a ilóbon, antósom.
Incomposibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a ayóhon ang usá ca botang sa lain ng̃a botang.
Incomposicion. = Pagcadáot sa mg̃a bahin sa bisan onsa, pagcaoaláy pagcaáng̃ay.
Incomprensibilidad. = Pagcaoaláy pagcatóquib, pagcatógcal, pagcasábot, sa bisan onsa.
Incomprensible. = Ang díli mahímo ng̃a toquíbon, togcálon ug sabóton.
Incompuestamente. = Sa pagcagobót, sa oaláy pagcahósay.
Incomunicable. = Ang díli magaámbit ug ang díli pagaambítan sa lain.
Incomunicado. = Ang guidilían sa pagsólte, pagsoguílon ug sa pagsólat sa lain.
Inconcebible. = Ang díli mahímo ng̃a húna hunáon.
Inconciliable. = Ang díli mahímo ng̃a mahiósa.
Inconcino. = Ang nagóbot, ang oaláy cahosáyan.
Inconcusamente. = Sa pagcamatúod, sa pagcaoaláy duha duha.
Inconcuso. = Ang matúod, ang oaláy doha doha. * Ang malíg-on.
Inconducente. = Ang díli mahímo sa bisan onsa, ang oaláy polós.
Inconexion. = Pagcaoaláy paghiósa.
Inconfeso. = Ang saláan ng̃a díli boot magtóg-an sa iang salá.
Incongruamente. = Sa díli macaígo, sa díli motaláy.
Incongruencia. = Pagcadíli macaígo.
Incongruente. = Ang díli macaígo sa tuyo ng̃a hingtóngdan.
Incongruo. = Idem.
Inconmensurabilidad. = Pagcaoaláy socod, pagcaoaláy pagcasácop ug pagcalócop.
Inconmensurable. = Ang díli mahímo sacpon ug lucpon, ang oaláy catapósan.
Inconquistable. = Ang díli macóha, ang díli mahímo ng̃a coháon ug daugon sa gahóm sa mang̃a soldados ug sa mg̃a hing̃aníban. * Ang díli madáog, macábig ug mabóyoc sa mg̃a pagháng̃io ug pagpang̃amóyo.
Inconsecuencia. = Pagcaoaláy calig-ónan sa mg̃a polong ug sa mg̃a bohat.
Inconsideracion. = Pagcacólang sa maáyong paghúna húna.
Inconsideradamente. = Sa pagcaoaláy paghúna húna ng̃a maáyo.
Inconsiderado. = Bisan onsa ng̃a guibóhat ug guipamólong sa oalá huna hunáon ug palandóng̃on sa maáyo. * Táuo ng̃a díli magahúna húna ug magapalándong ug maáyo.
Inconsiguiente. = Ang oaláy calig-ónan sa iang mg̃a bohat cong mg̃a polong. * Ang díli masonód sa pagcaígo sa mg̃a guisóndan. [[152]]
Inconsolable. = Ang díli mahímo ng̃a lipáyon, ang malisód ug macóli pagalipáyon, ang díli gayód malípay.
Inconsolablemente. = Sa oaláy calípay, sa pagcamíng̃ao.
Inconstancia. = Pagcaoaláy calig-ónan sa bisan onsa. * Pagcasáyon sa pagbálhin sa mg̃a húna húna sa mg̃a higála, &c.
Inconstante. = Ang oaláy calig-ónan, ang díli madógay sa maong pagcabótang. * Ang masáyon magabía sa mg̃a húna húna, sa mg̃a abian, &c., ng̃a daan.
Inconstantemente. = Sa pagcaoaláy calig-ónan.
Inconstruible. = Ang díli mahímo ng̃a boháton.
Inconsútil. = Ang oaláy tinahían, maíng̃on sa sinína sa atong Guinóong Jesucristo.
Incontable. = Ang díli mahímo ng̃a isípon, ang macóli ug malisód ihápon.
Incontaminado. = Ang oalá tacdan.
Incontestable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabotáng̃an sa mg̃a doha duha.
Incontinencia. = Pagcaoaláy pagpogóng sa mg̃a cailíbgon, pagcaólag, pagcaláo-ay. * Saquét ng̃a nahamótang sa pagíhi sa masóbsob.
Incontinente. = Ang díli magapogóng sa mg̃a cailíbgon. * Táuo ng̃a maólag, maláo-ay.
Incontinentemente. = Sa pagcaoaláy pagpogóng. * V. [Incontinenti].
Incontinenti. = Guiláyon, dihá dihá, carón gayód, carón carón, sa madalí caáyo.
Incontrastable. V. [Inconquistable] é Incontestable.
Incontrovertible. V. [Incontestable]. * Ang matúod oyámot.
Inconvencible. = Ang díli padáog, ang díli mahímo ng̃a daugon sa mg̃a pagsámbag.
Inconveniencia. = Pagcasámoc, pagcalisód. * Pagcaoaláy caang̃áyan.
Inconveniente. = Ang díli ang̃ay, ang díli oyon. * Casámoc, caoláng̃an, cacolían.
Inconversable. = Ang díli mahímo ng̃a pagasoguilánan ug doólan tong̃ód sa iang gaoi ng̃a maísog, tong̃ód sa iang pagcabórong.
Inconvertible. = Ang díli mahímo ng̃a mabálhin sa lain ng̃a pagcabótang.
Incordio. = Hobág sa bolog ng̃a guican sa saquét ng̃a guing̃álan ug gálico.
Incorporacion. = Pagcahiósa.
Incorporar. = Paghiósa, pagtíp-oc. * Paglíngcod sa nagahígda.
Incorpóreo. = Ang díli laoas, ang oaláy laoas.
Incorreccion. = Pagcaoaláy pagsáoay.
Incorrecto. = Ang oalá saoáyon, ang díli pasáoay.
Incorregibilidad. V. [Incorreccion]. * Pagcagáhi sa húna húna, sa cásing cásing, pagcadáyon, pagparáyon sa húna húna ng̃a daótan, sa mg̃a bohat ug sa batásan ng̃a mang̃íl-ad.
Incorrupcion. = Pagcabótang sa bisan onsa ng̃a oalá madonót. * Pagcaólay sa quinabóhi ug sa batásan.
Incorruptamente. = Sa oaláy pagcadonót.
Incorruptibilidad. = Pagcaoaláy pagcadonót.
Incorruptible. = Ang díli madonót, ang díli mahímo ng̃a sorlan sa pagcadonót. * Ang malisód ug macóli ng̃a pagadaótan.
Incorrupto. = Ang oalá madonót ug madáot, ang oalá madobóc. * Babáye ng̃a olay, bog-os, ng̃a oalá pahilábtan sa laláqui.
Increado. = Ang oalá boháton.
Incredibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagatoóhan ug bisan onsa.
Incredulidad. = Pagcalisód sa pagtóo sa bisan onsa. * Pagcacólang, pagcaoaláy. Pagtóo sa mg̃a toloóhan sa mg̃a cristianos. [[153]]
Incrédulo. = Ang díli mutóo sa guinadóng̃og nía, ug labí pa sa mg̃a toloóhan sa mg̃a binoñágan. * Ang malisód ug macóli mutóo.
Increible. = Ang díli mahímo ng̃a pagatoóhan.
Increpacion. = Pagcabárlong, pagcasáoay, casabá ng̃a mabáscog ug maháit.
Increpador. = Ang magasáoay, ang magabárlong, ang mocasabá, ang magaáoay.
Increpar. = Saoay, barlong, sabá, aoay.
Incruento. = Ang mabóhat sa oaláy dogó ng̃a maágas: quining polong macaígo sa santos ng̃a Paghálad sa misa.
Incrustar. = Pagcatábon sa mg̃a salog sa mg̃a dahon ng̃a manípis sa boláoan, &c.
Incubacion. = Pagcalómlom sa mg̃a manóc ug sa obán pang mg̃a langgam sa mg̃a itlog.
Íncubo. = Ang yaoa ng̃a magapacalaláqui ug macasalá sa babáye.
Inculcar. = Pagdóol caáyo, pagsígpit, paggóot, paghagóot sa mg̃a botang. * Pagósob osob, pagópod opod sa bisan onsa ng̃a guipamólong. * Pagdáyon sa guihúna húna.
Inculpable. = Ang oaláy salá, ang díli mahímo ng̃a pagasang̃ílan.
Inculpablemente. = Sa pagcaoaláy salá.
Inculpacion. = Pagcasáng̃il.
Inculpadamente. V. [Inculpablemente].
Inculpado. V. [Inculpable].
Inculpar. = Pagsáng̃il. * Pagtúg-an.
Inculto. = Táuo ng̃a borong, boquírnon, cabos, ng̃a oaláy quinaárman. * Yota ng̃a oalá pagabohátan. * Pagpamólong, oáli, &c., ng̃a díli maáyo ng̃a patalinghógon.
Incumbencia. = Catongdánan.
Incumbir. = Pagígo sa bisan onsa sa ilálom sa gahóm con sa catongdánan sa bisan cansa.
Incurable. = Ang díli mahímo ng̃a tambálon, ang malisód ug macóli matámbal, ang oaláy tambal ug sompa.
Incuria. = Pagcaoaláy cacógui.
Incurioso. = Ang díli macógui, ang díli magabántay ug magaalíma sa bisan onsa ng̃a caogalíng̃on.
Incurrir. = Pagbóhat sa mg̃a salá. * Pagsácop sa castigo ng̃a tacós sa mg̃a pahanóngdan.
Incursion. V. [Correría].
Indagacion. = Pagpaquigásoy, pagpaquigsáyor, pagcasósi, pagsóquit, pagcasócna.
Indagar. = Sayor, asoy, sosi, socna, soquit, cotána.
Indebidamente. = Sa pagcadíli mao, sa pagcaoaláy cataróng̃an.
Indebido. = Ang díli maáyo ng̃a boháton.
Indecencia. = Pagcahúgao, pagcahílas, pagcang̃íl-ad, pagcaláo-ay.
Indecente. = Mang̃íl-ad, mahúgao, maláo-ay, mahílas.
Indecentemente. V. [Indecorosamente].
Indecible. = Ang díli mahímo ng̃a ingnon ug iásoy.
Indecision. = Pagcainálang alang sa pagbóhat con sa pagpamólong sa bisan onsa.
Indeciso. = Ang guiálang aláng̃an sa pagbóhat con sa pagpamólong sa bisan onsa, ang díli mahanáyac, ang nagadúha doha.
Indecoro. V. [Indecencia].
Indecorosamente. = Sa pagcang̃íl-ad, sa pagcaláo-ay, sa díli maáyo, sa pagcahógao, sa pagcaoaláy caólao.
Indecoroso. V. [Indecente].
Indefectible. = Ang may pagcamáo gayód. * Ang díli mahímo ng̃a maoalá.
Indefectiblemente. = Sa matúod gayód, matúod tuod.
Indefensable. = Ang díli mahímo ng̃a labánan, ng̃a papagatabáng̃an. [[153]]
Indefenso. = Ang oaláy paglában, ang oaláy manlalában, magtatábang.
Indeficiente. V. [Indefectible].
Indefinible. = Ang díli mahímo ng̃a asóyon ug saydan ug maáyo.
Indefinidamente. = Sa oaláy pagcaásoy ug pagcasáyod.
