RU

Rua. = Dalan sa longsod. * Dalan ng̃a halagpád.

Ruante. = Ang magasóroy soroy.

Ruar. = Pagsóroy soroy sa coche. * Paglacát lacát sa pagmorál sa mg̃a babáye, sa pagáli ali caníla.

Rúbeo. = Ang bolobolágao.

Rubí. = Batóng mahál sa color sa rosa, con mapolá. * Ang may color sa baga sa caláyo.

Rubia. = Tanóm.

Rubial. = Yota ng̃a mapolopolá.

Rubican. = Cobayo ng̃a may balahíbo ng̃a bolágao ug maputí.

Rubicundo. = Bulágao.

Rubificar. = Pagpolá sa bisan onsa.

Rubin. V. [Rubí].

Rubio. = Bulágao. * Isda.

Rubion. = Calaínan sa trigo.

Rubor. = Caúlao. * Color ng̃a mapolá sa náuong sa táuo ng̃a guiábot sa caúlao.

Ruborosamente. = Sa caúlao.

Ruboroso. = Mang̃iuláoan, ang maúlao.

Rúbrica. = Timáan ng̃a mapolá. * Ang timáan ng̃a guibótang sa mg̃a táuo ng̃a sonód sa ilang ng̃alan con mamírma sila. * Tolománon sa ng̃atanán ng̃a mahímo sa Singbahán.

Rubricante. = Ang mopirma.

Rubricar. = Pagtína sa mapolá con sa bulágao sa bisan onsa. * Pagbútang sa caugalíng̃on ng̃a timáan ng̃a sonód sa mg̃a ng̃alan sa mg̃a táuo ng̃a mamírma. * Pagpamatúor sa bisan onsa.

Rubriquista. = Ang maálam sa mg̃a tolománon sa Singbahán.

Rubro. = Ang may color ng̃a mapolá con bolágao.

Rucio. = Ang sináctan sa maputí ug maítom. * Táuo ng̃a olonbánon.

Ruda. = Tanóm ng̃a italámbal, sa bahó ng̃a maísog caáyo.

Rudamente. = Sa oaláy caálam, sa pagcaoaláy quinaárman, sa pagcabórong.

Rudera. = Ang apog, ang mg̃a bató, &c., sa mg̃a cota, &c., ng̃a nagobá.

Rudeza. = Pagcabáol sa bisan onsa. * Pagcagáhi sa húna húna ug sa mg̃a galámhan sa calág, sa pagsábot ug sa pagtúquib sa bisan onsa. * Pagcabórong.

Rudimento. = Sinógdan sa bisan onsang quinaárman. * Tolománon ng̃a nahaóna sa mg̃a quinaádman.

Rudo. = Baol. * Ang may caculían sa pagsábot ug pagtúquib sa bisan onsa. * Halang̃áhag, hong̃og.

Rueca. = Galíng̃an. * Pagcatúyoc, pagcalúbag sa bisan onsa.

Rueda. = Malíng̃in. * Isda.

Ruedo. = Pagcalíguid, pagcatúyoc, pagcalíso. * Ang magalibót sa bisan onsa. * V. [Orla]. * Baníg ng̃a malíng̃in ug diótay. * Pagcalíng̃in sa bisan onsa.

Ruego. = Pagámpo, pagpang̃amúyo, pagpang̃aliópo, pagháng̃io.

Ruejo. = Batóng lingsánan.

Ruello. = Batóng malíng̃in ng̃a icadásoc sa yota.

Rufian. = Ang magabáton ug magaalíma sa mg̃a babáyeng daótan, bigáon, sa pagábang ug sa pagcomercio caníla. * Táuo sa oaláy caúlao. [[294]]

Rufianear. = Pagcágon cagon sa mg̃a babáyeng bigáon.

Rufo. = Ang mapolá, ang bulágao. * Ang may bohóc ng̃a colóng̃on. * V. [Rufian].

Rufon. = Santic.

Rugible. = Ang arang magdagóoc, magdagóhong. * Ang arang magtíng̃og ing̃on sa pagtíng̃og sa leon.

Rugido. = Ting̃og sa leon, pagcadagóoc sa mg̃a tian, sa mg̃a tináe.

Rugiente. = Ang magadagóoc, magdagóhong. * Ang arang magtíng̃og ing̃on sa pagtíng̃og sa leon.

