SCENA V
BRONKA
Ewciu, czy ja jestem bardzo nieznośna?
EWA
zamyślona
Nie, nie, tylko mnie dziwi ten twój nagły wybuch.
BRONKA
Nie bierz mi niczego za złe, Ewciu.
EWA.
Nie. Nawet wtedy...
BRONKA
jakby odgadując jej myśl
Kiedy?
EWA
Nawet wtedy, gdyby ta zmiana, która zaszła w tobie...
Bądź szczerą, ty masz jakiś nieokreślony lęk... może to nie lęk, ale nie widzę tego zaufania, które miałaś zawsze do mnie.
BRONKA
po chwili
Jestem szczera, wszystko ci szczerze powiem... Widzisz, tyś się tak zmieniła...
EWA
uśmiechając się
Zmieniłam się?
BRONKA
Tak mi trudno doszukać się w tobie mojej ukochanej Ewy sprzed paru lat. Mam chwile, że mi się zdaje, iż cała wieczność spłynęła od tego czasu, kiedyś mnie tak serdecznie do siebie tuliła i moją radość odczuwała, że Tadeusz bierze mnie za żonę.
EWA
mimo woli
Tak, to już cała wieczność spłynęła.
BRONKA
Widzisz, ja patrzę tak bezradnie i z takim lękiem na dno tej wieczności. Widzisz, widzisz, dlatego mi się ten czarny ślep9 stawu przypomniał.
Może się trochę zaziębiłam. Może nie jestem całkiem przytomna, ale dotknięcie twych rąk czuję inne, inne niż dawniej. Dawniej było to, jakbyś mnie miłości stygmatem przepalić chciała, bo wiesz, są dotknięcia, które parzą jak rozpalone żelazo, a teraz takie obce i dalekie... Wiesz, wiesz. O, czekaj tylko: to jakby tęsknota jesieni z kasztanowych alei żółte listowie zgarniała...
EWA
Tęsknota?
BRONKA
Tak, tęsknota! Ach, jak mnie przeraża twoja tęsknota! Pamiętasz, gdyśmy były razem w pensjonacie, lękałam się twojej gwałtownej i zazdrosnej miłości, teraz się twojej tęsknoty obawiam. Powiedz mi tylko, Ewa, dlaczego ja się zawsze ciebie lękać musiałam?
EWA
Posłuchaj mnie, ty jesteś teraz rozdrażniona, ale ja wszystko w tobie rozumiem. Nie czuję świadomie najmniejszej zmiany wobec ciebie, ale może być, że rzeczywiście się zmieniłam... Nie jesteś moją, niepodzielnie moją, jak dawniej... ty kochasz męża, może nieświadomie lękasz się czegoś nieuchwytnego... A ja wiem.
A może ty, kochanie, jesteś zazdrosną? No, co? Powiedz mi szczerze.
BRONKA
Nie, nie, nie jestem zazdrosną, ale rzeczywiście czegoś się lękam...
EWA
Czego?
BRONKA
Twojej piękności...
EWA
Co to znaczy?
BRONKA
Co to znaczy? Widzisz, mogłaby być kobieta piękną, o, najpiękniejszą ze wszystkich kobiet na świecie, a nigdy bym się nie lękała, bo wiem, że Tadeusz ani okiem na taką piękność nie rzuci. Aleś ty inaczej piękna... Przy tobie budzą się tęsknoty i pragnienia, których się nie znało. Ty możesz przykuć i ciągnąć za sobą człowieka, choć nie wiesz, że ktoś w twoje ślady idzie, a on znów nie wie, dokąd go twój urok zaprowadzi... a jednak idzie na ślepo... przed siebie... dalej... dalej...
EWA
I dokąd?
EWA
Ja nie wiem, nie wiem. Widzisz, ja tego wszystkiego nie rozumiem, ja tylko umiem czuć. Coś mi całą duszę rozpiera, głowę mi rozsadza, a ja nie wiem, co to jest...
Kazio mówił mi dzisiaj, że jest jakiś punkt, w którym wszystkie sprzeczności z sobą się zlewają... nie pamiętam dobrze, jak on to powiedział, ale coś takiego, że sfera nieskończenie wielka staje się płaszczyzną, a ja myślałam o tym, że ten czarny lej stawu może się tak w nieskończoność pogłębić, że to, co było dołem, zlewa się z niebem...
Dokąd? Albo w czarną otchłań stawu, albo wzwyż, wzwyż, ku majestatowi nieba...
EWA
Skąd ci te myśli?
BRONKA
patrzy nagle bystro na nią, a potem się uśmiecha
Tak, tak, Ewciu, nie możemy siebie odnaleźć...
Patrz, teraz, kiedy się coś jaśniejszego wyłoniło z moich przeczuć, lęków, kiedy poczynam odgadywać to, co w głębi mojej nurtowało, a na wierzch wydobyć się nie mogło, teraz tak ci jestem wdzięczną... znowu wydajesz mi się bliższą... Ale dziwne... i we mnie poczyna się jakaś tęsknota budzić... A może ja za słaba, by móc tęsknić? By móc znieść męczarnię tęsknoty?
EWA
Za czym ty możesz tęsknić? Czyż wszystkie twoje tęsknoty nie zostały już spełnione?
BRONKA
Jedna jeszcze nie.
EWA
Wiesz jaka? Znasz ją?
BRONKA
Jeszcze nie, jeszcze nie!
Milczenie.