Indefinido. = Ang oalá asóyon ug maáyo. * Ang oaláy cocotoban ng̃a guiíla.
Indefinito. = Ang oaláy catapósan.
Indeleble. = Ang díli mahímo ng̃a panáson, quiáson. * Ang díli maoalá.
Indeleblemente. = Sa pagcadíli mapánas.
Indeliberacion. = Pagcacólang, pagcaoaláy húna húna, salabótan.
Indeliberado. = Ang guibóhat con guipamólong sa oalá húna hunáon ug maáyo.
Indemne. = Ang nahagáoas sa bisan onsang cadáot.
Indemnidad. = Pagcasáad sa bisan cansa ng̃a díli sia pagadaóton.
Indemnizacion. = Pagcabáyad sa mg̃a cadáot ng̃a guibóhat sa bisan cansa.
Indemnizar. = Pagbáyad sa mg̃a cadáot ng̃a guibóhat.
Independencia. = Pagcaoaláy ponóan ng̃a hiílhan. * Pagbóot ng̃a caogalíng̃on.
Independiente. = Ang oaláy ponóan, ang díli sacop sa lain, ang magabóot sa iang caogalíng̃on. * Sa caogalíng̃on ng̃a pagbóot. * Sa pagcaoaláy ponóan.
Indescribible. = Ang díli mahímo ng̃a isayód ug iásoy.
Indesignable. = Ang díli mahímo ng̃a timaánan.
Indestructible. = Ang díli mahímo ng̃a gobon ug laglágon.
Indeterminable. V. [Indeliberado].
Indeterminacion. = Pagcadúha duha. * V. [Indeliberacion].
Indeterminadamente. = Sa pagcadúha doha, sa oaláy pagcahanáyac.
Indeterminado. = Ang oalá pa iásoy, ang oalá pa isógo. * Ang oalá pa mahanáyac, ang nagadóha doha.
Indevocion. = Pagcacólang sa pagámpo.
Indevoto. = Ang díli maampóon. * Ang díli mahagógma sa bisan cansa.
Indiana. = Panápton ng̃a piníntal sa luyo lamang, sa nauong lang.
Indiano. = Ang natáuo, ug ang natong̃ód sa Indias. * Ang táuo ng̃a guican sa Indias.
Indicacion. = Pagpasábot sa mg̃a timáan.
Indicante. = Ang magapasábot sa mg̃a timáan.
Indicar. = Pagpasábot sa mg̃a timáan.
Indicativo. V. [Indicante].
Indiccion. = Pagtáoag sa bisan cansa sa mg̃a junta, sa mg̃a catilíngban, sa mg̃a cabildóhan. * Pagcadógay, cadogáyan sa tagsa ca napólo ug limá ca túig.
Índice. = Timáan sa bisan onsa. * Listáhan sa mang̃a libro sa mg̃a bahin nila ug sa bisan onsa. * Ang pothao, boláoan, &c., ng̃a magatórlo sa horas sa mg̃a horásan. * Torlo ng̃a itolórlo. * Listáhan sa mg̃a libro ng̃a dinilí, ng̃a guidilí sa pagbása.
Indiciar. = Pagíla sa saláan tong̃ód sa mg̃a timáan.
Indicio. = Bisan onsang timáan.
Índico. = Ang nahatong̃ód, sa India.
Indiferencia. = Pagcaálang alang sa boot, sa oaláy osáb pagáyad sa bisan onsa ug sa bisan cansa.
Indiferente. = Ang díli mabóyoc sa luyo ug sa luyo. * Ang oaláy sapayán ng̃a boháton ug ng̃a díli boháton.
Indiferentemente. = Sa pagcaoaláy pagpíli.
Indígena. = Ang natáuo con molópio sa Guinharían, sa provincia con sa longsod ng̃a guihisgótan.
Indigencia. = Pagcaháng̃ol, pagcacólang sa quinahánglan sa pagcáon sa pagbísti, &c.
Indigente. = Hang̃ol, ang coláng̃an ang guicábsan sa quinahánglan sa pagcabóhi, sa cabohían. [[154]]
Indigestible. = Ang díli mahílis sa cotó cotó.
Indigestion. = Pagcaoaláy pagcahílis sa mg̃a quináon sa cotó cotó.
Indigesto. V. [Indigestible]. * Ang mabóloc, ang nagobót, ang díli mahósay. * Táuo sa malisód ug maháit ng̃a cagaoían.
Indignacion. = Casocó, capong̃ót, caáquig, panoyó.
Indignamente. = Sa pagcadaótan, sa díli maáyo, sa pagcadíli tacós.
Indignante. = Ang masocó, ug ang magapasocó.
Indignar. = Socó, panoyó, pong̃ót, aquig.
Indignidad. = Pagcadíli tacós, pacaoaláy pahanóngdan. * Bohat ng̃a daótan, ng̃a díli ang̃ay.
Indigno. = Ang díli tacós, ang oaláy pahanóngdan. * V. Indignidad desde bohat.
Índigo. = Tagom.
Indiligencia. = Pagcacólang, pacaoaláy cacógui.
Indio. = Ang natáuo ug molópio sa Indias. * Ang may color ng̃a asúl.
Indirecta. = Sambíng̃ay.
Indirectamente. = Sa pagcasambíng̃ay, sa pagcasalingcápao.
Indirecto. = Ang magalicó, ang díli lactod.
Indisciplina. = Pagcacólang sa pagtoón sa batásan.
Indisciplinante. = Ang díli mahímo ng̃a saoáyon, ang malisód ug macóli pagatoónan, pagatodlóan, pagbatasánan.
Indisciplinado. = Ang coláng̃an sa pagtóon, sa pagtódlo, sa batásan, ang soquíhan, masinocólon.
Indiscrecion. = Pagcaoaláy salabótan.
Indiscreto. = Ang magabóhat ug mamólong sa oaláy salabótan, sa oalá húna hunáon.
Indisoluble. = Ang díli mahímo ng̃a pogabolágon ug pagabarbáron.
Indisolublemente. = Sa pagcadíli mabólag, mahóbad ug mabárbar.
Indispensable. = Ang díli mahímo ng̃a pasailóon. * Ang quinahánglan ng̃a boháton gayúd.
Indispensablemente. = Sa linogsánay gayúd. * Sa dagcóng quinahánglan gayód.
Indisponer. = Pagcóha sa mg̃a quinahánglan ug sa mg̃a pagándam sa pagbóhat sa bisan onsa, pagpabíquil sa mg̃a cabobót-on. * Pagbáti sa bisan onsang saquét, pagsáquet saquét.
Indisposicion. = Pagcaoalá sa mg̃a quinahánglan sa bisan onsa. * Pagcasáquet saquét.
Indispuesto. = Ang masáquet saquét.
Indisputable. V. [Incontestable].
Indisputablemente. = Sa oaláy duha doha.
Indistinguible. = Ang malisód ug macóli ng̃a pagaílhan. * Ang dilí mahímo ng̃a quít-on, ang dilí masáyor, maásoy.
Indistintamente. = Sa pagcaabánil, sa oaláy pagpíli.
Indistinto. = Ang maíng̃on ug magsáma sa lain ng̃a botang, ang díli macaláin lain. * Ang dilí madayág, masáyor, maásoy caáyo.
Individual. = Ang caogalíng̃on sa tagsa tagsa. * Ang labing mahál ug bantógon sa bisan onsa.
Individualidad. = Timáan ng̃a caogalíng̃on ug onay sa mg̃a botang, ng̃a magacaláin lain caníla sa obán ng̃a isigcaíng̃on.
Individualmente. = Sa timáan ng̃a caogalíng̃on. * Sa paghiósa ng̃a hingpit.
Individuar. = Pagásoy sa bisan onsa sa pagcalináin lain.
Individuo. = Individual. * Ang díli mabáhin, ang díli mabólag ug magaláin. * Usá ca buoc.
Indivisamente. = Sa oaláy pagcabólag, pagcabáhin.
Indivisibilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagabolágon ug bahínon ang usá ca botang sa lain ng̃a botang. [[154]]
Indivisible. = Ang díli mahímo ng̃a bolágon ug bahínon.
Indivisiblemente. V. [Indivisamente].
Indiviso. = Ang oalá mabólag.
Indócil. = Ang soquíhan, ang masinocólon.
Indocilidad. = Pagcasóqui, pagcasócol.
Indocto. = Ang díli maálam, ang coláng̃an sa quinaádman.
Índole. = Gaoi, cagaoían ng̃a onay ug caogalíng̃on.
Indolencia. = Pacaoaláy pagcatándog sa húna húna. * Catacá, Pagcaoaláy cacógui.
Indolente. = Táuo ng̃a díli pagatandógan sa húna húna. * Matalác-on, tapólan.
Indomable. = Ang díli mahímo ng̃a aghópon, pagaándon ug pagtanólon. * Ihaláson.
Indomado. = Ang oalá aghópon ug pagaándon. * Ang oalá ponggon.
Indomesticable. V. [Indomable].
Indoméstico. V. [Indomado].
Indómito. = Idem.
Indubitable. = Ang díli arang pagadóha doháon.
Indubitablemente. = Sa oaláy doha doha, sa matúod gayúd.
Indubitadamente. = Idem.
Induccion. = Pagcahópo, pagcasámbag.
Inducidor. = Ang magahópo, magasámbag.
Inducir. = Hopo. * Sambag, tambag.
Inductivo. V. [Inducidor].
Indudable. V. [Indubitable].
Indudablemente. V. [Indubitablemente].
Indulgencia. = Pagcasáyon sa pagpasáilo sa mg̃a salá, sa mg̃a sayóp, ug sa pagtógot sa mang̃a calóoy. * Pagtógot sa Santos ng̃a Papa sa pagpasaílo sa mg̃a baláidon sa purgatorio, tong̃ód sa mg̃a salá.
Indulgente. = Ang masáyon magapasáilo sa mg̃a salá, ug magatógot sa mg̃a calóoy.
Indultar. = Pagpasáilo sa bisan cansa sa baláydon tong̃ód sa iang salá. * Pagpagáoas sa bisan onsang tolománon con catongdánan.
Indulto. = Pagtógot sa bisan onsa. * Pagpasáilo sa mang̃a baláydon sa mg̃a salá. * Pagpagáoas sa pagtúman sa catongdánan onta.
Industria. = Quinaárman, caálam, laláng, pagcabátir.
Industriar. = Pagtóon, pagtórlo.
Industriosamente. = Sa caálam, sa laláng, sa pagcabátir.
Industrioso. = Ang maálam, batid.
Inebreativo. = Ang macahobóg.
Inedia. = Pagcalóya sa bisan cansa cay oalá comáon ug moínom cutub sa dugay dugay.
Inédito. = Bisan onsa ng̃a guisólat ug oalá pa mabántog.
Inefabilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a iásoy ug bisan onsa sa mg̃a polong.
Inefable. = Ang díli mahímo ng̃a iásoy sa mg̃a polong.
Ineficacia. = Pagcacólang sa gahóm, sa cosóg, sa cacógui.
Ineficaz. = Ang díli macahímo, ang oaláy gahóm ug cosóg.
Ineficazmente. = Sa pagcadíli macahímo, sa pacaoaláy cosóg ug gahóm.
Inélegante. = Ang díli ang̃áyan, ang oaláy caang̃áyan.
Inenarrable. V. [Inefable].
Ineptamente. = Sa pagcaoaláy polós.