Rugir. = Pagtíng̃og sa leon. * V. [Crujir]. * Pagdagóoc sa tian, sa mg̃a tináe ug sa hang̃in, pagdagóhong.

Rugosidad. = Pagcaconót.

Rugoso. = Ang guicóntan, ang may mg̃a conót.

Ruibarbo. = Tanóm: ang gamót nia ipolórga man.

Ruido. = Sabá, banha, pagcaáoay, pagcalális lalis, pagcagobót. * Pagcating̃ála, pagcacólba sa buot.

Ruidosamente. = Sa sabá, sa banha. * Sa pagcabántog.

Ruin. = Talamáyon, obus. * Ang diótay, ang oalá tomóbo. * Tampalásan. * Hicáoan, daguinótan.

Ruina. = Pagcagobá, pagcapócan, pagcaláglag. * Pagcaoalá sa bisan onsa. * Cahigayónan sa pagcadáot sa mg̃a táuo.

Ruindad. = Buhat ng̃a daútan, mang̃íl-ad, pagcatampalásan. * Pagcaóbos, pagcadiótay sa bisan onsa. * Pagcahícao, pagcadaguínot.

Ruinmente. = Pagcang̃íl-ad, sa pagcadaótan.

Ruinoso. = Ang golóbon, ang harúul magobá, mapúcan, maláglag, madáot. * Diótay, ang oalá tomóbo. * Ang magadáot.

Ruipóntico. = Tanóm.

Ruiseñor. = Langgam sa maníndot ug sa ming̃áuon ng̃a ting̃og.

Rujiada. = Pagólan.

Rular. V. [Rodar].

Rulo. = Malíng̃in ng̃a dagcó ug bisan onsa ng̃a magalíguid, ng̃a magatúyoc sa pagcasáyon. * Bató sa ligsánan.

Rumbo. = Dalan, alaguían. * Pagcabántog sa bisan onsang combida, pagcaparáyeg.

Rumbon. = Malólot.

Rumbosamente. = Sa pagcalólot, sa pagparáyeg, sa pagcabántog.

Rumboso. = Malólot. * Mahál. * Ang guidáyan dayánan ug maáyo.

Rumia. = Pagcatícab ticab.

Rumiador. = Ang magatícab ticab, ang magasámsam caáyo.

Rumiadura. V. [Rumia].

Rumiante. V. [Rumiador].

Rumiar. = Pagtícab, ticab. * Paghúna húna, pagpalándong ug maáyo sa bisan onsa.

Rumion. = Ang magatícab ticab, ang magasámsam uyámot.

Rumor. = Casabá, cagáhod, cahagónghong.

Runfia. = Pagcadághan sa mg̃a butang ng̃a magsáma.

Runrun. V. [Rumor].

Rupicabra. = Canding ng̃a ihálas.

Ruñar. = Pagsápsap ng̃a dapit sa solód sa mg̃a papán sa mg̃a bariles ug sa mg̃a cuba.

Ruptura. V. [Rotura].

Ruqueta. = Tanóm.

Rural. = Ang nahatong̃ód sa banua ug sa pagbúhat sa yuta.

Ruralmente. = Ing̃on sa ang̃ay sa pagbúhat ug sa pagpuyó sa yota.

Rusco. = Tanóm.

Rusiente. = Ang mapolá sa caláyo, ang pagabagáhon, ang binága. [[295]]

Rustical. V. [Rural].

Rústicamente. = Sa pagcabáol. * Sa pagcabórong, sa pagcaboquírnon.

Rusticidad. = Pagcabáol, pagcaoaláy cuti cuti, pagcabódong, ang díli mahíngpit.

Rústico. V. [Rural]. * Baol sa oaláy pagcahíngpit. * Borong.

Rustiquez ó Rustiqueza. V. [Rusticidad].

Rustro. V. [Rumbo]. [[295]]

Ruta. = Pagbiaje, ang dalan ng̃a pagalácoan sa magalacát ug magabiaje.

Rutilante. V. [Resplandeciente].

Rutilar. V. [Resplandecer].

Rútilo. = Color sa buláoan.

Rutina. = Batásan, pagcaánar.

Rutinario. = Ang guibúhat tong̃ód lamang sa batásan, sa pagcaánad. [[295]]

[[Índice]]