PŪBES, is, f. Jeunes gens en état de porter les armes, adultes. Usus: Pube tenus. Omnis Italiæ pubes.
PŪBESCO, is, ere, n. Entrer dans l’adolescence, grandir, se développer. Adolesco. Usus: Cum primum pubesceret Hercules, in solitudinem abiit.
PŪBLĬCĀNUS, i, m. Publicain, fermier d’un impôt public. Syn. Qui vectigal exercet et exigit. Epith. Paulo cupidior, fortissimus, maximus, novus, afflictus, amantissimus alicujus, non firmus, alicui amicissimus, levis in exigendis vectigalibus, miser, molestus. Usus: Ordo publicanorum.
PŪBLĬCĀTĬO, ōnis, f. Vente à l’encan, confiscation. Syn. Proscriptio bonorum.
PŪLĬCĒ, 1. Au nom de l’état, aux frais, dans l’intérêt de l’état. Usus: Is prætor publice interfectus est, fut mis à mort par l’ordre du gouvernement. Frumentum publice polliciti sunt, au nom de l’état. Nemini meus adventus labori aut sumptui, neque publice neque privatim fuit. Filiæ Aristidis publice alebantur, aux frais de l’état. 2. En public, publiquement. Syn. Palam, vulgo. )( Privatim. Phras. Res publice gesta, choses faites en public. Res in oculis omnium; ante oculos; in luce, in publico; palam populo; in propatulo; propalam gesta. Usus: Publice scripsit. Res tanta quæ publice gesta atque commissa sit. Cf. [Conspectus].
PŪBLĬCO, as, avi, atum, are, a. Adjuger au trésor public, confisquer. Syn. Proscribo, præconi subjicio. Phras. Publicare bona alicujus, confisquer les biens de quelqu’un. Addicere bona in publicum; hastam ponere; hastæ subjicere; præconi vel præconis voci bona subjicere; facere bonorum proscriptionem; venditionem indicere; sub corona vendere. Usus: Agros, domum publicare.
PŪLĬCUS, a, um, Relatif au peuple, commun, public. Syn. Communis. Phras. 1. Prodire in publicum, paraître en public, sortir. In concionem populi prodire; in publicum cœtum prodire; in solem ac pulverem procedere; in civium conspectu, in luce habitare; velut in theatro versari; in foro versari. 2. In publicum consulere, s’occuper des affaires publiques. Ferre, proferre, quæ in rem communem sint, in medium conferre; in medium consulere, quid optimum factu reipublicæ. 3. Tune in publico comparere audes? Comment oses-tu te montrer? Tu lucem aspicere audes? Tu in foro, tu in urbe, tu in civium conspectu obversari audes? Quæ ista est audacia, in publicum procurrere, obsidere vias, occurrere in triviis, forum premere, in oculis habitare? Includi te domi, carere publico, lucem non aspicere te oporteret. Usus: Proponere epistolam in publico, rendre une lettre publique. De publico stipendium statuere. De publico est elatus, ses funérailles ont été faites aux frais du trésor public.
PŬDENS, entis, gen. com. Qui a de la pudeur, modeste, réservé, honnête. Syn. Verecundus. Usus: Est in eo liberale ingenium, pudens, pudicum.
PŬDENTER, Avec réserve, avec modération. Syn. Verecunde. Usus: Pudenter vivere; pudenter appellare aliquem et rogare.
PŬDET, dŭit dĭtum est, ere, imp. Avoir honte, rougir. Syn. Pudore afficior, erubesco. Adv. Sero et nequicquam. Phras. 1. Pudebat eum plura proloqui, il avait honte d’en dire davantage. Erubuit ora vestra; pudor eum pene subrusticus, ne plura diceret, deterruit, absterruit; ne pluribus ageret, verecundia impediebatur; pudore fractus, confectus, victus conticuit; plura dicendi verecundia fuit; verecundia motus, præpeditus, deterritus plura non addidit. Tot hominum conspectus ruborem ei incussit, loquendi verecundiam attulit; timentem jam et sui vix compotem pudor quidam obstupefecit. 2. Reputantem ista pudere cœpit, à ce souvenir il commença à rougir. Reputantem ista verecundia cepit; animum verecundia subiit; reputanti ista jam dudum pudor versabat animum; reputantem ista pudor facinoris angebat, nec aut vultum erigere aut loqui jam sustinebat; facinoris recordatio verecundiæ fuit; plura meminisse rubori fuit; facti recordatio hominem in ruborem dedit. 3. Nullius te rei pudet, vous avez perdu toute pudeur. Os dudum perfricuisti; perfrictæ frontis es; pudorem omnem abjecisti, exuisti, abstersisti; quidlibet audendi nulla tibi jam verecundia; quæ jam tanta est magistratuum auctoritas, quæ verecundiam tibi imponat? quæ te res, quis pudor a licentia revocet? Pudor omnis jam dudum exulat; pudorem vivendi licentia excussit; pudorem omnem non tam dimisisti, quam ejecisti. Cf. [Impudens], [Impudentia]. Usus: Sunt homines quos infamiæ suæ neque pudeat, neque tædeat, il y a des hommes qui ne sont ni honteux, ni fâchés de leur infamie. Quem non pudet, hunc pœna dignum censeo.