Ineptitud. = Pagcaoaláy polós.
Inepto. = Ang oaláy polós.
Inequívoco. = Ang oaláy duha doha.
Inercia. = Pagcalúya, calóya. * Catacá, catápol.
Inerrable. = Ang díli mahímo ng̃a saypon. [[155]]
Inerrante. = Ang mapoyó, ang díli malíhoc.
Inerte. = Malóya, tapólan, matalác-on.
Inescrutable. = Ang díli mahímo ng̃a toquíbon, togcálon ug sabóton.
Inescudriñable. = Idem.
Inesperadamente. = Sa oalá huláton, paabóton, sa calit, sa coláhao.
Inesperado. = Idem.
Inestimabilidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a pagabílhon ug higogmáon ug bisan onsa, ing̃on sa ang̃ay ug tacús onta.
Inestimable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabílhon ug higogmáon ing̃on sa tacús ug ang̃ay. * Ang díli cabílhan.
Inestimado. = Ang oalá pa pagabotáng̃an sa bili.
Inevitable. = Ang díli mahímo ng̃a pagapónggan, ang moábot gayód.
Inexactitud. = Pagcaoaláy pagtúman ug pagcahíngpit. * Ang díli maíng̃on.
Inexacto. = Ang coláng̃an sa pagcatóman ug pagcahíngpit.
Inexcusable. V. [Inevitable]. * Ang díli mahímo ng̃a ibalíbad.
Inexcusablemente. = Sa oaláy balíbar.
Inexausto. = Ang díli mahorót, ang díli maíti, matíti.
Inexistente. = Ang oaláy pagcamáo, ang díli mao.
Inexorable. = Ang díli mabóyoc ug mamahómoc sa mang̃a pagámpo ug mg̃a pagháng̃io. * Ang díli macóha sa hang̃io.
Inexorablemente. = Sa minatúod gayód, sa oaláy pagcasíbog sibog sa húna húna, sa polong ng̃a guisógo.
Inexperiencia. = Pagcaoaláy pagcaánad.
Inexperto. = Ang oalá maánad.
Inexpiable. = Ang díli mahímo ng̃a baydan.
Inexplicable. = Ang díli mahímo ng̃a isáyod ug iásoy.
Inexpugnable. V. [Inconquistable].
Inextinguible. = Ang díli mapálong. * Ang díli mahóman, matápus, ang madúgay uyámot.
Infacetismo. = Ang oaláy caang̃áyan sa pagpamólong ug sa pagsólat.
Infacundo. = Ang guicábsan sa mg̃a polong sa iang pagsoguílon. * Táuo sa diótay ng̃a mg̃a polong, mahilómon.
Infalibilidad. = Pagcadíli mahímo sa paglímbong ug ng̃a pagalimbóng̃an.
Infalible. = Ang díli mahímo ng̃a magalímbong ug ng̃a pagalimbóng̃an. * Matúod, sa oaláy doha doha.
Infaliblemente. = Sa pagcamatúod gayód, sa oaláy duha duha.
Infamacion. = Pagcacóha sa dong̃og, pagpacaólao.
Infamador. = Ang magapacaólao, ang magadáot ug magacóha sa dong̃og.
Infamante. = Idem.
Infamar. = Pagcóha, pagdáot sa dong̃og, sa maáyong ng̃alan, pagpacaólao.
Infamativo. V. [Infamador].
Infamatorio. = Idem.
Infame. = Ang oaláy dong̃og ng̃a maáyo, daótan, mang̃íl-ad, talamáyon, tacós ng̃a pasipád-an.
Infamemente. = Sa pagcadaótan, sa pagcang̃íl-ad.
Infamia. = Pagcacólang sa maáyong dong̃og. * Bohat ng̃a daótan, malágsot, mang̃íl-ad, pagcatampálas.
Infancia. = Pagcabótang, edad sa mg̃a báta hasta sa icapíto ca túig cutub sa ilang pagcaboótan, hasta sa pagsógod sa ilang boot. * Pagcasógod sa bisan onsa.
Infando. = Ang mang̃íl-ad uyámot. * Ang díli tacós ng̃a pagahisgótan.
Infanta. = Ang báta ng̃a babáye ng̃a oalá pa omábot sa icapíto ca túig. * Bisan quinsa sa mg̃a anac ng̃a [[155]]babáye, sa guintiayónan, sa mg̃a hari, ug bisan quinsa sa mg̃a asáoa sa mg̃a anac ng̃a laláqui sa hari.
Infantado. = Ang yota ng̃a hingsácpan sa pagcatagía sa mg̃a anac sa mg̃a hari.
Infante. = Ang báta ng̃a laláqui ng̃a oalá pa omábot sa icapíto ca túig. * Bisan quinsa sa mg̃a anac ng̃a laláqui, sa guintiayónan, sa mg̃a hari, ng̃a sonód sa pang̃ánay. * Ang soldado ng̃a oaláy cabayo.
Infantería. = Ang mg̃a soldados ng̃a oaláy mg̃a cabayo.
Infanticida. = Mamomonó sa mg̃a bátang diótay.
Infanticidio. = Pagcabonó, pagpatáy sa bisan cansang bátang diótay.
Infantil. = Ang nahatong̃ód sa edad sa pagcaoalá pay boot sa mg̃a báta.
Infanzon. = Táuo ng̃a mahál ng̃a guipagáoas sa hari sa mg̃a bohis, sa mg̃a tampo, ug sa obán pang mg̃a tolománon sa mg̃a guinsacópan.
Infanzonado. = Ang nahatong̃ód ug onay sa dagcóng táuo ng̃a infanzon.
Infanzonazgo. = Ang yota ng̃a caogalíng̃on ug ng̃a hingsácpan sa gahóm sa infanzon.
Infanzonía. = Pagcabótang, cahímtang sa infanzon.
Infatigable. V. [Incansable].
Infatigablemente. V. [Incansablemente].
Infatuar. = Pagpabóang sa bisan cansa.
Infaustamente. = Sa pagcalisód, sa pagcaanógon, sa pagcaaláot, sa pagcagóol.
Infausto. = Anógon, aláot. * Ang guicalísdan, guicayógtan.
Infaccion. = Pagcatacód.
Infectar. V. [Inficionar].
Infectivo. = Ang matácod, ang magapatacód.
Infecto. = Ang guitácdan.
Infecundidad. = Pagcalángday. * Pagcaoaláy pagbóng̃a, cacolían ng̃a magaólang sa pagbóng̃a sa mg̃a cahoy ug mg̃a tanóm, ug sa pagpang̃ánac sa mg̃a táuo ug sa mg̃a mananáp.
Infecundo. = Ang díli mobóng̃a. * Ang díli macagánac, macaglíoat.
Infelice. V. [Infeliz].
Infelicidad. = Pagcaanógon, pagcaaláot, calisód, cagóol, caháng̃ol.
Infeliz. = Anógon. * V. [Infausto]. * Hang̃ol. * Táuo ng̃a mahináyon sa maháoan ng̃a boot.
Infelizmente. V. [Infaustamente].
Inferior. = Ang anáa sa obus, sa ilálom. * Bisan onsang botang ng̃a diótay sa lain ng̃a botang, sacop, guinsacópan.
Inferioridad. = Pagcasácop. * Pagcaóbos. * Pagcabótang sa bisan onsang botang sa ilálom, sa obos sa lain ng̃a botang.
Inferir. = Paghúna húna sa bisan onsa tong̃ód sa mg̃a guinsóndan.
Infernal. = Ang nahatong̃ód ug ang caugalíng̃on sa impierno, sa espierno. * Daótan, mang̃íl-ad.
Infernar. = Paghócom sa bisan cansa sa impierno. * Pagsámoc, pagpasocó, pagpapong̃ót.
Ínfero. V. [Infernal].
Infestacion. = Pagpang̃óbat. * Pagcadáot, pagcatacód.
Infestar. = Pagtacód sa saquét, sa salot. * Pagdáot, pagpang̃óbat.
Inficionar. = Idem. * Pagdáot sa bisan cansa sa mg̃a daótan ng̃a pagtolón-an ug pagsámbag.
Infidelidad. = Pagcabórhi. * Pagcaoaláy Pagtóo sa mg̃a toloóhan sa mg̃a binoñágan. * Catilíngban sa mg̃a dioatáhan.
Infidencia. = Pagcaoaláy pagláom sa isigcatáuo. * Paglápas sa catongdánan ng̃a tacós pagatománon sa tong̃ód sa isigcatáuo. * Pagcabórhi. [[156]]
Infidente. = Borhíon, ang díli mobálos sa pagláom ng̃a guibótang canía.
Infiel. = Idem. * Dioatáhan.
Infielmente. = Sa pagcabórhi.
Infierno. = Impierno, espierno. * Lugar ng̃a pagasaquétan, sa oaláy catapúsan, sa mang̃a táuong daótan, pinilían. * Mg̃a casáquet sa mg̃a pinilían. * Lugar ng̃a guimpóyan sa mg̃a calág sa mg̃a táuo ng̃a matárong, ng̃a nang̃amatáy sila sa oalá mamatáy si Jesucristo ng̃a atong Guinóo, ug ng̃a guiholátan nila sa iang santos ng̃a pagábot. * Lugar ng̃a guicagóbtan, guibanháan, ng̃a guipang̃aoáyan, ug ang mao ng̃a paggobót ug pagáoay.
Infigurable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabotáng̃an sa dagoay ng̃a laoásnon.
Infíltracion. = Pagcahonób sa tobig, &c.
Infiltrarse. = Paghonób.
Ínfimo. = Ang nahamótang sa logar ng̃a obos caáyo. * Ang oláhi, ang catapúsan sa ng̃atanán, ang poit, poyát. * Ang labíng obos ug daótan sa bisan onsa.
Infinidad. = Pagcaoaláy catapúsan. * Pagcadághan, cadaghánan.
Infinitamente. = Sa pagcadáyon sa guihápon, sa pagcaoaláy catapúsan.
Infinito. = Ang díli matápus, macóbos, maóbos. * Ang dagcóan oyámot. * Cadaghánan, pagcadághan, daghánan.
Infirmar. = Pagcóha, pagóbos, pagcóbos sa gahóm, sa cosóg sa bisan onsa.
Inflacion. = Pagcabótod. * Pagpalábi labi.
Inflamable. = Ang masáyon masíga.
Inflamacion. = Pagcasíga. * Pagcahobág, pagcabótod, pagcalámhoy. * Pagcaínit sa húna húna, guican sa caísog sa mg̃a cailíbgon.
Inflamar. = Pagsíga. * Paghobág, pagbótod, paglámhoy. * Pagínit sa húna húna guican sa cosóg sa mang̃a cailíbgon.
Inflamatorio. = Ang macasíga, ang magapahobág.
Inflar. = Pagbótor. * Pagpalábi labi.
Inflativo. = Ang magapahótod.
Inflexibilidad. = Pagcagáhi sa bisan onsa, ng̃a díli mabalicó, mabalíquig, malíad, mabóyoc. * Pagcalíg-on sa húna húna, sa cásing cásing.
Inflexible. = Ang díli mabóyoc, mabalicó, malíad. * Ang malíg-on sa cásing cásing.
Inflexion. = Pagcabalíquig, pagcabalicó, pagcabóyoc, pagcalíad.
