PRŌNUNTĬĀTUM, i, n. Proposition, énoncé d’un jugement. Syn. Effatum, axioma.
PRŌNUNTĬO, as, avi, atum, are, n. et a. Dire, annoncer, publier; réciter, déclamer. Syn. Dico, edico; lingua nuncupo, litteras appello. Adv. Amplius, memoriter. Phras. Orator is egregie pronuntiat, cet orateur déclame parfaitement. Orator eximia est in dicendo pronuntiatione; sonus in illo dulcis, litteræ nec expressæ putidius, nec oppressæ. Non exprimit litteras putidius, nec obscurat negligentius. Verba non exiliter exanimata exeunt, non inflata et quasi anhelata gravius; sonus vocis et appellandarum suavitas litterarum gratiam dicentis augent. Lenis appellatio litterarum et emendata, cum suavitate vocum explanatio quid leporis habeant, in nullo magis quam in illa cernitur. Sono vocis utitur ita recto et simplici, ut nihil ostentationis aut imitationis afferre videatur; verba dicentis sic expressa sunt, ut suis litteræ quæque sonis enuntientur. Usus: Memoriter multos versus pronuntiare. Pugnam in posterum diem, victorum nomina, militibus certa præmia pronuntiare, annoncer le combat pour le lendemain, promettre des récompenses aux soldats.
PRŌNUS, a, um, Incliné, penché en avant. Syn. Flexus, inclinatus. )( Supinus. Usus: Motus corporis pronus. Cf. [Inclino].
PRŎŒMĬUM, ĭi, n. Exorde; préface, introduction. Syn. Exordium, principium orationis. Epith. Novum, mercenarium. Usus: Longum et alte petitum proœmium. Exordium habet proœmium et insinuationem.
PRŎPĀGĀTĬO, ōnis, f. Propagation, agrandissement. Syn. Procreatio, amplificatio. Usus: Propagatio imperii, vitæ, temporis, miseriarum.
PRŎPĀGĀTOR, ōris, m. Propagateur. Syn. Amplificator.
PRŎPĀGO, as, avi, atum, are, a. Propager, multiplier; prolonger, perpétuer. Syn. Profero, produco, amplifico, dilato. Phras. Malum latius propagatur, le mal se répand de tous côtés. Mali contagio latius in dies serpit; plures jam imperii provinciæ mali contagione contaminatæ sunt; patet id mali genus latius, quam credi possit; ad plures reipublicæ partes pertinet, manat, vulgatur, disseminatur in dies latius et corroboratur; alpes ascendit, provincias non jam finitimas, sed remotissimas occupat ac involvit. Cf. [Contagio]. Usus: Vitam propagare victu ferino. Gloria ejus latissime propagata est. Ad memoriam propagandam et posteritati prodendam. Cf. [Amplifico].
PRŎPĀGO, ĭnis, f. Provin, bouture de vigne. Syn. Vitis ad sobolem suppressa. Usus: Ne propago lædatur alterius radicibus, que le provin ne soit pas blessé par les racines d’une autre vigne.
PRŌPĂLAM, Ouvertement, publiquement. Syn. Palam, in aperto, in propatulo. Cf. [Palam].
PRŌPĂTŬLUS, a, um, Libre, ouvert, exposé à la vue de tout le monde. Syn. Apertus. Usus: In propatulo, more ferarum vivere, en plein air.