38. Metyska — tu ogólnie: kobieta o mieszanym pochodzeniu, mająca rodziców lub przodków z różnych ras (odmian) człowieka. [przypis edytorski]
39. wymiarkować (daw.) — zorientować się. [przypis edytorski]
40. kuso — mało, niewystarczająco; tu: biednie. [przypis edytorski]
41. mem putih (mal.) — biała pani. [przypis edytorski]
42. obat (mal.) — lekarstwa. [przypis edytorski]
43. British Borneo Company, właśc. North Borneo Chartered Company a. British North Borneo Company — brytyjska spółka utworzona w 1881, po uzyskaniu koncesji na działalność kolonialną od lokalnych władców, mająca na celu zarządzanie terenami Północnego Borneo (ob. Sabah w Malezji) i eksploatację zasobów naturalnych obszaru. Po utworzeniu spółki prowadzono negocjacje z Holendrami w sprawie określenia granicy między obszarem nadanym Kompanii przez sułtana Sulu a obszarem, do którego Holendrzy rościli sobie prawa na podstawie traktatu z sułtanem Bulungan, zakończone w 1891 ostatecznym uzgodnieniem linii granicznej. Terytorium Kompanii w 1888 stało się protektoratem Imperium Brytyjskiego, ale firma pozostawała z nim związana do 1946, kiedy po ogromnych zniszczeniach wojennych na Borneo spółkę rozwiązano, a administrację przejął w całości brytyjski Urząd Kolonialny. [przypis edytorski]
44. sarong — rodzaj spódnicy z długiego pasa materiału owijanego wokół bioder, noszony przez kobiety i mężczyzn na Malajach. [przypis edytorski]
45. fregata — wielki żaglowiec, posiadający od trzech do pięciu masztów z ożaglowaniem rejowym oraz nawet do sześciu pięter żagli. [przypis edytorski]
46. salaam (ar. salām: pokój) — muzułmańskie pozdrowienie; przen.: ukłon, uniżone powitanie. [przypis edytorski]
47. pogwar — przyciszony gwar głosów, dobiegający z pewnej odległości. [przypis edytorski]