Influencia. = Paghilábot sa bisan onsa, pagsámbag, pagtámbag, paghópo, pagágda. * Ang grasia, ang pagtábang ng̃a guilólot sa Dios sa mg̃a calág.
Influir. = Idem hasta ang gracia. * Paglólot sa Dios sa iang santos ng̃a pagtábang, sa iang mg̃a hatag, sa mg̃a táuo.
Influjo. V. [Influencia].
Informacion. = Pagpaquigsáyod, pagpaquigásoy, pagcasósi, pagcasóquit. * Pagcasócna. * Pagásoy, pagsáyod, pagdayág.
Informador. = Ang magaásoy, magasáyod, magadayág.
Informal. = Ang díli mahamótang ing̃on sa guiásoy sa mg̃a tolománon, ing̃on sa batásan. * Táuo ng̃a díli malígdong, ng̃a díli maámbong, ng̃a díli magatóman sa iang ng̃a pagsáad, sa iang mg̃a polong.
Informante. V. [Informador].
Informar. = Asoy, sayod, hayag, dayág.
Informativo. V. [Informador].
Informe. = Casayódan ng̃a ihátag sa bisan cansa, sa tong̃ód sa bisan onsa ng̃a guipang̃otána. * Ang coláng̃an sa dagoay ng̃a quinahánglan onta.
Infortificable. = Ang díli mahímo ng̃a pagalig-ónon. [[156]]
Infortuna. = Palad ng̃a díli maáyo, guican sa gahóm sa mg̃a bitóon.
Infortunio. = Calisód, calisdánan, cagóol, pagcaanógon, pagcaaláot.
Infraccion. = Pagcalápas, pagcalípas, pagcasálang, pagcadíli pagtóman.
Infracto. = Ang malíg-on sa húna húna, sa cásing cásing, ang díli mabálhin, ang díli mabóyoc ug mamahómoc sa mg̃a pagháng̃io.
Infractor. = Ang magalápas, magalípas, magasálang, malipáson, masaláypon.
Infrascrito. = Ang mopirma sa obos, sa catapósan sa bisan onsa ng̃a solat.
Infraganti. V. [Fragante] (en).
Infrangible. = Ang díli mahímo ng̃a pagaboóng̃on, tipícon, tipácon, docdócon.
Infraoctava. = Ang unóm ca adlao ng̃a sacop sa octava sa mg̃a piesta sa Singbahán, gauas ang nahaúna ug ang catapúsan.
Infraoctavo. = Bisan onsang arláoa sa mg̃a octava.
Infrascripto. V. [Infrascrito].
Infringir. = Paglípas, paglápas.
Infructífero. = Ang díli mobóng̃a ug ang díli macagbóng̃a. * Ang oaláy polós, ang oaláy hingbancaágan.
Infructuosamente. = Sa oaláy polós, caposlánan.
Infructuoso. = Ang díli macapólos, ang oaláy polós.
Infrugífero. V. [Infructífero].
Ínfulas. = Dayan dayan ng̃a guibótang sa canhing tiempo sa olo sa mg̃a Padre sa mg̃a dioatáhan, ug sa mang̃a paghálad ng̃a guipanghálad nila sa ilang mang̃a dios dios. * Pagpalábi labi sa bisan cansa.
Infundado. = Ang oaláy himotáng̃an ug cahológan.
Infundir. = Paghólom. * Paglólot sa Dios sa mg̃a calág sa mg̃a táuo sa iang mg̃a grasia, mg̃a pagtábang ug mg̃a hatag.
Infusible. = Ang díli mahímo ng̃a pagatonáuon.
Infusion. = Pagcahólom. * Pagcabó-bo sa tobig ng̃a igabóñag sa pagaboñágan.
Ingenerable. = Ang díli mahímo ng̃a pagalioáton.
Ingeniar. = Paghúna húna, paggáma, paglaláng sa bisan onsa ng̃a bag-o, sa pagdáng̃at sa guitúyo, sa guipanghináot.
Ingeniatura. = Pagcalaláng ng̃a pagagamíton sa bisan cansa, arón macóha ang mg̃a caayóhan ng̃a guipanghináot.
Ingeniero. = Ang maálam maghúna húna sa pagdáng̃at sa tuyo nia. * Ang panday ng̃a magabóhat sa mg̃a máquina ug mg̃a casangcápan sa pagpang̃óbat sa mg̃a cota, mg̃a baluarte, mg̃a lantáuan, &c.
Ingenio. = Húna húna. * Táuo sa matalínis ng̃a húna húna. * Pagcalaláng sa bisan cansa sa pagcóha ug pagdáng̃at sa guipanghináot nia. * Bisan onsang máquina con capandáyan sa pagpang̃óbat ug sa pagsócol sa mg̃a caáoay. * Capandáyan ng̃a icatábas sa mg̃a librero sa papel ug sa mg̃a libro. * Trapiche, máquina sa pagpíga sa tobó.
Ingeniosamente. = Sa pagcalaláng, sa matalínis ng̃a húna húna.
Ingenioso. = Batid, ang may húna húna ng̃a matalínis.
Ingénito. = Ang oalá paglioáton. * Ang onay sa táuo.
Ingenuamente. = Sa pagcaháoan sa boot.
Ingenuidad. = Pagcaháoan sa boot, húna húna ng̃a maáyo.
Ingenuo. = Ang maháoan sa boot, ang mamólong̃ ing̃on sa anáa sa iang cásing cásing.
Ingerir. = Pagsolód sa usá ca botang sa lain ng̃a botang. * Pagsácop, paglócop. * Paghilábot sa bisan onsa ng̃a holosáyon, sa mg̃a paglális, &c.
Ingretar. = Pagsolód sa pinótol sa sang̃á sa usá ca cahoy sa lindog con sa sang̃á sa lain ng̃a cahoy. [[157]]
Ingina. = Apapáng̃ig.
Ingle. = Bolog.
Ingobernable. = Ang díli mahímo ng̃a pagaayóhon ug pagahóptan.
Ingratamente. = Sa pagcaoaláy pagtamód, sa pagcaoaláy balos ng̃a maáyo.
Ingratitud. = Pagcaoaláy pagtamód, pagcahigalaódan.
Ingrato. = Ang díli magatamód, ang díli mobálos sa mg̃a calóoy, higalaódan. * Ang díli maáyo sa mang̃a balatían.
Ingrediente. = Bisan onsa ng̃a isácot sa mg̃a tambal, sa mg̃a ilímnon, sa mg̃a calán-on, &c.
Ingreso. = Solórlan, sorlánan sa bisan asa. * Sinógdan. * Ang salapí ug bisan onsa ng̃a guidáoat sa bisan cansa, ug ng̃a may quinahánglan ng̃a ibótang sa mg̃a cuenta ng̃a ipaháyag nia.
Inhabil. = Ang coláng̃an sa caálam, ang oaláy quinaárman. * Ang díli tacós, ang oaláy pahanóngdan.
Inhabilidad. = Pagcaoaláy quinaárman. * Cacolían ng̃a onay sa bisan cansa sa pagtóman sa bisan onsang togon con opicio.
Inhabilitar. = Pagcóha sa opicio sa bisan cansa, tong̃ód cay díli sia macagtóman sa iang catongdánan. * Pagdilí sa gahóm ng̃a guitógot ng̃a daan sa bisan cansa, arón díli magaparáyon sa iang opicio con cahímtang.
Inhabitable. = Ang díli capóy-an, ang díli mahímo ng̃a pagapóy-an.
Inhabitado. = Ang oalá pagapóy-an.
Inherencia. = Pagcahiósa sa mg̃a botang ng̃a díli mahímo ng̃a pagabolágon.
Inherente. = Bisan onsa ng̃a botang ng̃a nahiósa sa lain ng̃a botang, sa díli mahímo ng̃a pagabolágon ug bahínon.
Inhibir. = Pagdilí sa usá ca hocom ng̃a magaparáyon sa paghósay ug pagsentensia sa bisan onsa ng̃a capolong̃ánan.
Inhonestamente. V. [Deshonestamente].
Inhonestidad. V. [Deshonestidad].
Inhonesto. V. [Deshonesto].
Inhumanamente. = Sa pagcabáng̃is, sa pagcapíntas.
Inhumano. = Mabáng̃is, mapíntas.
Inicial. = Ang nahaónang letra sa mg̃a polong, sa mg̃a bahin, &c.
Iniciar. = Pagdáoat sa bisan cansa sa pagcaambítan sa bisan onsa ng̃a tolománon ng̃a tinágo, pagásoy, pagsáyod canía niána, arón hibalóan nia.
Iniciativo. = Ang nacasógod, sinógdan sa bisan onsa.
Inicuamente. = Sa pagcadaótan uyámot.
Inicuo. = Daótan, mamomógos.
Inimaginable. = Ang díli mahímo ng̃a pagahúna hunáon.
Inimitable. = Ang díli mahímo ng̃a pagaaoáton, ng̃a ihóad, ng̃a panigíngnan.
Ininteligible. = Ang díli mahímo ng̃a sabóton, pagasáydan ug hibalóan.
Iniquidad. = Cadaótan ng̃a dagcó.
Injuria. = Polong con bohat ng̃a macadáot sa isigcatáuo con sa iang dong̃og. * Polong ug bohat ng̃a contra sa cataróng̃an.
Injuriador. = Ang magadáot sa isigcatáuo, mabalicáson, tigbalícas.
Injuriante. = Idem.
Injuriar. = Pagdáot sa isigcatáuo sa mg̃a bohat con sa mg̃a polong, pagbalícas.
Injurioso. V. [Injuriador].
Injusticia. = Bóhat ng̃a díli ang̃ay sa catarúng̃an.
Injusto. = Ang díli matárong, bisan onsa ng̃a díli ang̃ay sa catarúng̃an.
Inllevable. = Ang díli mahímo ng̃a antóson, pagailóbon. [[157]]
Inmaculadamente. = Sa pagcaólay, sa pagcapótli, sa pagcabóg-os, sa pagcaoaláy boling.
Inmaculado. = Ang oaláy boling, olay, potli, bog-os.
Inmanejable. = Ang díli mahímo ng̃a pagdoólan, pagahóptan, pagabatónan.
Inmarcesible. = Ang díli mahimo ng̃a pagalomíton.
Inmaterial. = Ang oaláy laoas, ang calágnon, ang espirituhánon.
Inmaterialidad. = Pagcaoaláy laoas.
Inmaturo. = Ang oalá mahínog.
Inmediacion. = Pagcadóol, pagcatopál.
Inmediatamente. = Sa pagcadóol. * Dihá dihá, sa madalí caáyo, guiláyon, carón carón, carón gayúd.
Inmediate. = Polóng ng̃a linatín: V. el anterior.
Inmediato. = Ang nadóol, ang díli halayó, harúul.
Inmedicable. = Ang oaláy tambal, sompa, ang díli mahímo ng̃a pagatambálon.
Inmemorial. = Ang daan, ang caráan caáyo, ang oaláy pagdómdom sa pagcasógod.
Inmensamente. = Sa Pagcaoaláy socod, sa pagcaoaláy catapúsan.
Inmensidad. = Pagcadíli mahímo ng̃a socdon, pagcaoaláy catapúsan: ang̃ay lamang sa Dios. * Cadaghánan, pagcadághan, daghánan. * Dagcóan, hatáas, halagpád oyámot.
