Conviene notare qui che, quantunque Virgilio esercitasse assai visibile influenza anche sulla prosa, non lasciò gran nome di sè come prosatore. «Vergilium illa felicitas ingeni in oratione soluta reliquit.» Seneca, Controv. 3, p. 361 (ed. Bursian); cfr. Donat. Vit. Vergil. p. 58.
[63]. «Cetera sane vitae et ore et animo tam probum constat ut Neapoli Parthenias vulgo appellatus sit.» Donat. Vit. Vergil., p. 57. «anima candida.» Horat. Sat. I, 5, 41. Qualche antico commentatore di Orazio ha pur creduto, benchè invero a torto, di riconoscere Virgilio nei noti versi: «Iracundior est paulo» etc. Sat. I, 3, 29 sgg.
[64]. «Malo securum et secretum Vergili recessum, in quo tamen neque apud divum Augustum gratia caruit, neque apud populum romanum notitia. Testes Augusti epistulae, testis ipse populus, qui, auditis in theatro Vergili versibus, surrexit universus, et forte praesentem spectantemque Vergilium veneratus est sic quasi Augustum.» Dial. de Oratorr. 13. Quanta fosse questa sua «apud populum romanum notitia» si rileva anche dalla biografia: «ut... si quando Romae, quo rarissime commeabat, viseretur in publico, sectantis demonstrantisque se suffugeret in proximum tectum.» Donat. Vit. Vergil. p. 57.
[65]. Sat. VI. 434 segg.:
«Illa tamen gravior, quae cum discumbere coepit
laudat Vergilium, periturae ignoscit Elisae,
committit vates et comparat; inde Maronem,
atque alia parte in trutina suspendit Homerum.»
[66]. «Homerus et Vergilius tam bene de humano genere meriti quam tu et de omnibus et de illis meruisti, quos pluribus notos esse voluisti quam scripserant, multum tecum morentur.» Dial. XI, (Ad Polyb. de consol.) 8, 2, «Agedum illa quae multo ingeni tui labore celebrata sunt, in manus sume, utriuslibet auctoris carmina, quae tu ita resolvisti ut quamvis structura illorum recesserit, permaneat tamen gratia. Sic enim illa ex alia lingua in aliam transtulisti, ut, quod difficillimum erat, omnes virtutes in alienam te orationem secutae sint.» Ibid. II, 5.
[67]. «Auditis in theatro Vergili versibus.» Dial. de Oratorr. 1. c.; «bucolica eo successu edidit, ut in scena quoque per cantores crebro recitarentur.» Donat. Vit. Vergil. p. 60.