[934]. Flores historiarum, p. 44 e seg. Io sospetto che la profezia si trovi anche in un poema francese di cui dà un cenno il Wolf (Ueber die Leistungen, ecc., p. 158-9, n. 1) e nel quale la Sibilla Tiburtina annunzia a un re Tracianus in Roma la nascita di Cristo e gli avvenimenti che seguiranno poi, sino al giudizio universale.
[935]. Fu pubblicato di su un codice cottoniano da Riccardo Morris nel Jahrb. f. rom. u. engl. Lit., v. V, 1864, p. 194-210.
[936]. Pubblicato nella Zeitschrift für deutsches Alterthum dell'Haupt, v. X.
[937]. Entecrist, pubblicato dall'Hoffmann nelle Fundgruben für Geschichte deutscher Sprache und Litteratur, v. II, p. 106-26. Cf. l'altro poema tedesco Vom Antichrist pubblicato nel VI volume della Zeitschrift für deutsches Alterthum dell'Haupt.
[938]. De ortu, progressu et fine Romani imperii, c. 23, ap. Goldast, Politica imperialia, p. 772. Nel cod. Marciano latino cl. III, CLXXXVII, si trova, dal f. 49 v. al 51 v., la seguente profezia, che credo inedita, e meritevole d'essere conosciuta al par delle altre.
Prophetia Karoli regis Francorum.
Post Karolum eius filius Karolus regnum Francorum suscipiet. In teneris annis eius puer iste, nasciturus ex gallo, Longobardiam affliget, in qua partes eius decesserunt, quia gallina, eius radix, remanebit sine pullo. Per ipsum regnum dividetur Orientis, et in grave transferret Longobardorum. Iste verus princeps erit: vix ridebit, habens nares acutas, alta supercilia; communis staturae remanebit. Temperatus erit; ad loquendum multum cogitabit, ad arma aspirabit. In xiiijº suae aetatis anno simplicem deferret coronam in capite suo; populos sibi subiectos et nationes in statum suorum diriget predecessorum. In xiiijº aetatis suae anno magnum sibi congregabit exercitum, terram sibi subiectam circuibit, et per ipsum tyranni regni sui plures devastabuntur, qui gentes terrae tenuerunt sub tributo, et eius partes incorditer servierunt. Insulam ditissimam comminuet et eius dominum Longobardorum elargabit. Largus erit, et gazas vilipendet. Inclytus isto princeps erit, et a deo dilectus. Nam cum columba genuerit in xxijº suae aetatis anno. Italiam penetrabit, Romam destruet ut praesule non sit digna, quia gemitus dedit columba horribiles. Ibidem rex efficietur Romanorum ultra voluntatem Germanorum. Vexillum erriget a partibus suis constitutum, et civitatem aliam peccatricem devastabit igne et ferro, ut sal seminetur super eam; ex quo Italia ululabit; sed usque pascua gallinae princeps sibi dominium suscipiet per columbam, que divisa remanserat, quia non fuit pullus qui adiuvaret. Ibidem tributa suscipiet principum scilicet paganorum: non audiet, sed eorum superbiam infirmabit, quorum flumina transnatabit. Confliget ipsos in partibus aquilonis, quem finaliter appellabunt regem Romanorum vocatum a pio pastore. Et rursus in terram suam redibit, et arabum leges omnes imperator eradere faciet, ut solum lex servetur evangelica, et predicabitur aliis in terra desolatis populis ob initium sancti pastoris. Et inclyti principes convertentur ad dominum, quia erit unum ovile et unus pastor, quos clerus et nationes timebunt et honorabunt. Circa XXX suae aetatis annum, confortatus a pio pastore, inclytus princeps duas sibi assumet gentes et principes congregabit, maria transfretabit, circumcisos evocabit et terras Nabuchodonosor regis adibit, quas violenter expugnabit et obtinebit. Tandem voce preconia mandabit ut quicumque crucem domini non adorabit morte moriatur. Terram Caldeorum sibi accinget, et multos ex filiis Sathanae interficiet. Civitatem sanctam Hierusalem modico prelio in suam rediget. Cum per illam incedet, scriptum videbitur in fronte eius: Rex sum Francorum et Romanorum. Sibi omnes applaudent reges Christianorum, et percurrent in Christo reges paganorum. Circa xxxvij suae aetatis annum montem ascendet princeps inclytus sanctissimus, et ibidem, facta deo oratione, omnibus principibus paganorum videntibus, concisus ad Christum, tres coronas deponet a capite, et scriptum in fronte sua domino resignabit. Audiet eum sibi occurrere ab infimis orientis bestia horribilis cum potestate magna; sed post pauca tempora sibi die prefixo terram subibit; et erit luctus in fideli populo ut emittentes dicant: Mortuus est sanctus sanctorum. Quem sequitur pius pastor trino trinos binos idus triplicatos.
Chi trascrisse soggiunse questa nota: «Haec prophetia superius posita transcripta fuit ex exemplari antiquissimo, quod havitum (sic) fuit a domino Ioanne Marello de s.to Vitali de verbo ad verbum, sicut ibidem erat, non obstante inconcina latinitate que in ea est. Anno domini MCCCCº XV, quinto martii». Io ridò il testo tal quale, solo correggendo alcuni pochissimi errori di scrittura, e supplendo l'interpunzione. Paragonandolo col testo della Sibilla, o con quello di Assone, si può scorgere quale relazione abbia con essi. Non mi soffermo a indagare, chè qui sarebbe superfluo, in quale occasione questa profezia possa essere stata composta. Anche Teolosforo da Cosenza dà all'ultimo imperatore il nome di Carlo, e dice che deporrà la corona sul sepolcro di Cristo.
[939]. Cf. la seconda epistola di San Paolo ai Tessalonicensi.
[940]. Schwab, Die Legende von den heiligen drei Königen, p. 181-2.