Inmenso. = Ang díli mahímo ng̃a socdon, ang oaláy catapúsan, ang díli mahimo ng̃a sacpan ug locpon sa bisan diin: ang̃ay lamang sa Dios. * Ang dagcóan caáyo, cadaghánan, pagcadághan ng̃a tuod.
Inmensurable. = Ang díli mahímo ng̃a pagasócdon.
Inméritamente. = Sa oaláy pahanóngdan, sa oaláy cataróng̃an, sa díli tacos.
Inmérito. = Ang oaláy pahanóngdan.
Inmeritorio. = Idem.
Inmersion. = Pagcalomós, pagcasálom.
Inminente. = Ang magahólot, ang magahómot. * Ang madalí moábot, ang omalábot.
Inmobilidad. = Pagcaoaláy pagcalíhoc. * Pagcalíg-on sa mg̃a polong ug sa mg̃a húna húna.
Inmoble. = Ang díli malíhoc, ang díli mahimo ng̃a pagalihócon. * Malíg-on sa mg̃a húna húna, sa mang̃a polong, sa mg̃a pagbóot.
Inmoderacion. = Pagcaoláy casaráng̃an sa mg̃a bohat con sa mg̃a polong, pagcacápin con pagcacólang ba.
Inmoderadamente. = Sa pagcacólang con sa pagcacápin.
Inmoderado. = Táuo ng̃a capínan con coláng̃an sa iang mg̃a bohat ug mg̃a polong, ang oaláy casaráng̃an sa iang pagbóhat ug pagpamólong.
Inmodestamente. = Sa pagcaoaláy pagpogóng sa mang̃a cailíbgon. * Pagcaólag, pagcaláo-ay.
Inmodestia. = Idem excepto el sa.
Inmodesto. = Ang díli magapogóng sa mg̃a cailíbgon, ang díli magabántay sa iang pagsolóng ug mang̃a pagbóhat, arón mahamótang onta sa pagcaboótan. * Ang maólag, maláo-ay.
Inmolacion. = Pagcahálad sa pagpatáy ug sa pagpónggot sa mg̃a mananáp.
Inmolador. = Ang magahálad ug magapónggot sa mg̃a mananáp.
Inmolar. = Pagpónggot sa mg̃a mananáp ng̃a guipanghálad, ug bisan ng̃a táuo ang ihálad.
Inmoral. = Polong con bohat ng̃a díli ang̃ay, ng̃a batoc sa maáyong batásan ug pagtolón-an.
Inmoralidad. = Pagcadáot sa batásan. * Pagápas sa batásan ng̃a díli ang̃ay sa pagtolón-an sa mg̃a boótan, sa pagtolón-an sa Evangelio.
Inmortal. = Ang díli mamatáy. * Ang madógay uyámot.
Inmortalidad. = Pagcadíli mamatáy, pagcadógay uyámot, cadogáyan ng̃a hatáas caáyo. [[158]]
Inmortalizar. = Pagpatigáyon arón madúgay ug bisan onsa sa guihápon sa panomdóman sa mg̃a táuo.
Inmortificacion. = Pagcaoaláy pagsáquet, ug casaquét.
Inmoto. = Ang díli malíhoc, ang díli mabálhin sa lugar.
Inmovible. V. [Inmutable].
Inmudable. V. [Inmutable].
Inmueble. = Bisan onsang caayóhan ng̃a díli malíhoc, mg̃a baláy, mg̃a baol, &c.
Inmundicia. = Hugao, cahogáoan, sagbot, tae, iti. * Pagcaólag, pagcaláo-ay.
Inmundo. = Hugáoan, sagbótan. * Ang guidilí sa mg̃a judíos sa ilang batásan.
Inmune. = Ang nagáoas, ang nahamísic sa bisan onsang tolománon.
Inmunidad. = Pagcagáoas sa bisan onsang catongdánan. * Pagtógot sa mg̃a ponóan arón díli onta ipagóa sa mg̃a Singbahán ang mg̃a saláan ng̃a managdang̃óp dihá.
Inmutabilidad. = Pagcabótang sa bisan onsa ng̃a díli mabálhin.
Inmutable. = Ang díli mabálhin.
Inmutacion. = Pagcabálhin, pagcaláin.
Inmutar. = Pagbálhin, pagláin sa bisan onsa.
Inmutativo. = Ang magabálhin, ang magapaláin.
Innato. = Bisan onsa ng̃a onay sa táuo, sa mananáp, &c.
Innavegable. = Dagat con sacayán ng̃a díli casáquian, ng̃a díli mahímo ng̃a pagasáquian.
Innecesario. = Ang díli quinahánlan, ang oaláy quinahánglan.
Innegable. = Ang matúod ng̃a dayág caáyo, ang díli mahímo ng̃a ilimód.
Innoble. = Ang díli mahál, ang díli hamíli.
Innocuo. = Ang magadáot.
Innominado. = Ang oaláy ng̃alan ng̃a caogalíng̃on.
Innovacion. = Pagcabág-o sa bisan onsa.
Innovador. = Ang magabóhat sa bisan onsa ng̃a bag-o, ang magasógod sa bag-ong batásan.
Innovar. = Pagbág-o sa bisan onsa. * Pagbálhin, pagpaláin sa bisan onsang batásan, tolománon, &c.
Innumerabilidad. = Pagcadághan, cadaghánan ng̃a guilabíhan.
Innumerable. = Ang oaláy isip, ang díli mahímo ng̃a isípon, ihápon.
Innumerablemente. = Sa pagcaoaláy isip, ihap.
Inobediencia. = Pagcasóqui, pagcasócol, pagcaoaláy pagsógot, pagcasocuáhi.
Inobediente. = Ang díli musógot, soquíhan, masinocólon.
Inobservancia. = Pagcaoaláy pagtóman, pagcalípas, pagcalápas, pagcasálang.
Inobservante. = Ang díli magatóman, ang magalípas, magalápas, magasálang.
Inocencia. = Pagcaoláy salá. * Pagcaháoan sa boot, sa cásing cásing.
Inocente. = Inosente, ang oaláy salá. * Táuo sa maháoan ng̃a boot. * Ang masáyon pagalimbóng̃an ug pagaólo olóhan. * Ang báta ng̃a oalá pay boot, ng̃a diótay pa.
Inocenton. = Ang masáyon pagalimbóng̃an ug olo olóhon.
Inoculacion. = Pagcabacuna, pagcatacód sa boti.
Inoculador. = Ang magapatacód sa buti, ang magabacuna.
Inocular. = Pagbacuna, pagtacód sa boti.
Inodoro. = Ang oaláy bahó.
Inofensivo. = Ang díli macadáot.
Inoficioso. = Ang magabóhat sa díli ang̃ay sa batásan, sa mg̃a leyes.
Inopinadamente. = Sa ahat, sa calit, sa oalá húna hunáon ug paabóton, sa coláhao. [[158]]
Inopinado. = Idem.
Inoportuno. = Polong con bohat ng̃a díli macaígo, ng̃a guiíng̃on ug guibóhat sa tiempo ng̃a díli ang̃ay.
Inordenadamente. = Sa pagcabóloc, sa pagcasácot.
Inordenado. = Ang oalá mahósay, ang nagobót, ang nabóloc, ang nasácot.
Inordinado. = Idem.
Inquietador. = Ang magasámoc.
Inquietamente. = Sa pagcasámoc, sa pagcalíhoc.
Inquietar. = Pagsámoc.
Inquieto. = Samócan, ang magalíhoc caáyo, ang díli mopoyó ug mahamótang.
Inquietud. = Pagcasámoc, pagcalíhoc, pagcaaling̃ása, pagcaoaláy pagcabótang ng̃a maáyo. * Pagcagobóc, pagáoay.
Inquilinato. = Pagcaábang, gahóm sa nagaábang sa tong̃ód niádto ng̃a guiabáng̃an.
Inquilino. = Ang nagaábang sa bisan onsa yota, baláy, sacayán, &c.
Inquina. = Domót, daótan ng̃a pagbóot.
Inquinar. = Pagtacód.
Inquiridor. = Ang nagapaquisáyod, nagapaquigásoy, nagasósi, nagasóquit, nagasócna.
Inquirir. = Sayor, asoy, sosi, socna, soquit.
Inquisicion. = Pagpaquigásoy, pagpaquigsáyor, pagsósi, pagsóquit. * Hocmánan sa Singbahán sa pagbárlong ug pagcastigo sa mg̃a saláan contra sa Pagtóo sa mg̃a cristianos.
Inquisidor. = Hocom sa Singbahán ng̃a nahilábot sa mg̃a salá ug sa mg̃a saláan contra sa Pagtóo ug sa mg̃a tinohan sa mg̃a binoñágan.
Insaciabilidad. = Pagcaoaláy pagcabósogug pagcaponó.
Insaciablemente. = Sa pagcaoaláy pagcabósogug ug pagcaponó.
Insacular. = Pagsolód sa poyo poyo sa papel sa ng̃alan sa mg̃a táuo ng̃a guinatórlo sa mg̃a opicio sa longsod.
Insalubre. = Ang contra sa quinabóhi, ang macadáot sa maáyong quinabóhi.
Insanable. = Ang díli matámbal, ang díli mahímo ng̃a pagatambálon.
Insania. = Cabóang, pagcabóang.
Insano. = Boang.
Inscribir. = Paglíloc sa mg̃a letra sa mg̃a tombága, sa mg̃a bató, &c., arón mahabílin hasta sa dogay sa panomdóman sa mg̃a táuo bisan onsa ng̃a bantógon.
Inscripcion. = Bisan onsang solat ng̃a guilíloc sa bató, sa tombága, &c.
Insculpir. V. [Esculpir].
Insecto. = Mananáp ng̃a diótay ng̃a oaláy dugó, mg̃a bocóg ug cásing cásing.
Insenesencia. = Pagcadíli matigúlang.
Insensatez. = Pagcacoliró pagcabóang boang, pagcahóng̃og, pagcabóng̃og.
Insensato. = Boang boang, coláng̃an sa boot, coliró, hong̃og, bong̃og.
Insensibilidad. = Pagcaoaláy pagbáti. * Pagcagáhi sa cásing cásing.
Insensible. = Ang díli mobáti ang guipógdao, ang guicaoád-an sa boot, sa mg̃a balatían. * Ang guicagahían sa cásing cásing ng̃a díli sia malóoy, magapoáng̃od.
Insensiblemente. = Sa pagcaánam anam. * Sa pagcaoaláy pagbáti.
Inseparabilidad. = Pagcaoaláy pagcabólag. * Pagcabáhin.
Inseparable. = Ang díli mahímo ng̃a pagabolágon, pagabahínon.
Inseparablemente. = Sa pagcadíli mabólag ug mabáhin sa pagcaobán guihápon.
Insepulto. = Minatáy ng̃a oalá ilobóng.
Insercion. = Pagcasácop. [[159]]
Insertar. = Pagsácop, paglócop pagsolód sa usá ca botang sa lain ng̃a botang.
Inservible. = Ang oaláy bale, ang díli magapolós.
Insidia. V. [Asechanza].
Insidiador. = Ang magalímbong, ang magalaláng.
Insidiar. = Paglímbong, paglaláng sa pagdáot sa isigcaíng̃on.
Insidiosamente. = Sa pagcalaláng.
