DĒFĂTĪGO, as, avi, atum, are, a. Fatiguer, épuiser. Syn. Defatigationem, laborem, lassitudinem, languorem affero. Usus: Aliquem negotio aliquo defatigare. Noli conservanda republica defatigari. Non conquiescam nec defatigabor, donec, etc. Cf. [Fatigo].
DĒFECTĬO, ōnis, f. Défection, désertion d’un parti. Syn. Defectus. Phras. 1. Defectionem suadere, conseiller la révolte. Ad defectionem sermonibus seditiosis trahere, invitare, sollicitare. 2. Defectionem parare, préparer les défections. Defectionem moliri, attentare; ad defectionem spectare; defectionis tempus circumspectare. 3. Defectionem facere, déserter, passer à l’ennemi. Aperte ad hostem desciscere; desciscere ad fortunam hostis; defectionem facere; defectionem inire; ad hostes deficere. Usus: 1. Solis ac lunæ defectiones, éclipses. Defectio virium adolescentiæ vitiis tribuenda est potius, quam senectuti. Defectio animi, abattement, découragement; défaillance, faiblesse. Intemperantia est a recta mente defectio, a virtute defectio. 2. Animi, studiique abalienatio, éloignement, aversion. Nescio, a quibus defectionis initium sit exortum. Cf. [Deficio], [Descisco], [Seditio], [Rebellis].
DĒFĒCTŬS, ūs, m. Révolte, sédition; déclin, éclipse. Syn. Defectio. Usus: Luna a defectu suo in initia recurrit. (Defectus pro animi vitio, vel labe, défaut, vulgare est).
DĒFENDO, is, di, sum, ere, a. Défendre, protéger; écarter un mal. Tego, protego, propugno, adsum, studeo, foveo; pro aliquo dico, verba facio, causam alicujus suscipio, vel ago, tueor, injuriam prohibeo; calamitate vel periculo prohibeo, complector, sustineo. )( Oppugno. Adv. Accurate, acerrime, animose, audacter, benigne, constantissime, copiosissime, diligentissime, diu multumque, facillime, feliciter, fortiter, gravissime et verissime, honestissime, uberius, libere, magnopere, negligenter, ornatissime, diligenter, præclare, precario, prudentissime, publice, pugnatissime, religiose, sane, animose, segnius, simpliciter, timide, vehementius, vere, versutius, vix satis honeste, usque ad extremum causæ, vulgo in judiciis, studiose. Phras. 1. Semper te defendam, je vous protégerai toujours. Pro tuis fortunis loquar; propugnationem et defensionem tuæ dignitatis suscipiam; in meis castris prædiisque versaberis; inimicorum impetus propulsabo; meo patrocinio te sustentabo; tuam causam quam accuratissime tutabor; tela a cervicibus tuis depellam; tui patrocinium suscipiam; defensor periculi tui, et propugnator; ultor hostium tuorum, restitutor salutis tuæ ero; sub umbra mea tuto delitesces; sub tutela mea acquiesces; innocentiam tuam protegam, fulciam; vim arcebo; propulsabo injuriam; ab injuria prohibebo; semper a te stabo; tuas partes sequar, tuebor; adero causæ tuæ; ab injuria vindicabo; vel capitis periculo tuebor; pro salute tua vel in capitis discrimen me offeram, vel corporis oppositu intenta jugulo tela prohibebo. 