[67]. Omnium civitatum homines, maxime principalium, omnia civiliter et honeste agere oportet et decet. Est enim civitas conversatio populi assidua ad jure vivendum collecti. Esordio d’un documento lucchese del 1124.
[68]. Un documento del Dragoni, illustrato dall’Odorici nell’Arch. Storico, II. 21, parla di moneta cremonese nell’807; un altro dell’835 di soldi d’oro cremonesi, che farebbero presumere una zecca cremonese fin da Carlo Magno, e quel ch’è rarissimo allora, moneta d’oro e d’argento. È certo una soperchieria, come altre di quel codice.
[69]. Monum. Hist. patriæ, Chart., II. 204.
[70]. Bartoli, St. di Perugia, tom. I. p. 216.
[71]. Cumque tres ordines, idest capitaneorum, valvassorum et plebis esse noscantur, ad reprimendam superbiam, non de uno, sed de singulis consules eliguntur. Otto Frising., ii. 13. Il poeta bergamasco Mosè dice:
Tradita cura viris sanctis est hæc duodenis,
Qui populum justis urbis moderatur habenis;
Hi sanctas leges scrutantes nocte dieque
Dispensant æquo cunctis moderamine quæque.
Annuus hic honor est, quia mens humana tumore