Insidioso. = Ang magalímbong, ang magalaláng sa pagdáot sa isigcaíng̃on.
Insigne. = Bantógon, banságon, cating̃aláhan, hibólng̃an.
Insignia. = Timáan, tanda. * Bandela, laráoan ng̃a nahatong̃ód sa bisan onsang cofradía.
Insignificante. = Ang oaláy hingtóndan, ang oaláy cahológan.
Insinuacion. = Pagcasambíng̃ay. * Pagcahísgot sa bisan onsa sa ibábao lamang. * Pagcaháyag, pagcadayág sa bisan onsang camatoódan sa hingtóngdan ng̃a hocom, arón masáyod sia ug magasentensia.
Insinuar. = Pagsambíng̃ay. * Paghísgot sa bisan onsa sa ibábao lamang, sa mg̃a hamóbong polong. * Pagháyag, pagdayág sa mg̃a camatoódan sa matúod ug hingtóngdan ng̃a hocom, arón masáyod ug magabóot sia. * Pagángcon pagcábig sa cabobót-on sa lain, sa iang maáyong boot.
Insipidez. = Pagcaoaláy lalím ug lamí.
Insípido. = Ang oaláy lamí ug lalím. * Ang oaláy caang̃áyan.
Insipiencia. = Pagcaoaláy caálam, pagcacólang sa quinaárman. * Pagcacólang sa boot, pagcabóang boang.
Insipiente. = Coláng̃an sa caálam, sa quinaárman. * Coláng̃an sa boot, boang boang.
Insistencia. = Pagcalíg-on. * Pagcadáyon, pagcaópod opod.
Insistir. = Pagópod opod, pagósob osob. * Pagdáyon sa guihúna húna, sa maong buhat, sa maong polong, &c.
Insito. = Ang onay sa bisan onsa, ang caogalíng̃on.
Insociable. = Borong, boquírnon, ang díli boot moobán obán sa isigcatáuo, ang magalícay sa pagobán sa isigcaíng̃on.
Insocial. = Idem.
Insolacion. = Saquét ng̃a guican sa dagcóng caínit sa adlao.
Insolar. = Pagbólad sa bisan onsa, arón mamalá ug maláya. * Pagbáti sa saquét guican sa dagcóng caínit sa adlao.
Insoldable. = Ang díli mahímo ng̃a soldahon, ng̃a itápot. * Sayóp con salá ng̃a oalá nay sompa, ng̃a díli na matámbal ng̃a guihanáycan na.
Insolencia. = Buhat ng̃a agui sa pagcatampálas. * Pagcaoaláy caólao, pagcacólang sa pagtáhod ug pagtahá.
Insolente. = Tampalásan. * Palábi labíhon. * Táuo ng̃a oaláy caólao, ng̃a colang sa pagtáhod ug pagtahá.
Insólidum. = Sa pagcatibúoc. * Sa pagcahiósa.
Insólito. = Ang mahatábo sa talágsa da, díli sa masóbsob.
Insolvencia. = Pagcadíli mahímo sa pagbáyad, pagcaoaláy icabáyad.
Insolvente. = Ang oaláy icabáyad, ang díli macabáyad.
Insomne. = Ang natúcao, ang nahócao, ang díli macatólog.
Insomnio. = Pagcatócao, pagcahócao, pagcaoaláy católog.
Insondable. = Ang díli mahímo ng̃a sondáhon, ng̃a pagatoquíbon. * Ang díli mahímo ng̃a sabóton ug hibalóan.
Insonoro. = Ang oaláy ting̃og.
Insoportable. = Ang díli mahímo ng̃a antóson ug pagailóbon. * Ang macasámoc, macasocó ug macapong̃ót. [[159]]
Inspeccion. = Pagcatán-ao, pagcasolóng, pagcalí-li.
Inspeccionar. = Tan-ao, solóng, li-li, sayod, asoy, susi.
Inspector. = Ang magatán-ao, ang magasolóng, magalí-li. * Ponóan sa mg̃a soldados.
Inspiracion. = Pagcahórac, pagcaguinháoa dapit sa solód. * Pagcatógot ug pagcalólot sa Dios sa iang gracia, sa iang mg̃a paghónghong ug pagtábang, sa mg̃a calág sa mg̃a táuo. * Bisan onsa ng̃a moábot sa húna húna, sa ahat, sa calit lamang.
Inspirar. = Paghódac, pagguinháoa dapit sa solód. * Pagtógot ug paglólot sa Dios sa iang mg̃a gracia, mg̃a pagtábang ug mg̃a paghónghong, sa mg̃a calág sa mg̃a táuo.
Instabilidad. = Pagcacólang sa pagcalíg-on, pagcabolobálhin.
Instable. = Ang magabolobálhin, ang oaláy calig-ónan, ang oaláy malíg-on ng̃a pinoyánan.
Instalacion. = Pagcahátag sa opicio, con sa cahímtang.
Instalar. = Paghátag sa bisan cansa sa opicio con cahímtang.
Instancia. = Pagcaósob, pagcaópod sa pagháng̃io, sa pagpang̃amóyo.
Instantáneamente. = Sa pagcalágmit, sa pagcadalí caáyo, dihá dihá, sa usá ca pagpíloc sa matá.
Instantáneo. = Ang madúgay sa macariót lamang, ang malágmit uyámot.
Instante. = Ang moháng̃io, ang mang̃amóyo pagópod. * Macariót lamang, ang usá ca pagpíloc sa matá.
Instantemente. V. [Instantáneamente].
Instar. = Pagósob osob sa pagháng̃io, pagpang̃amóyo sa pagópod opod. * Pagdalí sa pagbóhat sa bisan onsa.
Instauracion. = Pagcabág-o, pagcaláin, pagcaósob, pagcaópod.
Instaurar. = Pagbág-o, pagláin, paósob, pagópod.
Instigacion. = Pagtóyo, pagcalógos.
Instigador. = Toyo, logos, pagágda, pagsámbag sa pagbóhat sa bisan onsa.
Instigar. = Ang magatóyo, ang magalógos.
Instilacion. = Pagcatólo, pagcadalígdig.
Instilar. = Pagtólo, pagdalígdig sa mahínay hinay caáyo.
Instinto. = Cabtáng̃an ng̃a onay ug quinaía sa mang̃a mananáp, sa pagbólong sa ilang mg̃a quinahánglan, sa pagáyad sa magadáot caníla, ug sa pagíla, ug sa paglícay sa díli nila hiílhan. * Paghónghong sa Dios ng̃a Espíritu Santo sa mg̃a calág sa mg̃a táuo. * Pagcalíhoc ng̃a ahat ug calit sa mg̃a húna húna sa mg̃a táuo, sa pagbúhat sa bisan onsa.
Institor. V. [Factor].
Institucion. = Sa pagcatíndog pagcasógod sa bisan onsa. * Pagcatórlo, pagcatóon, pagcabáton, pagcahópot. * Pagcahátag sa mg̃a cura sa ilang curato.
Instituir. = Pagtíndog sa bisan onsa, sa colegio Universidad, &c. Pagpasógod sa bisan onsa. * Pagtórlo, pagtúon, pagbáton, paghópot. * Pagsógo, pagbóot.
Instituta. = Catilíngban ng̃a lactod sa mg̃a leyes, sa batásan ng̃a guibóhat sa sogo sa hari ng̃a si Justiniano.
Instituto. = Tolománon. * Tuyo, hingtóngdan sa bisan onsa.
Instruccion. = Pagcatóon.
Instructivo. = Ang silbi sa pagtúon.
Instructor. = Ang magatórlo, ang magatóon.
Instruir. = Pagtúon, pagtórlo. * Pagásoy, pagsáyor, pagpaíla. * Pagsógod ug pagbóhat sa camatoódan ing̃on sa batásan, ing̃on sa nahamótang sa mg̃a tolománon sa mg̃a leyes.
Instrumental. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a tolónggon sa música. * Ang nahatong̃ód sa mg̃a sólat ug camatuóran. [[160]]* Cadaghánan sa mg̃a tolónggon sa música.
Instrumentista. = Ang mg̃a músico ng̃a magatáihop sa tolónggon, ang may tolónggon. * Ang magabóhat sa mg̃a tolónggon ug sa mg̃a capandáyan.
Instrumento. = Capandáyan, ibóhat, icabóhat, igabóhat sa bisan onsa. * Solat, camatoódan sa pagcamatúod sa bisan onsa.
Insuave. = Ang díli maáyo sa mg̃a balatían.
Insubordinacion. = Pagcaoaláy pagsógot, pagcasóqui, pagcasócol.
Insubordinado. = Soquíhan. * Masinocólon, ng̃a díli boot magsógot, loog.
Insubsistencia. = Pagcaoaláy pagcabótang ng̃a malíg-on.
Insubsistente. = Ang oaláy calig-ónan, ang oaláy pagcabótang ng̃a pirme.
Insudar. = Pagbóhat sa bisan onsa sa minatúod caáyo, sa masingcámot, sa dagcóng cacógui.
Insuficiencia. = Pagcadíli mahímo.
Insuficiente. = Ang díli paígo, ang díli paárang.
Insufrible. = Ang díli arang antóson, ilóbon.
Insufriblemente. = Sa pagcadíli maántos, maílob.
Insular. V. [Isleño].
Insulsamente. = Sa pagcaoaláy lamí, pagcatáb-an.
Insulsez. = Pagcatáb-an pagcaoláy lamí. * Pagcaoláy caang̃áyan.
Insulso. = Matáb-an, coláng̃an sa lamí. * Ang oaláy caang̃áyan.
Insultador. = Ang magatúyo, magasólong.
Insultar. = Pagtúyo, pagsólong.
Insulto. = Pagtúyo, pagcatúyo. * Pagcadámag, pagcadósmog ng̃a ahat, calit. * Casaquét ng̃a ahat, capógdao.
Insuperable. = Ang díli arang daúgon.
Insupurable. = Ang díli mahímo ng̃a hurton. * Nana, dugó, &c., sa hobág, &c., ng̃a díli macaágui.
Insurgente. = Ang mialsa, ang misócol sa mg̃a ponóan.
Insurreccion. = Pagcaálsa, pagcagobóc, pagcasócol sa mg̃a ponóan.
Insureccionar. = Paghópo, pagágda, pagsámbag sa mg̃a táuo arón manóqui ug managsócol sa mg̃a ponóan.
Insustancial. = Ang oaláy polós, ang sa diótay ng̃a bale.
Intacto. = Ang oalá cobílon ug hicápon. * Ang olay. * Ang oalá pahilábtan.
Intachable. = Ang díli arang saoáyon.
Intangible. = Ang díli arang hicápon ug cobílon.
Integral. = Bisan onsang bahin sa bisan onsa, sa usá ca tibúoc.
Integralmente. = Sa pagcahíngpit, sa pagcatúman.
Íntegramente. = Idem.
Integrante. V. [Integral]. * Ang macahíngpit, macatúman, macaponó.
Integrar. = Pagponó, paghíngpit, pagtúman.
Integridad. = Pagcahíngpit, pagcatóman. * Pagcaólay, pagcabóg-os. * Pagcaháoan sa boot. * Cataróng̃an.
Íntegro. = Tibúoc, ang oalá coháan sa iang mang̃a bahin. * Matárong.
Inteleccion. = Pagcasábot.
Intelectivo. = Ang may gahóm sa pagsábot.
