ŎRĬOR, īris, ortus sum, oriri, d. fut. oriturus, Se produire, paraître, se montrer, naître. Syn. Nascor, exorior, proficiscor, mano. )( Occido. Phras. Ex asperitate vitæ oriatur castimonia necesse est, pour être chaste, il faut nécessairement mener une vie austère. Ex asperitate vitæ efflorescat, exsistat, proveniat, manet, enascatur necesse est. Usus: A se oritur illa herba, sua sponte nascitur. Hoc solum, in quo tu ortus et procreatus es. Statu nobili ortus. Cf. [Origo].
ŎRĬUNDUS, a, um, Originaire, issu, qui tire son origine de. Syn. Ortus, ortum habens, originem trahens, ducens, deducens; auctorem generis ciens. Usus: Ab ingenuis oriundus, né de parents libres.
ORNĀMENTUM, i, n. Ornement, parure, costume, bijoux; distinction, gloire, honneur, illustration. Syn. Decus, insigne, honor, dignitas, lumen. Usus: In animis vestris ego omnes triumphos meos, ornamenta omnia honoris, monumenta gloriæ condi volo. Cato decus et ornamentum civitatis. Plurima in aliquem ornamenta conferre, congerere. Ornamentis aliquem afficere. Multa a me in illum ornamenta profecta sunt. Aliquem ornamentis spoliare. Tollere alicui vetera ornamenta et minuere. Recuperare dignitatis ornamenta. Cf. [Honor], [Dignitas].
ORNĀTĒ, D’une manière ornée, soignée, avec élégance. Syn. Eleganter, polite, splendide, composite, non inornate, non inculte.
ORNĀTŬS, ūs, m. Ornement; ressources; grâce, élégance, ornements du style. Syn. Ornamentum; lux verborum, flos orationis. Epith. Acerbus et lugubris, admirabilis, amplus, aptus, non dignus, elegans, insignis, magnificus, magnus, militaris, mirabilis, muliebris, novus, oratorius, perpetuus. Usus: 1. Ornatus orationis tanquam vestis. Removere, negligere omnem ornatum. Hæc quasi lumina magnum afferunt ornatum orationi. 2. Vestitus, vêtement. Statua ornatu militari. Ornatus regalis.
ORNO, as, avi, atum, are, a. Parer, orner, embellir; louer, vanter, célébrer. Syn. Exorno, illustro, decoro, honesto, ornatum affero, ornamenta congero, ornamentis afficio, ornamento sum; paro, adorno, instruo. Adv. Magnifice, mirabilius, rhetorice, tragice, splendide, vehementer, justissime, merito, copiose, leviter, probe, maxime, amplissime. Phras. 1. In te ornando omnes conspirant, tout le monde conspire à vous combler d’honneurs. Omnia in te ornamenta honoris certatim conferunt, congerunt. In amplificanda dignitate tua, in cumulandis honorum insignibus certatim omnes elaborant. Nemo est, a quo non ornamenta quædam honoris in te profecta sint; qui tibi non mirifice cupiat; qui, quæ sunt in Republica amplissima, tibi deberi non fateatur. 2. Litteræ maxime hominem ornant, les belles-lettres sont le plus bel ornement d’un homme. Maximum homini accedit ex litteris ornamentum; litteræ homini maximum afferunt, conferunt ornamentum; maximo ornamento sunt; hominem exornant, illustrant, honestant; honestum et ornatum reddunt, efficiunt. Usus: Classem, convivium ornare et apparare, équiper une flotte, apprêter un festin. Beneficiis, laudibus, honorum insignibus ornare. Locus ad dicendum ornatus. Domicilium, signis, tabulis, rebus omnibus necessariis ornatum. Auctoritate, præsidiis, studiis aliquem ornare.
ŌRO, as, avi, atum, are, a. Prier, demander, solliciter. Syn. Rogo, obsecro, obtestor. Adv. Etiam atque etiam, melius, plane, vehementer. Phras. 1. (Orare, Vulg.), prier, faire une prière. Latine: Precari, preces fundere; precibus sollicitare, votis supplicibus fatigare DEUM; DEUM precibus quam religiosissime colere, venerari. DEUM per preces suppliciter consulere; ad preces, precibus se dare; in vota et preces, in ardentissimam precationem se effundere; ad DEUM confugere; divinum præsidium, auxilium, divinam opem implorare; DEO ardenter supplicare; dies noctesque in precando ponere. 2. (Devote orare, Vulg.), prier avec dévotion. Junctas manus ad cœlum attollere et animum ad DEUM transferre; conjunctis manibus versisque in cœlum oculis statas precationes distincte, citra festinationem, cum ardentissima cogitatione et pietate pronuntiare. Usus: 1. Peto igitur a te, vel si pateris, oro. Multis et supplicibus verbis orat. DEUM orare et precibus placare, prier DIEU. 2. Orationem habeo, prononcer un discours. Nemo capitis causam melius oravit. (Oro, je te prie, de grâce, formule de politesse, sine casu verbi, Vulg.).
ORTŬS, ūs, m. Le lever des astres; naissance. Syn. Exortus; oriens. )( Occasus. Epith. Gravior, verior, moderatus et constans, præclarus, similis et minime generosus; clari, nitidi. Usus: Multæ sectæ a Socrate ortum habent. Siderum ortus et obitus. Cato ortu Tusculanus, Caton, né à Tusculum. Ortus omnium artium rudis fuit et exilis, toutes les sciences ont eu de faibles et pénibles commencements. Cf. [Origo].
1. OS, ōris, n. Bouche. Epith. Alacre et promptum, aptissimum, ardens, coruscum, durissimum, ferreum, ferum, fœtidum, importunissimum, impurissimum, incolume, infame, infestum, intimum, plenius, pulcherrimum, supinum, tacitum, pristinum. Usus: 1. Cibum alicui in os ingerere. 2. Conspectus, vultus, præsentia, visage, face, figure. Tu, cujus os mihi ante oculos versari solet. In ore vulgi versabatur. Frequens in foro, in ore, in oculis. 3. Sermo, discours. Id tibi frequens in ore est, vous avez cela sans cesse à la bouche. Brutus in ore et desiderio omnium est, être l’objet de l’entretien général. 4. Introitus, aditus, ouverture, entrée. In ore portus. 5. Impudentia, hardiesse, effronterie, impudence. Nostis os hominis et audaciam, vous connaissez l’impudence de l’homme. Os tuum ferreum senatum convitio verberavit. Dudum os perfricuisti. Ore pleno, in os laudare aliquem.
2. OS, ossis; plur. ossa, ossĭum, n. Os, ossements. Usus: Quid dicam de ossibus, quæ subjecta corpori, mirabiles commissuras habent, et ad stabilitatem aptas, et ad omnem corporis actionem? Parlerai-je des os qui sont la charpente du corps, et dont les jointures sont admirablement conçues, soit pour l’affermir, soit pour se prêter à tous ses mouvements? Cineri et ossibus mortui illudere, maculam inurere.