CŎOPTO, as, avi, atum, are, a. Choisir. Syn. Eligo, adscribo, recipio. Usus: Aliquem in amplissimum collegium, in senatum sua nominatione cooptare.
CŎŎRĬOR, oreris, ortus sum, oriri, d. Naître, s’élever. Syn. Orior. Usus: Tum subito coortæ tempestates sunt maximæ. Coorti ex insidiis hostes. Cf. [Orior].
CŌPĬA, æ, f. Abondance, foule; puissance, liberté. Syn. Abundantia, ubertas, vis, facultas. Epith. Accurata orationis, admirabilis, assidua, bona, digna gloria imperii, exilis. Copiæ adventitiæ, affluentes, amplissimæ patrimonii, domesticæ, desperatæ, equestres ac pares, exiguæ amicorum, extenuatissimæ, firmæ, innumerabiles, magnæ, bellicosæ, omnibus rebus ornatæ, nimiæ, pares, parvæ, pedestres, præclaræ, præsentes, veteranæ, veteres. Phras. 1. Maxima frumenti copia advecta est, on importa une grande quantité de blé. Magna vis, innumerabilis frumenti numerus, ingens frugum modus comportatus est; urbs commeatus copia ad satietatem instructa est. 2. Tellus magnam copiam præbet frugum, la terre produit une grande abondance de fruits. Abundantiam gignit, suppeditat id genus frugum; affluit frugum copia; magna soli est benignitas ad maturandas fruges; frugum eo loco abunde est; tellus copia rerum saginat accolas; tellus abundat frugibus; copia frugum et ubertate anteit plerasque imperii provincias; lætissima ubique frugum ubertas est; nihil uberius ad fruges solo, ubertas frugum quanta potest esse maxima; ager est frugum imprimis fertilis. 3. Vir copiis rei familiaris locuples, homme très riche. Omnibus copiis floret, abundat, affluit, circumfluit; omnium rerum affluentibus copiis ditatus, præditus; in summa rerum abundantia vivit. Cf. [Dives]. 4. Copias contrahere, lever des troupes. Copias cogere, contrahere; vires suas in unum conferre; colligere ex dissipato cursu; castra castris conjungere. Cf. [Exercitum parare]. Usus: 1. Dicendi, verborum, ornamentorum copia, varietas, ubertas. Frugum ubertas et copia. 2. Facultas, potestas, occasio, faculté, liberté, pouvoir. Majori cura, quam copia et facultate rem gerere. Facere civibus omnibus sui consilii copiam. Hortensio summam copiam facultatemque dicendi natura largita est. 3. Opes, fortunæ, richesses, biens de la terre. Moderator rempublicam faciat opibus firmam, copiis locupletem, gloria amplam. Omnium rerum affluentibus copiis ditari. 4. Exercitus, manus, cohors militum, troupes, forces militaires. Copias conficere, comparare, parare, cogere, lever, préparer des troupes. Copias habet, copiis abundat, avoir beaucoup de soldats. Copias producere, educere in aciem, exponere, lancer ses troupes en avant. Copias armare, instruere, armer ses soldats. Copias profligare, tailler en pièces une armée. Cf. [Exercitus].
CŌPĬŌSĒ, Abondamment. Syn. Uberrime, large, largiter, prolixe, abundanter. Usus: Pastum animalibus copiose et abundanter natura comparavit. Copiose de aliqua re dicere, disserere, disputare.
CŌPĬŌSUS, a, um, Abondant, riche. Syn. Abundans, uber, dives. Adv. Admodum, plane et locuples. Phras. Est orator admodum copiosus, c’est un orateur très abondant. Fuse, copiose, rhetorice auget, et ornat omnia; fuse lateque disputat; tractat, pertractat uberrime omnia; est in eo flumen verborum; est oratio plurimi sanguinis; juvenili pene redundantia luxuriat; verbis effervescentibus et paulo nimium redundantibus utitur. Sermonis plenus orator est, ac præ cæteris verbosus; ore pleniore disputat et tractat omnia; velut in immenso campo liberius vagatur. Usus: Homo inter suos imprimis copiosus. Omnibus rebus ornatus et copiosus. Lautum et copiosum patrimonium. Homo ad dicendum copiosus. Cf. [Dives], [Oratio], [Eloquentia].
CŌPŬLA, æ, f. Lien, chaîne. * Syn. Nexus, vinculum. Usus: Quæritant me, copulas gestant secum.
CŌPŬLĀTĬO, ōnis, f. Agglomération, assemblage. Syn. Conjunctio. Usus: Copulatio rerum coagmentatioque naturæ. Congressus, copulationesque consuetudinum. Complexiones, adhæsiones, copulationes atomorum. Cf. [Conjunctio].
CŌPŬLO, as, avi, atum, are, a. Associer, unir. Syn. Jungo, adjungo, compono. )( Disjungo, divello, distraho. Usus: Disjuncta conjungere, futura cum præsentibus copulare. Animi cum corporibus copulati. Equester ordo cum senatu copulatus. Ista cogitatione differunt, re copulantur. Nihil amabilius, nihil copulatius morum similitudine bonorum. Cf. [Jungo], [Adjungo].
CŎQUO, is, xi, ctum, ere, a. Faire cuire; tourmenter. Adv. Bene. Usus: 1. Is, qui coxerat, condimenta addidit. 2. Transl. Vir bonus misere coquitur a curis. Sermone utitur bene cocto et condito, longtemps médité.