Intelectual. = Ang nahatong̃ód sa ihibaló.
Inteligencia. = Gahóm sa pagsábot, sa paghibaló. * Pagcaíla, pagcasábot. * Pagcabátir, pagcaálam. * Pagcasábot sa mg̃a húna húna ng̃a tinágo sa mang̃a táuo. * Bisan onsa ng̃a espirituhánon, calág, Ángeles, &c.
Inteligenciado. = Ang guisáydan, ang nasáyod, ang nahibaló.
Inteligente. = Quinaarmánon, mang̃ialáman, ang maálam. [[160]]
Inteligible. = Ang masáyon sabóton.
Inteligiblemente. = Sa pagcaásoy, sa pagcasáyor, sa pagcadayág.
Intemperadamente. = Sa pagcaoaláy casaráng̃an.
Intemperancia. = Pagcaoaláy casaráng̃an.
Intemperie. = Pagcaláin sa tiempo, pagcaínit, pagcatúgnao, pagcaháng̃in, &c., ng̃a dagcó.
Intempestivamente. = Sa pagcadíli maígo, sa pagcadíli tiempo, túig.
Intempestivo. = Polong con bohat ng̃a díli macaígo sa maáyong tiempo, sa ang̃ay ng̃a túig.
Intencion. = Tuyo, pagbóot.
Intencionadamente. = Sa tinóyo, sa pagcatinúyo.
Intencionado. = Ang may tuyo.
Intencional. = Ang nahatong̃ód sa mg̃a pagbóot sa calág.
Intendencia. = Pagcabántay, pagcahópot, pagcaalíma sa bisan onsa. * Yota ng̃a hingsácpan sa gahóm sa ponóan ng̃a guing̃álan ug intendente. * Opicio con pagcahímtang sa intendente.
Intendenta. = Ang asáoa sa intendente.
Intendente. = Ang nahaónang ponóan sa usá ca provincia ng̃a magabántay, magahópot, modáoat ug magagasto, somála sa mg̃a quinahánglan, sa salapí sa hari con sa Guinharían.
Intensamente. = Sa pagcabáscog.
Intension. = Pagcabáscog, pagcacosóg. * Pagcadacó sa cosóg sa mg̃a cailíbgon.
Intenso. = Ang mabáscog caáyo.
Intentar. = Pagtóyo, pagíbog, pagpanghináot.
Intento. V. [Intencion]. * Ang guitúyo.
Intentona. = Tuyo ng̃a catahápan.
Intercadencia. = Pagcadíli magsáma sa mg̃a pagólpot sa pulso, sa mg̃a batásan sa mg̃a táuo ug sa ilang mg̃a húna húna ug mg̃a pagbóot.
Intercalacion. = Pagcasácot, pagcatáod sa usá ca botang sa talioála sa obán ng̃a mg̃a botang.
Intercalar. = Pagsácot sa usá ca botang sa talioála sa obán ng̃a mg̃a botang, pagtalioála, pagólang.
Interceder. = Pagháng̃io, pagámpo, pagpang̃amóyo, pagpang̃aliópo sa usá ca táuo, arón macacóha sa pagpasáilo sa lain ng̃a táuo, ug arón macadáng̃at ang guilabánan sa iang guitúyo ug guipanghináot.
Interceptar. = Pagcóha sa bisan onsa sa oalá pa omábot sa hingtóngdan ng̃a lugar.
Intercesion. = Pagháng̃io, pagámpo, pagpang̃amóyo, pagpang̃aliópo, paglában.
Intercesor. = Ang magalában, manlalában, tomalábang.
Intercolumnio. = Ang lugar ng̃a calang sa durúha ca columnas.
Intercostal. = Ang anáa sa talioála sa mg̃a gosóg.
Intercutáneo. = Ang anáa sa talioála sa onód ug sa panit.
Interdecir. = Pagdíli.
Interdiccion. = Pagcadíli.
Interes. = Polós, caposlánan. * Ang bili sa bisan onsa. * Caayóhan, pohónan, bahándi.
Interesado. = Ang may caíbog sa bisan onsa. * Ang mahagógma caáyo sa salapí.
Interesante. = Ang may polós, ang macapolós.
Interesar. = Pagcóha sa polós sa bisan onsa. * Paghilábot sa mg̃a holosáyon sa lain, maíng̃on ng̃a sa mg̃a holosáyon ng̃a caogalíng̃on.
Interesencia. = Pagcaatóbong sa bisan diin, pagcatámbong.
Interesente. = Ang nagaatóbang, ang nagatámbong.
Interinamente. = Sa pagcasalíli, sa pagcaalíli.
Interinidad. = Pagcasalíli, pagcaalíli.
Interino. = Ang nagasalíli, ang nagaalíli, ang nagabóhat sa bisan onsa sa tong̃ód sa lain, sa pagcaoalá sa lain. [[161]]
Interior. = Ang anáa sa dapit sa solód, sa halálom caáyo. * Ang anáa sa calág.
Interioridades. = Mg̃a soguílon, mg̃a paglális lalís, mg̃a pagsábot ng̃a caogalíng̃on ug tinágo, sa mg̃a caobánan ug sa mg̃a sacop sa tagsa ca panimaláy.
Interiormente. = Sa solód, sa halálom. * Sa húna húna ng̃a caogalíng̃on.
Interlineal. = Ang guisólat sa talioála, sa calang sa mg̃a dalan sa mg̃a solat.
Interlocucion. = Soguílon ng̃a pagabános banósan sa doróha, con capin ba ca táuo, pagsolosámbag sa soguílon.
Interlocutor. = Ang nagasoguílon sa bisan cansa. * Ang mamólong sa ng̃álan sa lain. * Bisan quinsa sa mg̃a táuo ng̃a nanagsoguílon, nagacagóla, nagasólte.
Interlocutorio. = Paghócom ng̃a muóna sa oláhing sentencia, sa oalá pa matibáoas ang paghócom, ang capolong̃ánan.
Interlunio. = Cadogáyan sa tiempo ng̃a díli maquíta ang bulan sa pagcabág-o nia.
Intermediar. = Pagtalioála sa usá ca botang sa lain ng̃a mg̃a botang.
Intermedio. = Ang anáa sa talioála. * Pagcadógay, cadogáyan cutub sa usá ca bóhat hasta sa lain ng̃a bohat. * Ang sayáo, ang música, &c., ng̃a calang sa mg̃a pagbóhat sa mg̃a dula.
Interminable. = Ang díli matápos.
Intermision. = Pagcaóndang, pagcaárang sa pagbóhat sa bisan onsa.
Intermitencia. = Pagcaóndang, pagcahóas sa hilánat con sa lain ng̃a saquét ng̃a modósmog pagópod.
Intermitente. = Ang moarang ug moósob pagópod.
Intermitir. = Pagóndang, pagárang sa bisan onsa.
Internacion. = Pagcasolód.
Internar. = Pagdála sa bisan onsa sa solód sa yota, pagsolód. * Pagsósi ug maáyo sa bisan onsa. * Pagsáyor sa mg̃a húna húna ng̃a tinágo sa lain.
Interno. V. [Interior].
Internodio. = Ang calang sa talioála sa dohá ca balígtos.
Internuncio. = Ang mamólong sa ng̃alan sa lain. * Padre ng̃a dagcóng táuo, ug bisan ng̃a díli Padre, ng̃a magasalíli sa sinógo sa Santos ng̃a Papa.
Interpelar. = Pagpang̃ilába, pagpaquigtábang, pagdang̃óp sa lain. * Pagháng̃io, paglógos, arón matóman ang mg̃a sogo.
Interpolacion. = Pagcasácot sa usá ca botang sa talioála sa obán ng̃a mg̃a botang. * Pagóndang, pagárang pacaóndang sa bisan onsa.
Interpolar. = Pagsácot, pagtalioála sa usá ca botang sa obán ng̃a mg̃a botang. * Pagóndang, pagárang sa bisan onsang bohat.
Interponer. = Idem hasta pagóndang. * Pagpaquíta, pagpaatóbang sa manlalában.
Interposicion. V. [Interpolacion] hasta pagcaárang. * Pagcalában sa bisan cansa.
Interpósita persona. = Táuo ng̃a magasalíli, magaalíli sa lain, ang magabóhat sa bisan onsa sa ng̃alan sa lain.
Interpretacion. = Pagcalóas, pagcahóad. * Pagcaásoy, pagcasáyor, pagcahóbad.
Interpretador. = Maghohóad, manlolóas. * Dalobása, ang magaásoy, magasáyod.
Interpretante. = Idem.
Interpretar. = Pagásoy, pagsáyor sa bisan onsang solat con polong sa halálom ng̃a cahológan, ug ng̃a malisór pagasabóton. * Paghóad, paglóas sa usá ca pinamólong sa lain ng̃a pinamólong.
Intérprete. V. [Interpretador]. * Bisan onsa ng̃a magapaháyag ug magapadayág sa anáa sa caogalíng̃on ng̃a calág ug cásing cásing. [[161]]
Interregno. = Pagcadógay, cadogáyan sa tiempo sa pagcaoaláy hari sa usá ca Guinharían.
Interrogacion. = Pagpang̃otána, socna, tocso. * Timáan ng̃a guibótang sa mg̃a solat, con mang̃otána ugáling ang nagasólat.
Interrogante. = Ang nang̃otána, ang nagasócna, nagatócso: V. [el anterior] desde timáan.
Interrogar. V. [Preguntar].
Interrogatorio. = Mg̃a pagpang̃otána, mg̃a tocso, mg̃a pagsócna.
Interrupcion. = Pagcaólang sa bisan onsa.
Interrumpir. = Pagólang sa pagparáyon sa bisan onsa.
Intersecarse. = Pagbalábag, pagcóros sa duhá ca barlis.
Intersticio. = Pagcabólag sa diótay ng̃a calang sa talioála sa dohá ca laoas, ug sa mg̃a bahin sa bisan onsa. * Pagcadógay, cadogáyan sa tiempo ng̃a guisógo sa mg̃a tolománon sa Singbahán, cutub sa usá ca pagorden hasta sa sumunód ng̃a orden sa mg̃a Padre.
Intervalo. = Caoláng̃an, quinaláng̃an, caláng̃an, calang, olang, quinaoláng̃an.
Intervencion. = Pagcahilábot.
Intervenir. = Paghilábot. * Paglában, pagtábang.
Interventor. = Ang mahilábot sa bisan onsa ng̃a bohat.
Interyacente. = Ang anáa sa talioála.
Intestado. = Ang namatáy sa oála magbóhat sa testamento sa paghósay ug pagtógon sa iang cabílin.
Intestino. = Ang anáa sa solód sa laoas. * Tináe ng̃a nalicó licó caáyo, ng̃a pagasórlan sa quináon sa guícan na sa cotó cotó, ug ng̃a mao opód ng̃a alaguían sa hugao, sa táe.
Intimacion. = Pagcasáyor, pagcaásoy, pagpahibaló.
Íntimamente. = Sa pagcahigála caáyo.
Intimar. = Asoy, sayor, pagpahibaló. * Pagsolód sa usá ca botang sa solód sa lain ng̃a botang, sa mg̃a bohóng diótay. * Pagábian, paghigála sa minatúod.
Intimatorio. = Bisan onsang sulat ng̃a guibotáng̃an sa pagbóot ug pagsúgo sa mg̃a hocom, sa mg̃a ponóan.