2. Urbem strenue defendit, il défendit vigoureusement la place. Oppugnationem urbis fortiter sustinuit; urbem oppositu corporum sustentavit, vim hostium feliciter prohibuit; urbem ab injuria hostium prohibuit, vindicavit; bellum illatum mœnibus fortiter sustinuit, propulsavit; nullum locum nocendi oppido dedit; pro nudata mœnibus patria corpora opposuit fortissimorum civium, urbemque e periculo eripuit; nihil ab illo prætermissum, quo vim hostium arceret; justitium indictum, custodiæ in portis, vigiliæ, vicatim exactæ, arma, tela in muros congesta, juvenes sacramento adacti; vires omnes ad salutem patriæ collatæ; patriæ acerrimus propugnator ac defensor fuit; urbem ab exitio, interitu servavit, liberavit; urbem fortiter tutatus est; pro patriæ salute corpus suum hostibus strenue opposuit, objecit; tela, faces a civitatis jugulo depulit, avertit; pro salute patriæ defendenda nervos omnes contendit; propugnator ac custos urbis exstitit, terror hostium, spes, subsidiumque patriæ. 3. Defendam me pro virili parte, pour ma part, je me défendrai de toutes mes forces. Jus meum armis exequar; partes has suscipiam strenue; causam meam acturus sum fortiter; nullum nocendi mihi locum adversario dabo; impetum adversarii sustinebo fortiter, vimque armis repellam; injuriam vel capitis periculo propulsabo; honoris, dignitatis, fortunarum mearum defensionem strenue suscipiam. Cf. [Tueor], [Foveo], [Complector], [Arceo], [Prohibeo]. Usus: Pericula civium, injuriam prohibere, defendere. Uva vestita pampinis solis ardores defendit. Nunquam quid defendit Carneades, quod non probarit. Defendere aliquem de ambitu. Cf. [Tueor], [Studeo], [Faveo].
DĒFENSĬO, ōnis, f. Défense, action de défendre. Syn. Propugnatio, patrocinium, tutela. Usus: Defensionem tui libenter suscepi, in suscepta perseverabo. Cf. [Defendo].
DĒFENSĬTO, as, avi, atum, are, a. Défendre souvent ou de toutes ses forces. Syn. Defendo. Adv. Studiose. Usus: Causas defensitare.
DĒFENSOR, ōris, m. Défenseur, protecteur; avocat, patron. Syn. Propugnator, patronus, tutor, advocatus, adstipulator, custos, qui aliquem in fidem suam suscepit, quem quis patronum adoptat, qui aliquem habet suæ fidei commendatum. )( Oppugnator, adversarius. Epith. Acerrimus, assiduus, constantissimus, diligentissimus, fidelis, idoneus, nimium ligitiosus, consuetus ad rixas, ineptus ac stultus inter viros, inter mulieres, peritus juris ac callidus, magnus. Defensores studiosissimi, multi, perpetui. Usus: Defensor custosque libertatis. Propugnator senatus, patronus publici consilii, defensor vestræ voluntatis. Defensorem sibi aliquem constituere, adoptare, repudiare. Cf. [Patronus], [Advocatus].
DĒFĔRO, fers, tŭli, lātum, ferre, a. Porter à la connaissance, rapporter. Syn. Nuntio, afferro, significo. Usus: 1. Ille ad senatum detulit. Res ad senatum delata est. Te valere, omnes ad nos deferunt. Acerbum mihi nuntium defert. 2. Tribuo, trado, credo, concedo, refero, présenter, offrir, décerner. Universum studium meum et benevolentiam ad te defero. Regnum illi detulit. Voluntatem ei meam ac studium per litteras detulit. Plura, quam velim, mihi detulit senatus. Omnia illi defert. 3. Adduco, porter, amener. Munus ad aliquem deferre. Bona fortuna me ad hunc magistrum detulit. 4. Accuso, dénoncer. Meum nomen ad judices detulit. De ambitu, de parricidio me detulit. Cf. [Prodo].
DĒFERVESCO, is, ferbui, vescere, n. Se refroidir; se calmer, s’apaiser. Syn. Refrigeror. Usus: Transl. (Ad animum.) Dum adolescentiæ cupiditates, dum ira defervescat. Cf. [Refrigero], [Remitto].
DĒFESSUS, a, um, Las, harassé, fatigué. Syn. Fatigatus, lassus, languens, fractus labore, in lassitudinem datus. Usus: Languentem et defessum ad pristinam virtutem revocavi. Animi negotiis defessi; aures convitio defessæ; defessus labore et itinere, æstu disputationis. Cf. [Fatigo].