Intimidad. = Pagcaábian, pagcahigála sa minatúod caáyo.
Intimidar. = Pagpahárloc, pagpatálao.
Íntimo. = Ang sa solód. * Abian, higála ng̃a tuod.
Intitular. = Pagbótang, pagsólat sa ng̃alan sa mg̃a libro ug sa lain ng̃a sulat. * Paghing̃álan.
Intolerabilidad. = Pagcadíli maántos, maílob.
Intolerable. = Ang díli arang antóson, ang díli mahímo ng̃a pagailóban.
Intolerancia. = Pagcaoaláy pagántos.
Intolerante. = Ang díli magaílob ug magaántos.
Intonso. = Bohócan, bochan, ang oalá pagaguntíng̃an sa bohóc. * Borong, cabós, ang guicábsan sa quinaárman.
Intramuros. = Sa solód sa cota, sa longsod, sa ciudad.
Intransitable. = Ang dalan, ang lugar ng̃a díli mahímo ng̃a pagaaguían.
Intrasmutabilidad. = Pagcaoaláy pagcabálhin.
Intrasmutable. = Ang díli mabálhin, ang díli arang balhínon.
Intratable. = Ang díli mahímo ng̃a pagahilábtan, pagahúptan. * V. [Intransitable]. * Táuo sa magáhing húna húna, sa daótan ng̃a gaoi, ng̃a díli maáyo ng̃a pagasoltíhan ug pagadoólan.
Intrépidamente. = Sa pagcaoaláy cahárloc ug catálao.
Intrepidez. = Pagcaoaláy cahárloc ug catálao, gahóm, caísog sa cásing cásing, sa mg̃a cadaótan ug mg̃a catahápan. * Pagcaoaláy pagmátng̃on ug paghúna húna.
Intrépido. = Cásing casíng̃an. * Ang díli matálao ug mahárloc. * Ang mahanáyac sa pagpamólong ug sa pagbóhat sa oalá pamatng̃ónon ug húna hunáon ug maáyo. [[162]]
Intriga. = Pagcalaláng, pagpatigáyon sa hilom, sa tinágo, sa pagdáng̃at sa guitúyo ug sa guipanghináot.
Intrigante. = Malaláng̃on.
Intrigar. = Paglaláng. * V. [Intriga] desde pagpatigáyon.
Intrincable. = Ang arang pagagóbton, ang masáyon mabóloc ug masácot.
Intrincacion. = Pagcagobót, pagcasácot, pagcabóloc.
Intrincadamente. = Sa pagcabóloc, sa pagcagobót, sa pagcasácot.
Intrincar. = Sacót, gobót, boloc.
Intrínsecamente. = Sa solód, sa caogalíng̃on ng̃a húna húna.
Intrínseco. V. [Interior].
Introduccion. = Pagcasolód, pagcasóol, pagcasócsoc. * Pagcaábian, pagcahigála. * Pagcaándam, pagcatagána sa pagbóhat sa bisan onsa.
Introducir. = Solód, sool, socsoc. * Pagpasógod, pagbatásan sa bisan onsa. * Paghilábot sa díli onta catongdánan.
Introductor. = Ang magasolór ug magapasolód.
Intróito. = Sinógdan sa bisan onsa. * Nahaónang pang̃adyéon sa Padre ng̃a nagamisa, sa dihá na sia sa tiílan sa altal.
Intrusion. = Pagcadáoat sa oficio, sa pagcahímtang, &c., sa oaláy gahóm.
Intruso. = Ang modáoat sa bisan onsang oficio sa oaláy gahóm.
Intuicion. = Pagsolóng sa Dios sa mg̃a boláhan.
Intuitivo. = Ang nahatong̃ód sa pagsolóng sa Dios sa mg̃a boláhan.
Intumescencia. = Pagcahobág.
Inulto. = Ang oalá paghibáslan.
Inundacion. = Pagcalonóp. * Pagcadághan, cadaghánan sa bisan onsa.
Inundar. = Paglonóp. * Pagátang sa bisan onsang lugar, sa mg̃a tauo, sa mg̃a mananáp, &c.
Inurbanamente. = Sa pagcabórong, sa pagcaoaláy pagtáhod ug catahá.
Inurbanidad. = Pagcaoaláy pagtahá ug pagtáhor, pagcabórong.
Inurbano. = Borong, ang oaláy pagtáhor ug pagtahá.
Inusitadamente. = Sa pagcaoaláy batásan ug pagcaánad.
Inusitado. = Ang oalá pagbatasánan.
Inútil. = Ang oaláy polós.
Inutilidad. = Pagcaoaláy polós.
Inutilizar. = Pagdáot sa bisan onsa arón oaláy polós onta.
Inútilmente. = Sa pagcaoaláy polós.
Invadeable. = Ang sobá ng̃a díli mahímo ng̃a pagalabáng̃an sa paglacáo lamang, cay halálom.
Invadir. = Pagsolód sa linogsánay sa bisan diin, pagdósmog, pagdámag.
Invalidacion. = Pagcaoaláy bale.
Inválidamente. = Sa pagcaoaláy bale, sa pagcaoaláy gahóm.
Invalidar. = Pagcóha sa pagcabale, sa gahóm sa bisan onsa. * Pagsíbog sa mg̃a polong ng̃a daan.
Inválido. = Ang oaláy bale, ug gahóm. * Soldado ng̃a tigúlang na, ng̃a díli na macáscog. * Ang cabós, ang coláng̃an sa buot, ang coliró, ang boang boang.
Invariabilidad. = Pagcaoaláy pagcabálhin, pagcaósob, pagcaópod.
Invariable. = Ang díli mabálhin, ang díli maósob, ang díli maópod.
Invariablemente. = Sa oaláy pagcabálhin, pagcaópod, pagcaósob.
Invariado. = Ang oalá mabálhin, maópod, maósob, ang mao da sa guihápon. [[162]]
Invasion. = Pagcasolód sa linogsánay sa bisan díin, pagcadósmog, pagcadámag.
Invasor. = Ang mosolód sa linogsánay sa bisan díin, ang modámag, ang modósmog, mamomógos.
Invectiva. = Polong, soguílon ng̃a maháit ng̃a contra sa bisan cansang táuo.
Invencible. V. [Inconquistable].
Invenciblemente. = Sa pagcadíli madáog.
Invencion. = Pagcahúna húna ng̃a cating̃aláhan ug bag-o. * Limbong laláng.
Invencionero. = Ang magahúna húna sa mg̃a bag-ong buhat, sa mg̃a bohat ng̃a cating̃aláhan, malilímbong, malaláng̃on.
Invendible. = Ang díli arang ibalígya.
Inventador. V. [Invencionero].
Inventar. = Paghúna húna sa mg̃a bohat ug sa bisan onsa ng̃a bag-o, ng̃a oalá pa hiílhan, ng̃a hibólng̃an. * Paglímbong, pagbótang botang, paglaláng.
Inventariar. = Pagbóhat sa inventario.
Inventario. = Sulat ng̃a pagabotáng̃an, con papel ng̃a sinolátan sa mg̃a manggad, mg̃a casangcápan, &c., sa bisan cansang táuo, sa pagcasonód sonód ug sa pagcalináin lain.
Inventiva. = Galámhan sa paghúna húna sa bisan onsa ng̃a bag-o, canting̃aláhan, sa paglímbong ug sa paglaláng.
Invento. V. [Invencion].
Inventor. V. Invencionero. * Ang magahúna húna sa oaláy himotáng̃an ng̃a túod, cong díli sa iang lamang ng̃a cabobót-on ng̃a caogalíng̃on.
Inverecundo. = Ang oaláy caólao.
Inverisímil. = Ang oaláy timáan sa pagcamatúod, sa matúod.
Inverisimilitud. = Pagcaoaláy timáan sa pagcamatúod, sa motúod.
Invernada. = Tiempo, túig sa tugnao.
Invernadero. = Lugar ng̃a maáyo sa pagpoyó dihá sa tiempo sa tugnao.
Invernar. = Pagpoyó sa bisan díin, sa tiempo sa tugnao. * Tiempo, túig sa tugnao.
Invernizo. = Ang nahatong̃ód sa invierno, tu tiempo sa tugnao.
Inverosímil. V. [Inverísímil].
Inverosimilitud. V. [Inverisimilitud].
Inversamente. = Sa sinóhi, sa pagcasóhi sa binalítad.
Inversion. = Pagcasácot, pagcagobót. V. [Inversamente].
Inverso. = Sinácot guinobót, binóloc sinóhi.
Invertir. = Paggobót, pagsácot, pagbóloc, pagsóhi. * Paggásto sa salapí.
Investidura. = Pagcahátag, pagcatógot sa bisan cansa sa opicio, sa gahóm, &c.
Investigable. = Ang díli mahímo ng̃a ipaquigásoy, ipaquigsáyor, paquigasóyon, paquigsayóron.
Investigacion. = Pagpaquigásoy, pagpaquisáyod, pagsósi, pagsóquit. * Pagbólong, pagpang̃íta.
Investigador. = Ang nagapaquigsáyod, ang nagapaquigásoy, ang nagasósi, nagasóquit. * Ang nang̃íta, ang nagabólong.
Investigar. = Sayor, asoy, sosi, soquit, quita, bolong.
Investir. V. [Envestir] hasta pagtábon.
Inveteradamente. = Sa pagcadáan.
Inveterado. = Daan.
Inveterarse. = Pagtigúlang.
Invictamente. = Sa pagcadíli madáog ug padáug.
Invicto. = Ang díli padáog, ang oalá pagadaúgon.
Invierno. = Tiempo túig sa tugnao.
Invigilar. = Pagbántay, pagalíma, pagbáton sa bisan onsa sa masingcámot, sa dagcóng cacógui.
Inviolabilidad. = Cahímtang sa bisan onsa arón díli pasipád-an. [[163]]
Inviolable. = Ang díli mahímo ng̃a pasipád-an.
Inviolablemente. V. [Infaliblemente].
Inviolado. = Ang oalá pahilábtan, ang oalá coháan sa iang pagcatibúoc.
Invisibilidad. = Cahímtang sa bisan onsa arón díli quit-on ug pagatan-áuon.
Invitacion. = Pagcaágda. * Pagdápit, pagcacombida.
Invitatorio. = Pagpang̃ádye ng̃a pagasóbli soblíon sa sinógdan sa mg̃a maitines ng̃a pang̃adyéon sa mang̃a Padre.
Invocacion. = Pagtáoag. * Pagpaquigtábang, pagpaquiglában, pagpang̃ilába.
Invocador. = Ang nagapaquitábang. * Nagapaquiglában, nagapang̃ilába, ang nagapaquigmalóoy.
Invocar. = Pagpaquigtábang, pagpaquiglában, pagpang̃ilába, pagpaquigmalóoy.
Involuntariamente. = Sa oalá toyóon.
Involuntariedad. = Pagcaoaláy pagtúyo.
Involuntario. = Ang oalá toyóon, ang díli pagtuyóon, ang díli guican sa cabobót-on, ang díli tinóyo.
Invulnerable. = Ang díli mahímo ng̃a pagasamálan.
Inyeccion. = Pagsolód sa tobig, &c., sa bisan onsang laoas, sa alaguían sa bisan onsang capandáyan.
Inyectar. = Idem.
[[Índice]]